گیاه تاجریزی یکی از گیاهان دارویی بسیار مهم است که از برگ، میوه و سرشاخه‌های گلدار این گیاه در طب سنتی برای درمان بیماری‌ها استفاده می‌شود. همچنین اندام رویشی گیاه تاجریزی دارویی، به واسطه داشتن ترکیبات استروئیدی، گلیکوآلکالوییدها، سولاسونین و سولامارگین در صنایع داروسازی اهمیت فراوانی دارد. برای آشنایی با خواص تاجریزی در درمان بیماری‌ها با ما همراه شوید.
خواص تاجریزی (طبیعت و خواص درمانی)
طبع تاجریزی براساس طب سنتی خیلی سرد و خشک (سوداوی) است. کاهش تب، قطع خونریزی، تسکین درد، ملین، مدر، معرق، مخدر، ضد روماتیسم، ضد سرفه و ضد آسم از ویژگی‌های این گیاه است. برخی از مهمترین خواص درمانی گیاه تاجریزی در طب سنتی عبارتند از:
مصرف میوه تاجریزی برای درمان خانگی یبوست مفید است.
استفاده از میوه گیاه تاجریزی همراه با برخی گیاهان دارویی دیگر مانند پرسیاوش، گل زوفا، گل بنفشه، ختمی خبازی، عناب و سپستان برای کاهش تب و تسکین درد موثر است.
جوشانده برگ و سرشاخه‌های گلدار تاجریزی برای رفع خارش اندام تناسلی زنان، التیام و تسکین درد محل کوفتگی و دچار ضربدیدگی مفید است.
در طب سنتی از کمپرس تاجریزی برای التیام سوختگی استفاده می‌شود.
برای درمان دل درد و سوزش معده بعد از غذا، مصرف یک فنجان دمکرده تاج ریزی مفید است.
استفاده از ضماد برگ این گیاه برای درمان ترک نوک پستان و بیماری بواسیر موثر است.
از خواص گیاه تاجریزی کاهش فشار خون بالا است. به این منظور می‌توانید مقداری از برگ تازه گیاه را مصرف نموده و یا از جوشانده آن استفاده کنید.
در طب سنتی از تاجریزی برای درمان اسهال استفاده می‌شود.
استفاده از خاکستر تاجریزی برای تسکین دندان درد ناشی از گرمی و حرارت مفید است.
در طب سنتی از خواص تاجیزی برای درمان بیماری دیفتری استفاده می‌شود.
مشخصات گیاه تاجریزی
تاجریزی گیاهی یکساله از خانواده سیب‌زمینی است. این گیاه در اروپا و آسیا در هندوستان و بعضى نقاط آمریکاى شمالى به طور خودرو یافت می‌شود. همچنین در کشور ما در بخش‌هایی از گرگان، بندر گز، بابل، تمیشان، دره هراز، درّه چالوس، لاهیجان، شیراز و سیستان رشد می‌کند.
مهمترین ویژگی ظاهری این گیاه، میوه‌های گرد، کوچک، آبدار و سیاه‌رنگ آن است که همانند دانه‌های انگور یاقوتی است و از این رو در بسیاری کتب طب سنتی از این گیاه با نام انگور روباه، سگ انگور، خرس انگور و در عربی عنب الثعلب یاد شده است.
اندام مورد استفاده تاجریزی برگ، پیچ برگ، ساقه و میوه آن است که در اواخر پاییز یا در بهار قبل از ظاهر شدن جوانه‌ها جدا کرده و آنرا پس از قطع کردن، قطعه قطعه و خشک می‌کنند.
طریقه مصرف گیاه تاجریزی
جوشانده تاجریزی: برای تهیه جوشانده گیاه، 50 گرم از برگ و سرشاخه‌های گلدار گیاه که خشک شده است را در یک لیتر آب بجوشانید. کمپرس کردن این جوشانده بر روی محل ضربدیدگی و کوفتگی، باعث تسکین درد می‌شود و همچنین برای رفع خارش واژن مفید است.
دم کرده تاجریزی: به این منظور مقدار ۱۵ گرم از برگ خشک تاجریزى سیاه را با ۱۵ گرم پوست کوکنار مخلوط کنید و در یک لیتر آبجوش دم کنید و اجازه دهید یک ساعت بماند. دم کرده فوق را صاف نموده و آن را به صورت کمپرس روی عضو مورد نظر قرار دهید.
تنتور: در برخی از کشوها، از تنتور گیاه تاجریزی برای تسکین دردهای عصبی استفاده می‌شود. (تنتور هرگیاه با خیساندن گیاه خشک شده و یا تازه در محلول حاوی ۲۵ درصد الکل سفید و آب تهیه می‌شود؛ از تمامی بخش‌های گیاه می‌توان برای تهیه تنتور منظور استفاده کرد.)
مضرات تاجریزی (موارد احتیاطی و منع مصرف)
برگ‌ها و سرشاخه‌های گلدار گیاه حاوی ماده سمی سولانین هستند، علائم مسمومیت با تاج ریزی شامل خارش گردن، احساس خستگی زیاد همراه با سردرد، درد معده، اسهال و استفراغ است و در صورت زیاده‌روی برای مدت طولانی در مصرف گیاه، احتمال فلج دستگاه عصب مرکزی وجود دارد. لذا به منظور استفاده دارویی از آن بایستی حتما زیر نظر پرشک متخصص، مقدار کم و برای دوره درمانی کوتاهی مصرف شود.
منبع:سایت ستاره
