تحقيقات نشان مي دهد که داشتن ارتباط خوب روابط را ارتقاء مي بخشد ، همچنين صميميت ، اعتماد و حمايت بين طرفين را نيزبيشتر مي کند . عکس اين مسئله نيز صادق است : ارتباط بد صميمت را از بين برده ، عدم اعتماد و اطمينان ايجاد مي کند و حتي موجب تحقير و اهانت بين دو طرف مي شود . در زير به چند نمونه از رفتارها و الگوهاي ارتباطي ضعيف ، منفي و حتي مخرب اشاره مي کنيم که هر دعوا و مرافعه اي را بدتر مي کند .
1 ـ اجتناب از دعوا به طور کل :
به جاي صحبت کردن در مورد مشکلات در يک جو آرام و توام با احترام برخي افراد سعي مي کنند هيچ چيز در مورد مشکلات و دليل ناراحتي خود به طرف مقابل نگويند و بعد آن را يکباره به صورت عصبانيتي وحشتناک بيرون مي دهند . اين به نظر راهي کم استرس تر مي آيد ـ که بخواهيد به طور کل از بحث و مشاجره دوري کنيد ـ اما معمولاً استرس بيشتري براي هر دو طرف ايجاد مي کند چون با انفجار عصبانيت ، تنش ، خشم و مشاجره بيشتري بين دو نفر ايجاد خواهد شد . پس بهتر اين است که به راحتي و با آرامش خاطر در مورد مشکلات خود با هم بحث کنيد .
2 ـ حالت دفاعي گرفتن :
بعضي ها به جاي اينکه گله و شکايت هاي طرف مقابل را با ديدي منتقدانه و با ميل شخصي مورد توجه قرار دهند و نقطه نظرات او را درک کنند ، سعي مي کنند هرگونه اشتباه و خطاي خود را انکار کنند و به هيچ طريق زير بار نمي ورند که ممکن است خودشان موجب بروز مشکل شده باشند . شايد به نظر برسد که انکار مسئوليت استرس را در کوتاه زمان کمتر مي کند اما در طولاني مدت موجب بروز مشکلات بسياري خواهد شد .
3 ـ تعميم افراطي
بعضي ها وقتي اتفاقي مي افتد که چندان به مذاقشان خوش نيست با عموميت دادن آن مشکل را بيرون مي دهند . هيچوقت جملات خود را با " تو هميشه ... " يا " تو هيچوقت ... " مثل " تو هميشه دير مياي خونه " يا " تو هيچوقت کارايي که من دوست دارم را انجام نميدي " شروع نکنيد . کمي مکث کنيد ، فکر کنيد و ببينيد آيا اين جمله ها واقعاً صحت دارد . همچنين هيچوقت با پيش کشيدن مشکلات قديمي سعي نکنيد که مشاجره را بدتر کنيد .
4 ـ حق داشتن :
اگر بخواهيد فکر کنيد که براي هر کاري روش " درست " و روش " غلط " وجود دارد ، و روش شما هميشه " درست " است ، رابطه تان خراب خواهد شد . هرگز نخواهيد که طرفتان هم مثل شما به قضايا نگاه کند و اگر ديدگاه آنها متفاوت بود ، جنگ و جدال راه نيندازيد . هميشه به دنبال مصالحه باشيد و يادتان باشد که هيچوقت يک روش " درست " يا " غلط " محض وجود ندارد و ممکن است هر دو نقطه نظر کاملاً صحيح باشند .
5 ـ روانکاوي :
بعضي ها به جاي اينکه در مورد افکار و احساسات طرف مقابلشان سوال کنند ، فکرذ مي کنند که مي دانند که طرفشان به چه چيز فکر مي کند يا در مورد يک مسئله خاص چه احساسي دارد و معمولاً هم اين تفسيرها منفي است . مثلاً وقتي طرفشان دير سر قرار مي آيند ، پيش خودشان فکر مي کنند که براي او اهميت ندارند ، اين کار دشمني و سوء تفاهم بين دو طرف ايجاد مي کند .
6 ـ گوش ندادن :
بعضي افراد حرف به جاي اينکه خوب به حرفهاي طرف مقابلشان گوش کنند و حرفهاي او را درک کنند ، موقعي که طرفشان مشغول صحبت کردن است ، حرف او را قطع مي کنند ، چشمانشان را اين طرف و آن طرف مي گردانند يا به آنچه خودشان مي خواهند در جواب بگويند فکر مي کنند . اين کار باعث مي شود نتوانيد به خوبي از نقطه نظرات طرف مقابلتان مطلع شويد . هيچوقت اهميت گوش دادن به حرفهاي همديگر را دست کم نگيريد .
7 ـ تقصير را گردن ديگري انداختن :
بعضي افراد با انتقاد از طرف مقابل و مقصر دانستن او براي موقعيت حاضر با مشکل برخورد مي کنند . هيچوقت ضعف هاي خود را قبول نمي کنند و به هر قيمتي که شده در برابر آن ايستادگي مي کنند چون فکر مي کنند باقبول ضعف هايشان از اعتبارشان کم مي شود . به جاي اين رفتارها بايد سعي کنيد هر دعوا و مشاجره را فرصتي بدانيد براي بررسي منتقدانه وضعيت ، ارزيابي نيازهاي هر دو طرف و رسيدن به يک راه حل که به هر دو کمک کند .
8 ـ سعي در برنده شدن در دعوا :
هدف از بحث بين دو نفر بايد درک متقابل و رسيدن به توافق نظر يا راه حل باشد که نيازهاي هر دو طرف در آن ملاحظه شود . اگر سعي داريد نشان دهيد که طرف مقابلتان چه اشتباهاتي انجام داده است ، احساسات او را دست کم بگيريد و محکم روي نظر خودتان بايستيد ، بدانيد که مسير اشتباهي را انتخاب کرده ايد .
9 ـ حمله هاي شخصيتي :
گاهي اوقات برخي افراد هرعمل منفي از طرف مقابل را جدي گرفته و آن را نقص شخصيتي او قلمداد مي کنند . مثلاً وقتي شوهري جوراب خود را اين طرف و آن طرف خانه مي اندازد ، زن آن را يک اشکال شخصيتي در او قلمداد کرده و بر چسب تنبل بودن و بي ملاحظه بودن را به او مي چسباند . اين روش در هر دو طرف درک و احساس نادرست ايجاد مي کند . يادتان باشد که در هر شرايطي براي شخصيت طرف مقابلتان احترام قائل باشيد حتي اگر رفتاري از او را دوست نداشته باشيد .
10 ـ توپ را به زمين مقابل شوت کردن :
وقتي يک طرف مي خواهد در مورد مشکلي در رابطه صحبت کند ، طرف مقابل حالت دفاعي به خود مي گيرد و از صحبت کردن يا حرف زدن با او طفره مي رود . اين نوعي بي احترامي به فرد مقابل است و موجب شدت گرفتن مشکل هم مي شود . اين کار نه تنها هيچ مشکلي را حل نمي کند ، بلکه موجب جريحه دار کردن احساسات طرف مقابل و خراب شدن رابطه هم مي شود . پس بهتر است که با احترام و علاقه به حرفهاي طرف مقابل خود گوش کنيد .
منبع:مجله خانواده شاد شماره 39/خ
