.jpg)
موضوعات: پوستر یا علی بن ابیطالب(ع) به سبک زر بافت، شماره 1
تکنیک اجرا: دیجیتال و دستی
شاخه هنری: خوشنویسی و گرافیک
صاحب اثر: ابوالفضل رنجبران
زمان خلق اثر: 1402
نوع خط: نستعلیق
الگو اثر: هنرهای ایرانی و اسلامی
تقدیم به: قطب عالم امکان، حضرت امام زمان (عج)
.jpg)
موضوعات: پوستر یا علی بن ابیطالب(ع) به سبک زر بافت، شماره 2
تکنیک اجرا: دیجیتال و دستی
شاخه هنری: خوشنویسی و گرافیک
صاحب اثر: ابوالفضل رنجبران
زمان خلق اثر: 1402
نوع خط: نستعلیق
الگو اثر: هنرهای ایرانی و اسلامی
تقدیم به: قطب عالم امکان، حضرت امام زمان (عج)
.jpg)
موضوعات: پوستر یا علی بن ابیطالب(ع) به سبک زر بافت، شماره3
تکنیک اجرا: دیجیتال و دستی
شاخه هنری: خوشنویسی و گرافیک
صاحب اثر: ابوالفضل رنجبران
زمان خلق اثر: 1402
نوع خط: نستعلیق
الگو اثر: هنرهای ایرانی و اسلامی
تقدیم به: قطب عالم امکان، حضرت امام زمان (عج)
.jpg)
موضوعات: پوستر یا علی بن ابیطالب(ع) به سبک زر بافت، شماره 4
تکنیک اجرا: دیجیتال و دستی
شاخه هنری: خوشنویسی و گرافیک
صاحب اثر: ابوالفضل رنجبران
زمان خلق اثر: 1402
نوع خط: نستعلیق
الگو اثر: هنرهای ایرانی و اسلامی
تقدیم به: قطب عالم امکان، حضرت امام زمان (عج)
.jpg)
موضوعات: پوستر یا علی بن ابیطالب(ع) به سبک زر بافت، شماره 5
تکنیک اجرا: دیجیتال و دستی
شاخه هنری: خوشنویسی و گرافیک
صاحب اثر: ابوالفضل رنجبران
زمان خلق اثر: 1402
نوع خط: نستعلیق
الگو اثر: هنرهای ایرانی و اسلامی
تقدیم به: قطب عالم امکان، حضرت امام زمان (عج)
تحلیل پوستر هنری، اثر ابوالفضل رنجبران
تحلیل پوستر شماره 5: این پوستر نمونهای زیبا از این هنر است که به حضرت علی بن ابی طالب (ع)، امام اول شیعیان، اختصاص دارد. این اثر با زمینهای آبی تیره، تزئینات طلایی و خط نستعلیق، نمادی از احترام و ارادت به آن حضرت است.
هنر زربافت یا تذهیب، یکی از برجستهترین شاخههای هنرهای سنتی ایرانی و اسلامی است که ریشه در دوران پیش از اسلام دارد و پس از ورود اسلام، با مضامین دینی و معنوی آمیخته شد.
این هنر، که اغلب بر روی کاغذ، پارچه یا جلد کتابها اجرا میشود، با استفاده از طلا، نقره و رنگهای درخشان، زیبایی بصری را با محتوای معنوی پیوند میزند.
لایه اول: حاشیه خارجی و قاب کلی
حاشیه خارجی پوستر، یک قاب پهن طلاییرنگ است که با نقشهای گل و بوته پیچان تزئین شده. این قاب، حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد از عرض تصویر را اشغال میکند و نقش محافظ و جداسازی محتوای اصلی از دنیای بیرون را دارد.
رنگ زمینه اصلی حاشیه، آبی تیره (شبیه به لاجوردی) است که نماد آسمان، آرامش و معنویت در هنر اسلامی محسوب میشود. طلا، که به صورت برجسته و درخشان به کار رفته، حس لوکس و مقدس بودن را القا میکند.
در چهار گوشه حاشیه خارجی، گلهای بزرگ پنجپر با رنگ طلایی دیده میشود که پرها به صورت متقارن و شعاعی باز شدهاند. این گلها، الهامگرفته از نقشهای اسلیمی هستند که در هنر ایرانی نماد زندگی، رشد و کمال به شمار میروند.
بین این گلها، ساقههای نازک و پیچان طلایی کشیده شده که با برگهای کوچک و ظریف همراه است. در برخی نقاط، گلهای کوچکتر نارنجیرنگ (شبیه به گلهای انار یا لاله) اضافه شده که کنتراست رنگی ایجاد میکند و چشم را به سمت مرکز هدایت میکند.
لایه دوم: قاب داخلی و نقشهای اسلیمی
داخل قاب خارجی، یک قاب داخلی دایرهایشکل طلایی قرار دارد که مرکز خوشنویسی را احاطه کرده. این قاب، با ضخامت متوسط و نقشهای پیچیده، شبیه به یک مدال یا شمسه است.
نقشهای اسلیمی در این لایه بسیار دقیق و ریز هستند: ساقههای خمیده که به صورت موازی و متقارن از بالا به پایین میروند، با برگهای قلابدار و گلهای کوچک در فواصل منظم.
در چهار جهت اصلی (بالا، پایین، چپ و راست)، گلهای نارنجی بزرگتر دیده میشود که با سایهزنی ظریف، حس سهبعدی ایجاد کردهاند.
این گلها، اغلب به شکل لاله یا گلهای وحشی ایرانی هستند و در هنر اسلامی، لاله نماد شهادت و عشق الهی است که با شخصیت حضرت علی (ع) همخوانی دارد. همچنین، پروانههای کوچک سبز و آبی در برخی نقاط پراکندهاند که نماد تحول روحی و زیبایی طبیعت الهی هستند.
رنگ طلا در این لایه، با تکنیک برجستهکاری (شبیه به زرگرفتگی واقعی) اجرا شده و نور را بازتاب میدهد، گویی پوستر زنده و درخشان است. زمینه آبی تیره، عمق بیشتری به نقشها میبخشد و باعث میشود طلا بیشتر بدرخشد.
لایه سوم: دایره مرکزی و خوشنویسی نستعلیق
مرکز پوستر، یک دایره بزرگ آبی تیره است که با یک حلقه طلایی احاطه شده است. داخل این دایره، خوشنویسی اصلی به خط نستعلیق قرار دارد. خط نستعلیق، که یکی از زیباترین خطوط ایرانی است، با انحناهای نرم و روان، حس حرکت و زندگی را منتقل میکند.
متن خوشنویسی به صورت عمودی و در سه سطح نوشته شده:
حروف به صورت برجسته و با سایه طلایی نوشته شدهاند. حرف "یا" در بالا کشیده و بزرگ است، "علی" در مرکز با انحنای زیبا، و "بن ابی طالب" در پایین با حروف متصل و روان. عبارت تکمیلی در پایین دایره قرار دارد.
خط نستعلیق اینجا با قواعد کلاسیک اجرا شده: حروف نزولی مانند "ی" و "ب" کشیده، اتصالات نرم، و ضخامت متغیر قلم که حس نقاشی را میدهد. طلا روی آبی، کنتراست حداکثری ایجاد کرده و متن را مقدس جلوه میدهد.
جزئیات رنگی و تکنیکی
رنگ غالب: آبی تیره (لاجوردی) برای زمینه، که در هنر اسلامی نماد بهشت و آرامش است.
طلا: استفاده فراوان از طلا، نماد نور الهی و پاکی.
رنگهای مکمل: نارنجی برای گلها (نماد شور و شهادت)، سبز برای برگها (زندگی و طراوت)، و کمی قرمز در برخی گلها.
تکنیک اجرا، دیجیتال و زربافت سنتی است: لایههای طلا با بافت پارچهای، سایهزنی نرم برای عمق، و جزئیات ریز که در بزرگنمایی مشخص میشود.
جنبههای معنوی و نمادین
این پوستر نه تنها هنری، بلکه وسیلهای برای ابراز ارادت است. حضرت علی (ع) به عنوان نماد عدالت، شجاعت و علم، با نقشهای اسلیمی (نماد وحدت و بینهایت) و گلهای لاله (شهادت) همراه شده. دایره مرکزی، نماد کمال و وحدت الهی است.
در فرهنگ شیعی، چنین پوسترهایی در مراسم مذهبی، منازل و مساجد استفاده میشود تا یاد آن حضرت زنده بماند.
نتیجهگیری
این پوستر زربافت، شاهکاری از ترکیب خوشنویسی نستعلیق با تزئینات اسلیمی است که زیبایی بصری را با عمق معنوی پیوند میزند. لایههای آن، از حاشیه خارجی تا مرکز، مانند سفری از ظاهر به باطن طراحی شدهاند. این اثر، نمونهای از ادامه سنت هنری ایرانی اسلامی در عصر مدرن است.
در پایان:
جا دارد که از دلسوزی، همراهی و توجه اساتید معظم، متعهد، متدین و مجاهدِ خود در کسوت شاگردی، از زحمات ارزشمند استاد مسعود نجابتی و عبدالرسول یاقوتی، سید حسن موسی زاده، ناصر طاووسی و ابوالفضل خزائی تقدیر و تشکر نمایم.
شاگرد شما، ابوالفضل رنجبران
© کلیه حقوق متعلق به صاحب اثر و پرتال فرهنگی راسخون است. استفاده از مطالب و آثار فقط با ذکر منبع بلامانع است.