دوشنبه، 20 بهمن 1393
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما

پرسش :

وظايف رئیس جمهور و معاونان آن چيست؟ معاونان رئيس جمهور چه شرايطی بايد داشته باشند؟


پاسخ :
درپاسخ به اين سؤال می توان گفت رئیس جمهور بر طبق قانون اساسی سه دسته وظایف واختیارات دارد که به آن اشاره خواهیم کرد

الف – وظایف و اختیارات رئیس جمهور در قوه مجریه
به موجب اصول شصت و صدوسیزده قانون اساسی ریاست و اِعمال قوه مجریه جز در اموری که قانون اساسی به طور مستقیم برعهده رهبری نهاده، از طریق رئیس جمهوراست. این وظایف بدین شرح است:

1-انتخاب وعزل وزیران 2-ریاست هیئت وزیران 3-نظارت بر کاروزیران 4-تعیین خط مشی دولت واجرای قوانین 5-تعیین سرپرست برای وزارتخانه ها(اگر به دلائلی چون عزل،فوت،استعفاواستیضاح،وزارتخانه ای وزیر نداشته باشد رئیس جمهور می تواند برای آن وزارتخانه سرپرستی برای حداکثر سه ماه تعیین نماید)6-اختیار تعیین همکارانی چون معاون اول، معاونان، نماینده يا نمایندگان ويژه و مشاوران 7-حلّ اختلاف بین دستگاه های دولتی 8-حضور درمجلس شورای اسلامی 9-تهیه برنامه وبودجه سالیانه و تهیه برنامه های عمرانی سیاسی،اقتصادی و اجتماعی پنج ساله کشور

ب- وظایف و اختیارات رئیس جمهور به عنوان مقام رسمی کشور
1-تصویب و امضای استوارنامه سفیران ايران و پذیرش استوارنامه سفیران خارجی
2-امضای موافقت نامه های بین المللی
3-شرکت درکنفرانس ها،سمینارهاواجلاسیه های بین المللی
4-اعطای نشان های دولتی
5-ریاست شورای عالی امنیت ملّی
6-عضویت درشورای موقت رهبری(طبق اصل صدویازده قانون اساسی درصورت فوت،کناره گیری،عزل یا ناتوانی رهبر وظایف رهبری تا تعیین رهبر به طور موقت بر عهده شورایی مرکب از رئیس جمهور،رئیس قوه قضائیه ویکی از فقهای شورای نگهبان به انتخاب مجمع تشخیص مصلحت نظام است)
7-عضویت در مجمع تشخیص مصلحت نظام
8-امضای مصوّبات مجلس و همه پرسی ها

ج- وظایف و اختيارات رئیس جمهور ناشی از مسئولیت اجرای قانون اساسی
طبق اصل صدوسیزده قانون اساسی، رئیس جمهور مسئولیت اجرای قانون اساسی را بر عهده دارد، افزون براین، طبق اصل صدوبیست ويک قانون اساسی رئیس جمهور درپیشگاه قرآن کریم سوگند ياد می کند که پاسدار مذهب رسمی، نظام جمهوری اسلامی و قانون اساسی کشور باشد و همه استعدادها و صلاحیت های خویش را در راه ایفای مسئولیت هایی که برعهده گرفته، به کار گیرد و بر طبق قانون تعیین حدودوظایف و اختیارات رياست جمهوری مصوّب 1365، رئیس جمهور از طریق نظارت، کسب اطلاع، بازرسی، پیگیری،بررسی و اقدامات لازم،مسئول اجرای قانون اساسی است.البته رئیس جمهور باتوجه به همين وظایف و اختیارات در حدود وظایف و اختیارات خود مسئول و پاسخگو می باشد از اين رو رئیس جمهور طبق قانون از لحاظ حقوقی هم مسئوليت سیاسی دارد و هم مسئوليت مالی و هم چنین مسئوليت کیفری، يعنی رئیس جمهورو همکاران وی بايد در مقابل اقدامات مالی خود پاسخگو باشند . در خصوص مسئولیت سیاسی باید گفت؛رئیس جمهور درحدود وظایفی که به موجب قانون اساسی و قوانين عادی برعهده دارد در برابر ملّت، رهبر و مجلس شورای اسلامی مسئول و پاسخگو است و طبق اصل نوزده قانون اساسی هم چون همه مردم در برابر تخلفات و جرائم مسئول و بايد پاسخگو باشد.[1]

وظایف و اختیارات معاونان رئیس جمهور
رئیس جمهور طبق اصل صدو بیست و چهارم قانون اساسی می تواند برای انجام و ظایف قانونی خود معاونانی داشته باشد که در اين میان يکی از آنان معاون اول است(درحقیقت معاون اول رئیس جمهور دربازنگری قانون اساسی، به نوعی جايگزین نخست وزیر گشت)
از دیگر معاونت ها، معاونت های حقوقی و اجرایی و هم چنين معاونت توسعه مديريت و سرمايه انسانی و نيز معاونت برنامه ريزی و نظارت راهبردی است که رئیس جمهور دارد البته در اين بین، معاون اول از جايگاه ويژه ای برخوردار است، از اين رو؛ اداره هیئت وزيران با موافقت رئیس جمهور و نيز مسئولیت هماهنگی سایر معاونت ها، با معاون اول است و به موجب اصل صدو سی و يک در صورت فوت، عزل،استعفا،غیبت يا بیماری بیش از سه ماه رئیس جمهور، معاون اول رئیس جمهور با موافقت مقام رهبری اختيارات و مسئولیت های رئیس جمهور را برعهده می گيرد، درضمن لازم به توضیح است که معاونان رئیس جمهور به رأی اعتماد مجلس نیاز ندارند و تنها در برابر رئیس جمهور مسئول بوده و عزل و نصب آن ها در اختیار اوست و ديگر اين که معاونان رئیس جمهور می توانند در جلسات علنی مجلس شرکت کنند و مشاوران خود را نیز به همراه داشته باشند[2].
درباره شرايط معاونين رئیس جمهور می توان گفت که آنان بايد در حوزه کاری که دارند تخصص داشته باشند و يا دارای توان و دانش مديريت کلان و راهبردی آن حوزه کاری باشند.

معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
کتاب آشنایی با قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اثر محمد رضا مجیدی از انتشارات نشر معارف

پی نوشتها:
[1]. مهدی نظر پور؛آشنایی با قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، نشر معارف،ص127-138
[2]. محمد رضا مجیدی؛آشنایی با قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، نشر معارف، ص243و244

منبع: اندیشه قم
تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
تازه های پرسش و پاسخ
موارد بیشتر برای شما
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
play_arrow
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
پرونده جدید علیه رسایی
play_arrow
پرونده جدید علیه رسایی
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
play_arrow
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
play_arrow
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
play_arrow
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
play_arrow
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
play_arrow
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
play_arrow
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
play_arrow
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
play_arrow
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
play_arrow
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم
play_arrow
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم
تجمع اعتراضی پلیس فرانسه در برابر اقامتگاه ماکرون + فیلم
play_arrow
تجمع اعتراضی پلیس فرانسه در برابر اقامتگاه ماکرون + فیلم