پرسش :
آیا خوردن گوشت در اسلام اشکالی ندارد؟
پاسخ :
پاسخ اجمالی:
گیاهان و میوه ها و گوشت جانوران از ابتدایی ترین غذاهای انسان بوده است، انسان ها جدای از دستورات دینی، روش افراطی یا تفریطی در مصرف گوشت دارند، در سنت بودا خوردن تمامى گوشتها تحریم شده، و طرف افراط آن را برخی در آفریقا، اروپا و غرب یا شرق دور پیش گرفتهاند، که از خوردن هیچ گوشتى حتى گوشت انسان امتناع ندارند. مقایسه انسان با حیوانات وحشی صحیح نیست، آیا چون حیوانات وحشی گوشت خوارند انسان نباید از گوشت استفاده کند؟ آیا همه حیوانات وحشی مانند انواع آهوها و زرافه ها و... از گوشت تغذیه می کنند؟ آیا حیوانات درنده ای همچون خرس از سبزیجات و علف ها و حتی عسل استفاده نمی کند؟ آیا می شود به همین دلیل گفت که انسان نباید از سبزیجات و عسل استفاده کند؟
پاسخ تفصیلی:
انسان مانند دیگر موجودات زنده، برای ادامه زندگی احتیاج به تغذیه دارد و مصادیق تغذیه اش را از ابتدای خلقت، درک کرده است. خوردن گیاهان و میوه ها و گوشت جانوران از ابتدایی ترین غذاهای او بوده است، همان طور که خوردن خاک و چوب و سنگ و برخی دیگر از مواد طبیعی را هیچ وقت و شاید بیش از یک بار امتحان نکرده است! بنابراین هر آن چه را که برای دستگاه هاضمه اش قابل هضم بوده است مورد استفاده قرار می داده است. بعد از پیدایش ادیان و با توجه به اتصال انسان به وحی الاهی غیر از غریزه و طبع انسان که انتخاب گر غذایش بود و طبیعتاً غذاهای ملائم با طبع را می پذیرفت، برخی دیگر از غذاها با این عنوان که می تواند اثرات روحی نامطلوبی بر انسان بگذارد مورد تحریم دین الاهی قرار گرفت، از آن جمله می توان به تحریم گوشت خوک اشاره کرد.[1]
انسان ها جدای از دستورات دینی، روش افراطی یا تفریطی در مصرف گوشت دارند، در سنت بودا خوردن تمامى گوشتها تحریم شده، و پیروان این سنت هیچ حیوانى را حلال گوشت نمىدانند، و این طرف تفریط در مساله خوردن گوشت است، و طرف افراط آن را برخی در آفریقا، اروپا و غرب یا شرق دور پیش گرفتهاند، که از خوردن هیچ گوشتى حتى گوشت انسان امتناع ندارند.[2]
و اما اسلام در بین آن سنت تفریطى و این روش افراطى راهى میانه را رفته، از بین گوشتها هر گوشتى که طبیعت انسانهاى معتدل و یا به عبارتى طبیعت معتدل انسان ها آن را پاکیزه و مطبوع مىداند[3]، در تحت عنوان کلى «طیبات»[4] حلال کرده، و سپس این عنوان کلى را به چهار پایان یعنى بهائم که عبارتند از گوسفند و بز و گاو و شتر و در میان پرندگان به هر پرنده ای که گوشتخوار نباشد- که علامتش داشتن سنگدان و پرواز به طریق بال زدن و نداشتن چنگال است- و در آبزیها به ماهیانى که فلس دارند، به آن تفصیلى که در کتب فقه آمده، تفسیر کرده است.
بنابراین اولاً:خوردن گوشت در طول تاریخ بشریت بوده است،ثانیاً: مقایسه انسان با حیوانات وحشی صحیح نیست، آیا چون حیوانات وحشی گوشت خوارند انسان نباید از گوشت استفاده کند؟ آیا همه حیوانات وحشی مانند انواع آهوها و زرافه ها و... از گوشت تغذیه می کنند؟ آیا حیوانات درنده ای همچون خرس از سبزیجات و علف ها و حتی عسل استفاده نمی کند؟ آیا می شود به همین دلیل گفت که انسان نباید از سبزیجات و عسل استفاده کند؟
بله! می توان گفت برخی از صفات حیوان از طریق گوشت به خورنده آن منتقل می شود، و بعید نیست که تغذیه از گوشت حیوانات درنده صفت، قساوت و درندگى را در انسان تقویت نماید، و نیز به همین دلیل در اسلام حیوانات جلاّل یعنى حیواناتى که از نجاست تغذیه مىکنند تحریم شده است.[5]
در پایان برخی از احادیث مربوط به خوردن گوشت را بیان می کنیم:
1 . روایات متعددی داریم که گوشت بهترین غذای دنیا است.[6]
2. در روایتی امام صادق (ع) می فرمایند:" خوردن گوشت موجب رویش گوشت در بدن می شود، هر کس 40 روز گوشت نخورد، به سوء خُلق گرفتار می شود.[7] در روایتی پیامبر (ص) می فرماید: هر کس 40 روز گوشت نخورد با توکل بر خدا، قرض کند و گوشت بخورد.[8]
پی نوشتها:
[1]بقره/ 173،«خداوند، تنها (گوشت) مردار، خون، گوشت خوک و آنچه را نام غیرِ خدا به هنگام ذبح بر آن گفته شود، حرام کرده است.»
[2]طباطبایی،محمد حسین،ترجمه المیزان، ج5، ص 295، دفتر انتشارات اسلامى جامعه ى مدرسین حوزه علمیه، قم، قم،1374شمسی.
[3]همان.
[4]مؤمنون/51،«اى پیامبران! از غذاهاى پاکیزه بخورید.»
[5] نک: مکارم شیرازی،ناصر،تفسیر نمونه، ج4، ص 262،دار الکتب الإسلامیة، تهران،1374.
[6] کلینی، محمد بن یعقوب، کافی ج 6 ص 308، دار الکتب الإسلامیة، تهران،1365، «بَابُ فَضْلِ اللَّحْمِ »،ِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنْ سَیِّدِ الْآدَامِ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ فَقَالَ اللَّحْم.
[7]همان،عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ مَنْ تَرَکَ اللَّحْمَ أَرْبَعِینَ یَوْماً سَاءَ خُلُقُه.
[8]همان،قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ أَتَى عَلَیْهِ أَرْبَعُونَ یَوْماً وَ لَمْ یَأْکُلِ اللَّحْمَ فَلْیَسْتَقْرِضْ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ لْیَأْکُلْهُ.
منبع: www.islamquest.net
پاسخ اجمالی:
گیاهان و میوه ها و گوشت جانوران از ابتدایی ترین غذاهای انسان بوده است، انسان ها جدای از دستورات دینی، روش افراطی یا تفریطی در مصرف گوشت دارند، در سنت بودا خوردن تمامى گوشتها تحریم شده، و طرف افراط آن را برخی در آفریقا، اروپا و غرب یا شرق دور پیش گرفتهاند، که از خوردن هیچ گوشتى حتى گوشت انسان امتناع ندارند. مقایسه انسان با حیوانات وحشی صحیح نیست، آیا چون حیوانات وحشی گوشت خوارند انسان نباید از گوشت استفاده کند؟ آیا همه حیوانات وحشی مانند انواع آهوها و زرافه ها و... از گوشت تغذیه می کنند؟ آیا حیوانات درنده ای همچون خرس از سبزیجات و علف ها و حتی عسل استفاده نمی کند؟ آیا می شود به همین دلیل گفت که انسان نباید از سبزیجات و عسل استفاده کند؟
پاسخ تفصیلی:
انسان مانند دیگر موجودات زنده، برای ادامه زندگی احتیاج به تغذیه دارد و مصادیق تغذیه اش را از ابتدای خلقت، درک کرده است. خوردن گیاهان و میوه ها و گوشت جانوران از ابتدایی ترین غذاهای او بوده است، همان طور که خوردن خاک و چوب و سنگ و برخی دیگر از مواد طبیعی را هیچ وقت و شاید بیش از یک بار امتحان نکرده است! بنابراین هر آن چه را که برای دستگاه هاضمه اش قابل هضم بوده است مورد استفاده قرار می داده است. بعد از پیدایش ادیان و با توجه به اتصال انسان به وحی الاهی غیر از غریزه و طبع انسان که انتخاب گر غذایش بود و طبیعتاً غذاهای ملائم با طبع را می پذیرفت، برخی دیگر از غذاها با این عنوان که می تواند اثرات روحی نامطلوبی بر انسان بگذارد مورد تحریم دین الاهی قرار گرفت، از آن جمله می توان به تحریم گوشت خوک اشاره کرد.[1]
انسان ها جدای از دستورات دینی، روش افراطی یا تفریطی در مصرف گوشت دارند، در سنت بودا خوردن تمامى گوشتها تحریم شده، و پیروان این سنت هیچ حیوانى را حلال گوشت نمىدانند، و این طرف تفریط در مساله خوردن گوشت است، و طرف افراط آن را برخی در آفریقا، اروپا و غرب یا شرق دور پیش گرفتهاند، که از خوردن هیچ گوشتى حتى گوشت انسان امتناع ندارند.[2]
و اما اسلام در بین آن سنت تفریطى و این روش افراطى راهى میانه را رفته، از بین گوشتها هر گوشتى که طبیعت انسانهاى معتدل و یا به عبارتى طبیعت معتدل انسان ها آن را پاکیزه و مطبوع مىداند[3]، در تحت عنوان کلى «طیبات»[4] حلال کرده، و سپس این عنوان کلى را به چهار پایان یعنى بهائم که عبارتند از گوسفند و بز و گاو و شتر و در میان پرندگان به هر پرنده ای که گوشتخوار نباشد- که علامتش داشتن سنگدان و پرواز به طریق بال زدن و نداشتن چنگال است- و در آبزیها به ماهیانى که فلس دارند، به آن تفصیلى که در کتب فقه آمده، تفسیر کرده است.
بنابراین اولاً:خوردن گوشت در طول تاریخ بشریت بوده است،ثانیاً: مقایسه انسان با حیوانات وحشی صحیح نیست، آیا چون حیوانات وحشی گوشت خوارند انسان نباید از گوشت استفاده کند؟ آیا همه حیوانات وحشی مانند انواع آهوها و زرافه ها و... از گوشت تغذیه می کنند؟ آیا حیوانات درنده ای همچون خرس از سبزیجات و علف ها و حتی عسل استفاده نمی کند؟ آیا می شود به همین دلیل گفت که انسان نباید از سبزیجات و عسل استفاده کند؟
بله! می توان گفت برخی از صفات حیوان از طریق گوشت به خورنده آن منتقل می شود، و بعید نیست که تغذیه از گوشت حیوانات درنده صفت، قساوت و درندگى را در انسان تقویت نماید، و نیز به همین دلیل در اسلام حیوانات جلاّل یعنى حیواناتى که از نجاست تغذیه مىکنند تحریم شده است.[5]
در پایان برخی از احادیث مربوط به خوردن گوشت را بیان می کنیم:
1 . روایات متعددی داریم که گوشت بهترین غذای دنیا است.[6]
2. در روایتی امام صادق (ع) می فرمایند:" خوردن گوشت موجب رویش گوشت در بدن می شود، هر کس 40 روز گوشت نخورد، به سوء خُلق گرفتار می شود.[7] در روایتی پیامبر (ص) می فرماید: هر کس 40 روز گوشت نخورد با توکل بر خدا، قرض کند و گوشت بخورد.[8]
پی نوشتها:
[1]بقره/ 173،«خداوند، تنها (گوشت) مردار، خون، گوشت خوک و آنچه را نام غیرِ خدا به هنگام ذبح بر آن گفته شود، حرام کرده است.»
[2]طباطبایی،محمد حسین،ترجمه المیزان، ج5، ص 295، دفتر انتشارات اسلامى جامعه ى مدرسین حوزه علمیه، قم، قم،1374شمسی.
[3]همان.
[4]مؤمنون/51،«اى پیامبران! از غذاهاى پاکیزه بخورید.»
[5] نک: مکارم شیرازی،ناصر،تفسیر نمونه، ج4، ص 262،دار الکتب الإسلامیة، تهران،1374.
[6] کلینی، محمد بن یعقوب، کافی ج 6 ص 308، دار الکتب الإسلامیة، تهران،1365، «بَابُ فَضْلِ اللَّحْمِ »،ِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنْ سَیِّدِ الْآدَامِ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ فَقَالَ اللَّحْم.
[7]همان،عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ مَنْ تَرَکَ اللَّحْمَ أَرْبَعِینَ یَوْماً سَاءَ خُلُقُه.
[8]همان،قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ أَتَى عَلَیْهِ أَرْبَعُونَ یَوْماً وَ لَمْ یَأْکُلِ اللَّحْمَ فَلْیَسْتَقْرِضْ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ لْیَأْکُلْهُ.
منبع: www.islamquest.net
