پرسش :
ترديد مثل خوره روح مرا مى آزارد؛ باورهاى دينى ام را سست مى يابم. لطفاً مرا راهنمايى كنيد.
پاسخ :
با اين كه از لحاظ دينى انسان معتقدى هستم، بعضى اوقات ترديد مثل خوره روح مرا مىآزارد؛ به طور ناخودآگاه درباره همه چيز دچار شك مى شوم و باورهاى دينى ام را كه سخت به آنها ايمان دارم، سست و بى پايه مى يابم. نمى دانم شايد آن طور كه فكر مى كنم اعتقاد محكمى ندارم. لطفاً مرا راهنمايى كنيد.
جوانان معمولاً در اين سنين درباره مسائل مختلف از جمله اعتقادات و باورهاي ديني خود دچار ترديد مي شوند و در صدد پيدا كردن دلايل منطقي و پشتوانه قابل قبولي براي آنها هستند. آنان مي خواهند نظام فكري و اعتقادي خود را تجديد بنا كنند و به آن استحكام فزونتر بخشند .از آن جا كه گاه گمان مي كنند باورهاي ديني شان بر تقليد مبتني است، تصميم به اصلاح آن مي گيرند و مي كوشند با تحقيق و موشكافي درباره آنها به ثبات فكري دست يابند؛ چنين ترديدهايي كه فرد را به تحقيق وا ميدارد به مرحله يقين و علم مي رساند، خوب و پسنديده است؛ ولي به شرط آن كه همزمان با پديد آمدن آن، شخص به دنبال پاسخ باشد و در ترديد باقي نماند. شك توقفگاه خوبي نيست؛ اما اگر آغاز حركت باشد، نيكو و شايسته است. اگر ترديدهاي شما از اين قبيل است، نگران نباشيد. بكوشيد با مطالعه و پرسيدن از استادان و كارشناسان، جنبه اعتقادي و فكري خودرا تقويت كنيد و با عمل به دستورهاي ديني(مثل نماز و عبادات ديگر) و پايبندي بيشتر به آنها، ايمان خود را مستحكم سازيد. اگر ترديدهاي شما وسواس گونه است؛ يعني بدون اختيار و به طور مكرر مطالبي به ذهنتان خطور مي كند - و قادر به قطع آن نيستيد - و شما را از فكر كردن درباره چيزهاي ديگر باز مي دارد، اختلالي است كه بايد درمان شود. اين اختلال اصطلاحاً «وسواس فكري» نام دارد. در ذهن مبتلا يان به اين اختلال افكاري بيهوده، شرم آور يا وحشتناك به وجود مي آيد و در چرخ هاي بي پايان پيوسته تكرار مي شود. اگر ترديدهاي شما درباره باورهاي ديني از نوع وسواس فكري است، نيازمند پيگيري و تلاش بيشتري است و توصيه مي شود با مشاورهاي حضوري با يكي از كارشناسان در اين زمينه(روانشناسان باليني) به حل آن بپردازيد. در عين حال در اين نوشتار كوتاه نكاتي چند را به عرضتان ميرسانيم، اميد است مفيد و مؤثر واقع شود. در ابتدا لازم است به آثار و پيامدهاي سوء اين نوع افكار و تفكرات وسواس گونه توجه فرماييد و سپس با انجام راه كارهاي ارائه شده در جهت رهايي از آن گام برداريد. بخشي از پيامدهاي سوء وسواس فكري عبارت است از: 1. اتلاف عمر 2. حواس پرتي و ناتواني در تمركز حواس 3. بازماندن از كارهاي اصلي مانند تحصيل علم و مطالعه 4. سست شدن باورهاي ديني با توجه به زيان هاي ياد شده با رعايت دستورالعمل هاي زير قاطعانه به حل مشكل بپردازيد: 1. تلقين: به خود تلقين كنيد من به اصول فكريام كاملاً ايمان دارم و مي توانم ترديدهايم را رها كنم. 2. تغيير حالت: هرگاه ترديد به سراغ شما آمد، مشت خود را محكم به زمين بكوبيد و با گفتن ذكري مثل «لاحول و لا قوة الا بالله» تغيير حالت داده، از آن افكار رهايي يابيد و بيدرنگ به كاري مشغول شويد يا به موضوعي ديگر بينديشيد. 3. به مچ دستتان كش نازكي ببنديد؛ هرگاه افكار ترديدآميز به ذهنتان آمد و شما را رنج داد، كش را بكشيد و رها كنيد. با احساس دردي شديد كه به شما دست مي دهد، از آن افكار خارج خواهيد شد. 4. زمان خاصي، مثلاً ساعت4:30 تا 4:45 بعداز ظهر، را به چنين افكاري، اختصاص دهيد و هر گاه در طول روز ترديد به سراغ شما آمد، به خودتان بگوييد زمان چنين افكاري فلان ساعت است. در آن زمان مشخص به ترديدها فكر كنيد و در طول زمان به تدريج(مثلاً روزي يك دقيقه) از زمان اختصاص داده شده بكاهيد تا به صفر برسد. با انجام راهكارهاي ارائه شده(در يك ماه) نتيجه و ارزيابي خودتان براي ما بنويسيد تا در صورت لزوم نكات ديگري برايتان ارسال گردد.
منبع:سایت انوار طاها
با اين كه از لحاظ دينى انسان معتقدى هستم، بعضى اوقات ترديد مثل خوره روح مرا مىآزارد؛ به طور ناخودآگاه درباره همه چيز دچار شك مى شوم و باورهاى دينى ام را كه سخت به آنها ايمان دارم، سست و بى پايه مى يابم. نمى دانم شايد آن طور كه فكر مى كنم اعتقاد محكمى ندارم. لطفاً مرا راهنمايى كنيد.
جوانان معمولاً در اين سنين درباره مسائل مختلف از جمله اعتقادات و باورهاي ديني خود دچار ترديد مي شوند و در صدد پيدا كردن دلايل منطقي و پشتوانه قابل قبولي براي آنها هستند. آنان مي خواهند نظام فكري و اعتقادي خود را تجديد بنا كنند و به آن استحكام فزونتر بخشند .از آن جا كه گاه گمان مي كنند باورهاي ديني شان بر تقليد مبتني است، تصميم به اصلاح آن مي گيرند و مي كوشند با تحقيق و موشكافي درباره آنها به ثبات فكري دست يابند؛ چنين ترديدهايي كه فرد را به تحقيق وا ميدارد به مرحله يقين و علم مي رساند، خوب و پسنديده است؛ ولي به شرط آن كه همزمان با پديد آمدن آن، شخص به دنبال پاسخ باشد و در ترديد باقي نماند. شك توقفگاه خوبي نيست؛ اما اگر آغاز حركت باشد، نيكو و شايسته است. اگر ترديدهاي شما از اين قبيل است، نگران نباشيد. بكوشيد با مطالعه و پرسيدن از استادان و كارشناسان، جنبه اعتقادي و فكري خودرا تقويت كنيد و با عمل به دستورهاي ديني(مثل نماز و عبادات ديگر) و پايبندي بيشتر به آنها، ايمان خود را مستحكم سازيد. اگر ترديدهاي شما وسواس گونه است؛ يعني بدون اختيار و به طور مكرر مطالبي به ذهنتان خطور مي كند - و قادر به قطع آن نيستيد - و شما را از فكر كردن درباره چيزهاي ديگر باز مي دارد، اختلالي است كه بايد درمان شود. اين اختلال اصطلاحاً «وسواس فكري» نام دارد. در ذهن مبتلا يان به اين اختلال افكاري بيهوده، شرم آور يا وحشتناك به وجود مي آيد و در چرخ هاي بي پايان پيوسته تكرار مي شود. اگر ترديدهاي شما درباره باورهاي ديني از نوع وسواس فكري است، نيازمند پيگيري و تلاش بيشتري است و توصيه مي شود با مشاورهاي حضوري با يكي از كارشناسان در اين زمينه(روانشناسان باليني) به حل آن بپردازيد. در عين حال در اين نوشتار كوتاه نكاتي چند را به عرضتان ميرسانيم، اميد است مفيد و مؤثر واقع شود. در ابتدا لازم است به آثار و پيامدهاي سوء اين نوع افكار و تفكرات وسواس گونه توجه فرماييد و سپس با انجام راه كارهاي ارائه شده در جهت رهايي از آن گام برداريد. بخشي از پيامدهاي سوء وسواس فكري عبارت است از: 1. اتلاف عمر 2. حواس پرتي و ناتواني در تمركز حواس 3. بازماندن از كارهاي اصلي مانند تحصيل علم و مطالعه 4. سست شدن باورهاي ديني با توجه به زيان هاي ياد شده با رعايت دستورالعمل هاي زير قاطعانه به حل مشكل بپردازيد: 1. تلقين: به خود تلقين كنيد من به اصول فكريام كاملاً ايمان دارم و مي توانم ترديدهايم را رها كنم. 2. تغيير حالت: هرگاه ترديد به سراغ شما آمد، مشت خود را محكم به زمين بكوبيد و با گفتن ذكري مثل «لاحول و لا قوة الا بالله» تغيير حالت داده، از آن افكار رهايي يابيد و بيدرنگ به كاري مشغول شويد يا به موضوعي ديگر بينديشيد. 3. به مچ دستتان كش نازكي ببنديد؛ هرگاه افكار ترديدآميز به ذهنتان آمد و شما را رنج داد، كش را بكشيد و رها كنيد. با احساس دردي شديد كه به شما دست مي دهد، از آن افكار خارج خواهيد شد. 4. زمان خاصي، مثلاً ساعت4:30 تا 4:45 بعداز ظهر، را به چنين افكاري، اختصاص دهيد و هر گاه در طول روز ترديد به سراغ شما آمد، به خودتان بگوييد زمان چنين افكاري فلان ساعت است. در آن زمان مشخص به ترديدها فكر كنيد و در طول زمان به تدريج(مثلاً روزي يك دقيقه) از زمان اختصاص داده شده بكاهيد تا به صفر برسد. با انجام راهكارهاي ارائه شده(در يك ماه) نتيجه و ارزيابي خودتان براي ما بنويسيد تا در صورت لزوم نكات ديگري برايتان ارسال گردد.
منبع:سایت انوار طاها
