پرسش :

با توجه به این که جامع‌ترین و کامل‌ترین قطعنامه از مجموعه‌ی قطعنامه‌های شش‌گانه علیه ایران، قطعنامه‌ی 1929 است، چه تفاوت‌ها و چه تشابه‌هایی میان این قطعنامه و قطعنامه‌ی 2231 وجود دارد؟

پاسخ :
تشابه:

* ذیل فصل 7 نبودن: هیچ یک از دو قطعنامه تحت فصل هفتم منشور ملل متحد نیست.
* ذیل ماده‌ی 41 بودن: کل قطعنامه‌ی 1929 تحت ماده‌ی 41 است، ولی در قطعنامه‌ی 2231 همه‌ی تصمیم‌های شورای امنیت تحت ماده‌ی 41 درج شده و برای 10 مرتبه به ماده‌ی 41 استناد شده است.
* الزام‌آور بودن: هر دو قطعنامه‌ برای ایران لازم‌الاجرا است.

تفاوت:

* قطعنامه‌ی 2231 به عدم استفاده از زور برای اجرای مفاد این قطعنامه اشاره‌ای نکرده است، اما در قطعنامه‌ی 1929 بر عدم امکان استفاده از زور برای اجرای مفاد این قطعنامه تصریح شده است.(1)
* خاتمه‌ی قطعنامه‌ی 1929 با اجرای خواسته‌های آژانس(2) و نیز حل مسایل با آژانس میسر است و هیچ مهلت زمانی برای خاتمه‌ی آن تعیین نشده است، در حالی که خاتمه‌ی قطعنامه‌ی 2231 منوط به گذشت دست کم 10 سال خواهد بود. البته بر اساس مفاد این قطعنامه چنانچه آژانس اعلام کند که «همه‌ی مواد هسته‌ای در ایران صلح‌آمیز» است نیز قطعنامه خاتمه می‌یابد، اما این شرط غیر قابل تحقق است و آژانس ابزاری برای حصول آن ندارد(3)، لذا هیچ‌گاه چنین امری محقق نخواهد شد.

پی‌نوشت‌ها:
1- در پاراگراف ماقبل آخر بخش مقدمه‌ی قطعنامه‌ی 1929 تصریح شده است: «با تأکید بر این که هیچ چیز در این قطعنامه کشورها‌ را مجبور به اتخاذ اقدامات یا اعمال خارج از عُرف این قطعنامه از جمله استفاده از زور یا تهدید با زور نمی‌کند.»
2- خواسته‌های آژانس در قطعنامه‌ی 1929 عبارت است از: «تعلیق فعالیت‌های غنی‌سازی»، «تعلیق فعالیت‌های آب سنگین»، «تعلیق بازفرآوری» و «اجرا و تصویب پروتکل الحاقی».
3- ابزار آژانس برای انجام مأموریت‌های خود عبارت است از «موافقت‌نامه‌ی پادمان» و «پروتکل الحاقی». موافقت‌نامه‌ی پادمان آژانس را از «عدم انحراف فعالیت‌ها و مواد هسته‌ای» مطمئن می‌سازد و پروتکل الحاقی آژانس را از «عدم وجود مواد و فعالیت‌های هسته‌ای اعلام نشده» مطمئن می‌کند.