پرسش :

احتراما استدعا دارد نسبت به دو مسأله زیر حکم اللّه را بیان فرمایید: 1- ملک موقوفه‌‏اى براى مدت 9 سال از طرف موجر یا متولّى به شخصى‏ اجاره داده شده و در ضمن سند اجاره قید شده: «پس از مدت 9 سال با همین شروط مستأجر حق دارد 9 سال دیگر ضمن تجدید نظر در مبلغ اجاره طبق نظر کارشناسان اوقاف و دادگسترى، اجاره را تجدید نماید»، پس از انقضاى مدّت 9 سال اول، هرگاه کارشناسان نظریه‌اى دادند آیا موجر یا متولّى وقت مى‏‌تواند از نظر آن کارشناسان عدول نموده و از جهت رعایت غبطه (مصلحت) وقف از طریق مزایده آن را با قیمت بیشترى به همین افراد یا اشخاص دیگر اجاره دهد یا خیر؟ و هرگاه شخص ثالثى داوطلب اجاره به مبلغ بیشترى از نظریه کارشناسان بشود آیا در این مورد عدول از نظریه کارشناسان جایز است یا خیر؟ 2- ملک موقوفه‌‏اى از طرف موجر یا متولى براى مدّت 9 سال به شخصى به اجاره واگذار شده، در خلال مدّت، شخص ثالث و بعضى از کارگران کشاورزى همان ملک، داوطلب اجاره آن مى‏‌شوند؛ آیا شرعا موجر مى‏‌تواند نسبت به بقیه مدّت، اجاره را فسخ و با زارعین، قرارداد اجاره نماید یا بایستى مدّت اجاره سپرى گردد؟

پاسخ :
ج‏ 1- اگر در ضمن عقد اجاره شرط شده که براى مستأجر پس از پایان مدّت، تجدید اجاره شود، در صورتى که در پایان مدّت مستأجر خواهان تجدید اجاره به قیمت عادله باشد متولّى وقف مکلّف است بر طبق شرط به همان مستأجر اجاره دهد.
ج‏ 2- عقد اجاره عقد لازم است و بدون حقّ فسخ قابل فسخ نیست مگر از راه اقاله که منوط به توافق طرفین است.
منبع: استفتائات امام خمینی(ره)، ج‏2، ص383