پرسش :

این جانب مدّتى با شوهر اوّل زندگى کردم، ایشان بدرود حیات گفت و هیچ اولادى نداشتیم، تمام مال و اثاثیه خودش را که در اختیار داشت به من داد و دکان خوار و بارفروشى داشت و من دکان را هم فروختم و چند رأس گوسفند هم داشتم. بعد از ده ماه که گذشت بنده عیال کس دیگرى شدم، تمام اثاثیه و پول دکان و پول چند رأس گوسفند را هم به خانه شوهر دوّم آوردم. او نیز دار فانى را وداع نمود. ایشان قبل از من پنج اولاد پنج سال به بالا داشت که همه آنان داماد و عروس شده‌‌‏اند. حالا پسرهاى ایشان که در تهران زندگى مى‌‌‏کنند هر هفته مى‏آیند به محلّ ... یک دکان نانوایى دارد که اجاره آن را مى‏‌گیرند، و دو دستگاه حیاط ساختمانى دارد که اجاره آنها را هم مى‏‌گیرند، و یک حیاط ساختمانى آن را بنده نشسته‌‏ام و هر روز مزاحم من مى‌‏‌شوند و مى‌‏خواهند این حیاط را هم بفروشند، کلّیه اثاثیه‌‏اى که از همه رقم قیمتى بوده بنده آوردم توى خانه (منظور خانه شوهر دوّم) که بعضى از اثاثیه قیمتى بوده و فروخته شده است. تکلیف بنده نسبت به ایشان چیست؟ اولاد هم از ایشان ندارم، بیست سال هم با او زندگى کردم. او زمین مزروعى، چاه عمیق، آب قنات و نقدینه پول در بانک صادرات و آب رودخانه هم دارد. خواهشمندم بفرمایید از این دارایى شوهرم به بنده مى‏‌رسد یا نه؟

پاسخ :
زن از زمین و عین ساختمان و اشجار ارث نمى‌‌‏برد، و از قیمت اشجار و ساختمان ارث مى‌‌‏برد، و چاه و قنات حکم ساختمان را دارد، و از آب و سایر منقولات عینا ارث مى‌‌‏برد، و ورثه حقّ دارند خانه را بفروشند و سهم الارث شما را از قیمت ساختمان آن بدهند، و اموال خودتان اگر عین آن باقى است و [به شوهر مرحومتان‏] تملیک نکرده‌‏اید باقى بر ملک خود شما است.
منبع: استفتائات امام خمینی(ره)، ج‏3، ص388