چهارشنبه، 25 اسفند 1389
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما

پرسش :

نوعی از تفكر سكولاريزم مى‌گويد: دين دربارهٔ جهان و انسان پيام دارد ولى پيامدش محدود به وظايف شخصى، ‏تهذيب نفس و رابطهٔ خلق و خالق است و براى تنظيم روابط سياسى ـ اجتماعى، هيچ برنامه‌اى ندارد.‏


پاسخ :
مهم‌ترين منشأ اين شبهات اين است كه آن‌ها در انسان‌شناسى قاصرند و خيال مى‌كنند انسان ‏در بخشى از كارها نيازى به راهنمايى وحى ندارد. در دليل‌شناسى هم قاصرند و خيال مى‌كنند دليل دين ‏فقط نقل است و برهان عقلى هرگز دليل دين نيست. غافل از اينكه دليل معتبر ـ اعم از عقلى و نقلى ـ دليل ‏دين است و برهان عقلى در برابر برهان نقلى است، نه در برابر شرع.‏
اين سخن كه مطلب عقلى است يا شرعى، عقلى است يا دينى، سخنى ناصواب است و بايد گفت: ‏اين مطلب عقلى است يا نقلى، عقلى است يا سمعى. عقل با مبادى خاص خودش ارادهٔ خدا را كشف ‏مى‌كند و لذا بسيارى از مسائل اصول و فقه به عقل تكيه مى‌كنند. البته منظور از اين عقل همان عقل ‏برهانى است كه شرايطش را در كتاب‌هاى منطق بيان كرده‌اند. قياس، دليل عقلى معتبر نيست، زيرا قياس ‏را قبل از آنكه فقه بگويد حجت نيست، اصول گفته حجت نيست و قبل از آن كه اصول فقه عهده‌دار ‏بى‌اعتباريش باشد علم منطق آن را مسلوب الحجّية دانست و حداقل سه‌هزار سال است كه اين فكر پيش ‏صاحب‌نظران منطقى روشن شده است كه قياس (تمثيل منطقى) معتبر نيست و معلوم مى‌شود كه از زمان ‏انبياى پيشين هم اينگونه بود كه هر چيزى كه يقين‌آور نباشد، حجت نخواهد بود. لذا منطق مى‌گويد تمثيل ـ ‏قياس فقهى ـ بى‌اعتبار است. پس عقل با همان مبادى خاص كه مبدأ، معاد، وحى، نبوت، عصمت و اعجاز را ‏ادراك مى‌كند، اگر مطلبى را اثبات كند، حجت دينى و از ادلهٔ شرع خواهد بود.‏
اگر كسى اين عقل را از حوزهٔ دليلِ دين بودن خارج كرد، وقتى سخن از دين به ميان مى‌آورد تمام همّش ‏دليل نقلى ـ قرآن و روايات ـ است و به آن‌ها مراجعه مى‌كند و مى‌بيند از متون نقلى سيستم سلطنتى يا ‏دموكراتيك و جمهورى مصطلح فهميده نمى‌شود و يا پارلمان را نمى‌يابد، وقتى هيچ‌كدام از اين‌ها را در منابع ‏نقلى نيافت، مى‌گويد دين سيستم حكومتى ندارد. چنين فردى دربارهٔ علومى چون جامعه‌شناسى، ‏روان‌شناسى، اقتصاد و ... هم داورى اينچنينى دارد كه ناصواب است.‏
‏
مأخذ: (فصلنامه حكومت اسلامى، شماره 21، ص 58، 59)‏
تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
تازه های پرسش و پاسخ
موارد بیشتر برای شما
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
play_arrow
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
حدادعادل: جلوه شاعرانه و ادبی، ویژگی متمایز رهبر شهید بود
play_arrow
حدادعادل: جلوه شاعرانه و ادبی، ویژگی متمایز رهبر شهید بود
تشویق و تجلیل بخاطر تمرد از رفتن به سربازی در ارتش!
play_arrow
تشویق و تجلیل بخاطر تمرد از رفتن به سربازی در ارتش!
چرت زدن وزیر امور خارجه ترکمنستان در اجلاس اکو + فیلم
play_arrow
چرت زدن وزیر امور خارجه ترکمنستان در اجلاس اکو + فیلم
انتشار تصاویریی از حملات پهپادهای شاهد-۱۳۶ ایران به پایگاه آمریکا در کویت + فیلم
play_arrow
انتشار تصاویریی از حملات پهپادهای شاهد-۱۳۶ ایران به پایگاه آمریکا در کویت + فیلم
رونمایی از ربات غول پیکر سیتکس در میدان آزادی + فیلم
play_arrow
رونمایی از ربات غول پیکر سیتکس در میدان آزادی + فیلم
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
play_arrow
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
play_arrow
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
play_arrow
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
play_arrow
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
play_arrow
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
play_arrow
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
play_arrow
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران