پرسش :
بهترين روش براي درك زبان و ادبيات عرب چيست؟
پاسخ :
طبق نظر يكي از روانشناسان برجسته براي موفقيت در هر كاري توجه به سه قلمرو شناختي، عاطفي و حركتي ـ رواني ضروري است.[1] طبق اين نظر حدود 50% از موفقيت در كار مربوط به امر شناختي و 25% مربوط به قلمرو عاطفي و 25% باقيمانده نيز به قلمرو رواني ـ حركتي بستگي دارد.
قلمرو شناخت:
1 . براي اينكه شما بتوانيد در درك زبان و ادبيات عرب موفق باشيد بهترين شيوه در اين امر كاري است كه طلاب حوزوي انجام ميدهند البته اين كار شايع است در مدارس علميه اما اختصاص به حوزه ندارد چه بسيار دانشجويان موفقي كه با اين شيوة مباحثه، درس ميخوانند.مباحثه فوايد بسيار زيادي دارد از جمله اينكه به خاطر اينكه تعداد شما زياد نيست تمركز بر مطالب مورد بحث بسيار زياد است مخصوصاً اگر نوبت شما باشد كه بخواهيد درس را ارائه دهيد دوم اينكه چون از قبل معلوم نيست چه كسي بايد درس را بگويد بنابراين دو طرف شركتكننده در بحث با مطالعه در بحث شركت ميكنند سوم اينكه اين شيوه روح اعتماد به نفس را در انسان پرورش ميدهد. انسان در اين شيوه به تواناييهاي خود اعتماد ميكند و .... چهارم هنگام بحث و گفتگو حول يك موضوع نكات مبهم مشخص ميشود و در صورت حل نشدن ميشود آن را از استادان خود پرسيد.
2 . اين روزها با توسعه سي ديها و نوارهاي درسي و كمك درسي و جزوههاي آموزشي امر تعليم و تعلم آسان شده است شما ميتوانيد جزوهها و نوارهاي آموزش صرف و نحو را تهيه كنيد البته لازم است از قبل با كساني كه در اين زمينه آگاهي لازم را دارند مشورت كنيد تا منابع و اساتيد خوبي را به شما معرفي كنند.
3 .شما ميتوانيد به شكل غير حضوري[2] در آزمون حوزه علميه خواهران شركت نمائيد وطبق برنامه آنها به يادگيري اين زبان اقدام كنيد و اگر در محل خود حوزه خواهران داريد ميتوانيد اطلاعات بيشتر را از استادان ادبيات عرب آنها كسب نمائيد.
قلمرو عاطفه: دومين قلمرو براي موفقيت در هر كاري قلمرو عاطفي است. اگر انسان به درس، استاد و هم درسيها علاقه داشته باشد قطعاً اين فضاي عاطفياش در چگونگي يادگيري او اثري مثبت خواهد گذاشت انسان اگر محتوايي را علاقه داشته باشد، با دل و جان بر آن تمركز ميكند و دوست ندارد هيچ قسمتي از آن، جا بماند. چه بسيار انسانهايي كه سختي درس خود را به خاطر اين علاقه تحمل كردهاند و به مدارج بالايي رسيدهاند و چه زباني به شيريني زبان عربي، زباني كه به فرموده امام صادق ـ عليه السلام ـ زبان وحي است زباني است كه خدا با آن با خلقش سخن گفته است به همين خاطر امام ـ عليه السلام ـ به شيعيان خود سفارش ميكند كه اين زبان را فراگيريد.[3] يكي از بهترين رابطههاي عاطفي كه انسان ميتواند با متن عربي برقرار كند تصور اين موضوع است كه او ميتواند كلام الله را بفهمد، ميتواند زبان روايات را متوجه شود و سخنان اهل بيت را براي عمل كردن بخواند.
قلمرو رواني ـ حركتي:آخرين قلمرو براي موفقيت، قلمرو رفتاري است. انسان هر قدر كه نسبت به امري شناخت داشته باشد هر قدر كه علاقه به امري داشته باشد و از خود تلاشي نشان ندهد به نتيجهاي نميرسد.
نكته: توجه داشته باشيد كه اين سه قلمرو سه ضلع يك مثلث هستند كه هر سه با هم مثلث موفقيت را تشكيل ميدهند لازم است كه بدانيد اين سه با هم در تعامل هستند يعني پيشرفت شناخت به شدت علاقه كمك ميكند و شدت علاقه، فعاليت و تلاش شما را قدرت ميبخشد و ...
زبان مكالمهاي:
زبان مكالمهاي نسبت به فهم ادبيات عرب فضاي ديگري را به خود اختصاص ميدهد اما در كل بايد بدانيد كه كسي كه ادبيات عرب (صرف و نحو) ميداند راحتتر زبان مكالمهاي را ياد ميگيرد پس سفارش ميشود اگر قصد داريد مكالمه ياد بگيريد اول با زبان صرف و نحو و ادبيات عرب آشنا شويد بعد به تعلّم و يادگيري مكالمه بپردازيد.[4]
كاربرد:
يكي از عوامل پيشرفت در هر علمي كاربرد عملي ازآن علم است. سعي كنيد به شكل كاربردي مفاهيم آموخته شده را به كاربرد پيوند بزنيد به عبارت ديگر دنبال هر موضوع يك چرائي داشته باشيد. چرا اين بحث را ميخوانيم، نخوانيم چه ميشود؟ كجا استفاده دارد و ... .
اصول مشترك در زبانها:
يكي از اصول تئوريهايي كه در امر زبان مطرح شده است اين است كه اصول كلي زبانها از لحاظ بيان و ساختار مشترك است طبق نظر پياژه يكي از روانشناسان برجسته اگر شما اطلاعات جديد خود را به اطلاعات قديم گذشته پيوند بزنيد در امر حل مسئله و يادگيري گام بلندي برداشتهايد به عنوان مثال همانگونه كه در زبان فارسي ما فاعل، مفعول، فعل، كلمه، كلام، شرط و جزا، سه زمان حال، گذشته و آينده داريم در بقيه زبانها نيز اين امر جاري است اما با بيان خودش.
----------------------------------------------
[1] . روانشناسي تربيتي، اصول و كاربرد آن، جان . اي. گلاور، ترجمه علينقي خرازي، مركز نشر دانشگاهي تهران، 1378، ص 393، اقتباس.
[2] . شما ميتوانيد با جامعةالزهراء قم (حوزه علميه خواهران) مكاتبه كنيد و اطلاعات دقيقتري دريافت نماييد.
[3] . العربية للناشئين، 12 جلد همراه با نوار آموزشي، يك دوره مكالمه عربي مفيد هستند كه ميتوانيد از آن استفاده كنيد.
[4] . روانشناسي تربيتي، ص 131، (اقتباس).
( اندیشه قم )
طبق نظر يكي از روانشناسان برجسته براي موفقيت در هر كاري توجه به سه قلمرو شناختي، عاطفي و حركتي ـ رواني ضروري است.[1] طبق اين نظر حدود 50% از موفقيت در كار مربوط به امر شناختي و 25% مربوط به قلمرو عاطفي و 25% باقيمانده نيز به قلمرو رواني ـ حركتي بستگي دارد.
قلمرو شناخت:
1 . براي اينكه شما بتوانيد در درك زبان و ادبيات عرب موفق باشيد بهترين شيوه در اين امر كاري است كه طلاب حوزوي انجام ميدهند البته اين كار شايع است در مدارس علميه اما اختصاص به حوزه ندارد چه بسيار دانشجويان موفقي كه با اين شيوة مباحثه، درس ميخوانند.مباحثه فوايد بسيار زيادي دارد از جمله اينكه به خاطر اينكه تعداد شما زياد نيست تمركز بر مطالب مورد بحث بسيار زياد است مخصوصاً اگر نوبت شما باشد كه بخواهيد درس را ارائه دهيد دوم اينكه چون از قبل معلوم نيست چه كسي بايد درس را بگويد بنابراين دو طرف شركتكننده در بحث با مطالعه در بحث شركت ميكنند سوم اينكه اين شيوه روح اعتماد به نفس را در انسان پرورش ميدهد. انسان در اين شيوه به تواناييهاي خود اعتماد ميكند و .... چهارم هنگام بحث و گفتگو حول يك موضوع نكات مبهم مشخص ميشود و در صورت حل نشدن ميشود آن را از استادان خود پرسيد.
2 . اين روزها با توسعه سي ديها و نوارهاي درسي و كمك درسي و جزوههاي آموزشي امر تعليم و تعلم آسان شده است شما ميتوانيد جزوهها و نوارهاي آموزش صرف و نحو را تهيه كنيد البته لازم است از قبل با كساني كه در اين زمينه آگاهي لازم را دارند مشورت كنيد تا منابع و اساتيد خوبي را به شما معرفي كنند.
3 .شما ميتوانيد به شكل غير حضوري[2] در آزمون حوزه علميه خواهران شركت نمائيد وطبق برنامه آنها به يادگيري اين زبان اقدام كنيد و اگر در محل خود حوزه خواهران داريد ميتوانيد اطلاعات بيشتر را از استادان ادبيات عرب آنها كسب نمائيد.
قلمرو عاطفه: دومين قلمرو براي موفقيت در هر كاري قلمرو عاطفي است. اگر انسان به درس، استاد و هم درسيها علاقه داشته باشد قطعاً اين فضاي عاطفياش در چگونگي يادگيري او اثري مثبت خواهد گذاشت انسان اگر محتوايي را علاقه داشته باشد، با دل و جان بر آن تمركز ميكند و دوست ندارد هيچ قسمتي از آن، جا بماند. چه بسيار انسانهايي كه سختي درس خود را به خاطر اين علاقه تحمل كردهاند و به مدارج بالايي رسيدهاند و چه زباني به شيريني زبان عربي، زباني كه به فرموده امام صادق ـ عليه السلام ـ زبان وحي است زباني است كه خدا با آن با خلقش سخن گفته است به همين خاطر امام ـ عليه السلام ـ به شيعيان خود سفارش ميكند كه اين زبان را فراگيريد.[3] يكي از بهترين رابطههاي عاطفي كه انسان ميتواند با متن عربي برقرار كند تصور اين موضوع است كه او ميتواند كلام الله را بفهمد، ميتواند زبان روايات را متوجه شود و سخنان اهل بيت را براي عمل كردن بخواند.
قلمرو رواني ـ حركتي:آخرين قلمرو براي موفقيت، قلمرو رفتاري است. انسان هر قدر كه نسبت به امري شناخت داشته باشد هر قدر كه علاقه به امري داشته باشد و از خود تلاشي نشان ندهد به نتيجهاي نميرسد.
نكته: توجه داشته باشيد كه اين سه قلمرو سه ضلع يك مثلث هستند كه هر سه با هم مثلث موفقيت را تشكيل ميدهند لازم است كه بدانيد اين سه با هم در تعامل هستند يعني پيشرفت شناخت به شدت علاقه كمك ميكند و شدت علاقه، فعاليت و تلاش شما را قدرت ميبخشد و ...
زبان مكالمهاي:
زبان مكالمهاي نسبت به فهم ادبيات عرب فضاي ديگري را به خود اختصاص ميدهد اما در كل بايد بدانيد كه كسي كه ادبيات عرب (صرف و نحو) ميداند راحتتر زبان مكالمهاي را ياد ميگيرد پس سفارش ميشود اگر قصد داريد مكالمه ياد بگيريد اول با زبان صرف و نحو و ادبيات عرب آشنا شويد بعد به تعلّم و يادگيري مكالمه بپردازيد.[4]
كاربرد:
يكي از عوامل پيشرفت در هر علمي كاربرد عملي ازآن علم است. سعي كنيد به شكل كاربردي مفاهيم آموخته شده را به كاربرد پيوند بزنيد به عبارت ديگر دنبال هر موضوع يك چرائي داشته باشيد. چرا اين بحث را ميخوانيم، نخوانيم چه ميشود؟ كجا استفاده دارد و ... .
اصول مشترك در زبانها:
يكي از اصول تئوريهايي كه در امر زبان مطرح شده است اين است كه اصول كلي زبانها از لحاظ بيان و ساختار مشترك است طبق نظر پياژه يكي از روانشناسان برجسته اگر شما اطلاعات جديد خود را به اطلاعات قديم گذشته پيوند بزنيد در امر حل مسئله و يادگيري گام بلندي برداشتهايد به عنوان مثال همانگونه كه در زبان فارسي ما فاعل، مفعول، فعل، كلمه، كلام، شرط و جزا، سه زمان حال، گذشته و آينده داريم در بقيه زبانها نيز اين امر جاري است اما با بيان خودش.
----------------------------------------------
[1] . روانشناسي تربيتي، اصول و كاربرد آن، جان . اي. گلاور، ترجمه علينقي خرازي، مركز نشر دانشگاهي تهران، 1378، ص 393، اقتباس.
[2] . شما ميتوانيد با جامعةالزهراء قم (حوزه علميه خواهران) مكاتبه كنيد و اطلاعات دقيقتري دريافت نماييد.
[3] . العربية للناشئين، 12 جلد همراه با نوار آموزشي، يك دوره مكالمه عربي مفيد هستند كه ميتوانيد از آن استفاده كنيد.
[4] . روانشناسي تربيتي، ص 131، (اقتباس).
( اندیشه قم )
