پرسش :
شخصيتي مذهبي دارم و در دبيرستان و دانشگاه فعاليت مذهبي داشتم به گونه‌اي كه دوستانم مي‌گفتند: تو بايد حوزه مي‌رفتي و جاي تو در دانشگاه نيست، حال كه تحصيلاتم تمام شده و رشته ی من مورد نياز كشور هست و مجرد هستم و وضع مالي خوبي ندارم و براي ازدواج هم درآمد لازم است، آيا مشغول كار شوم، يا اين كه به حوزه بيايم (با توجه به اين كه وضع مالي طلّاب خوب نيست)؟
پاسخ :
جهت تبيين ابعاد مختلف سؤال توجه شما را به چند نكته معطوف مي‌داريم:
الف. مقدمه: خداوند متعال انسان را با هدف ويژه‌اي خلق فرموده است و آن هدف ويژه طبق فرمايش قرآن كريم، عبادت و بندگي و رسيدن به كمال است و از جانب ديگر خداوند حكيم راه‌هاي رسيدن به كمال و سعادت را هم معرفي كرده و نشان داده است و به انسانها هم خرد و انديشه عنايت كرده تا بتوانند با فكر و تدبير وتلاش و كوشش زندگي خود را طوري تنظيم كنند كه در راستاي اهداف الهي بوده و زندگي دنيوي خود را مقدمة سعادت آخرت قرار دهند و البته نه اين كه از زندگي دنيا و لذايذ آن غافل باشند، بلكه از نعمتهاي خدا و لذايذ دنيوي در چارچوب دستورات الهي بهره برده و با استفاده از نعمتهاي خداوند قوت و نيرو گرفته و خدا را بندگي كنند.
ب. انواع كارها هر انساني گرايش و تفكر ويژة خود را دارد و علاقة هر كسي خاصّ خود اوست و انسانهايي در دنيا موفق بوده‌اند كه كارهايشان را طبق علاقة مورد نظر و با توجه به استعداد و توانايي خود انتخاب كرده‌اند و آنچه مهم است اين است كه انسان كارهاي حلال و پاك را انتخاب كنند و سعي كند كاري را دنبال كند كه منافع آن بيشتر به انسانها مي‌رسد، مخصوصاً منافع معنوي و تربيتي آن. و لذا در اسلام بعضي كارها حلال و پاك شمرده شده و از بعضي كارها نهي شده است. و هر انساني بايد سعي كند با توجه به شرايط محيطي و خانوادگي و با توجه به استعدادها و توانايي خود، شغلش را انتخاب كنند.
ج. ملاك ارزشمندي چيست؟ ملاك و معيار اين كه چه كاري مطلوب است يا چه كاري مطلوب نيست، اين است كه انسان بررسي كند كه كداميك از كارها نفع بيشتري به جامعه انساني و مخصوصاً به جامعة مسلمانان دارد و توجه داشته باشد كه در كدام جوّ و محيط مي‌تواند خدمات بيشتري داشته باشد و خودش هم نفعي ببرد. و لذا شما برادر عزيز و ارجمند مناسب است كه در همان رشتة تحصيلي خود و با توجه به تخصّص و توانايي كه داريد وارد بازار كار شويد و اگر بخواهيد و خدا توفيق عنايت كند مي‌توانيد در همان كار خود مبلغ ارزشمندي براي اسلام و ارزشهاي اسلامي باشيد و با دقت و تقواي خودتان و با رعايت موازين شرعي خدمتگزار خوبي براي كشور اسلامي باشيد، مهم آن است كه انسان بتواند روزي حلال به دست آورد و وظيفة مسلماني و ديني خود را هم به نحو احسن انجام دهد و اين هدف در همه جا ميسر و مقدور است. و گرچه در حوزه‌ها زمينة رشد معنوي زيادتر است ولي اين اختصاص به حوزه ندارد و يك دانشجوي مسلمان و با تقوا حضورش در دانشگاه و مراكز دانشگاهي ارزشي چند برابر دارد و با محيط آشناتر بوده و راحت‌تر مي‌تواند احكام نوراني اسلام را ترويج كند.
د. خلاصة بحث نتيجه بحث اين مي‌شود كه انسان در هر جايي كه زندگي مي‌كند بايد سرباز دين و ارزشهاي متعالي اسلام باشد و مدافع احكام الهي بوده و از هيچ كوششي فروگذار نباشد و لذا شايد مناسب‌ترين انتخاب براي شما در شرايط فعلي انتخاب شغلي مناسب و سپس ازدواج و در كنار اينها آشنايي بيشتر با دستورات اسلام و ترويج آن باشد.
پيامبر گرامي اسلام ـ صلّي الله عليه و آله ـ فرمودند: «العبادة سبعون جزءً افضلها طلبَ الحلال»؛ عبادت هفتاد جزء دارد و برترين آن جستجوي حلال است.[1] و امام صادق ـ عليه السّلام ـ فرمودند: «الكادّ علي عياله كالمجاهد في سبيل الله»؛ كسي كه براي گذران زندگي خانواده خود تلاش مي‌كند همانند جهاد در راه خداست.[2]
قال الباقر ـ عليه السّلام ـ :
نعم العَونُ الدّنيا علي طلب الآخرة؛ دنيا چه ياور خوبي براي به دست آوردن آخرت است.
(اصول كافي، ج 5، ص 73)
------------------------------------------
[1] . حر عاملي، وسائل الشيعه، مكتبة الاسلامية، 1403 هـ .ق، ج 11، ص 12
[2] . فيض كاشاني، مهجة البيضاء، مكتبة الصدوق، 1339، ج 1، ص 143.
( اندیشه قم )
جهت تبيين ابعاد مختلف سؤال توجه شما را به چند نكته معطوف مي‌داريم:
الف. مقدمه: خداوند متعال انسان را با هدف ويژه‌اي خلق فرموده است و آن هدف ويژه طبق فرمايش قرآن كريم، عبادت و بندگي و رسيدن به كمال است و از جانب ديگر خداوند حكيم راه‌هاي رسيدن به كمال و سعادت را هم معرفي كرده و نشان داده است و به انسانها هم خرد و انديشه عنايت كرده تا بتوانند با فكر و تدبير وتلاش و كوشش زندگي خود را طوري تنظيم كنند كه در راستاي اهداف الهي بوده و زندگي دنيوي خود را مقدمة سعادت آخرت قرار دهند و البته نه اين كه از زندگي دنيا و لذايذ آن غافل باشند، بلكه از نعمتهاي خدا و لذايذ دنيوي در چارچوب دستورات الهي بهره برده و با استفاده از نعمتهاي خداوند قوت و نيرو گرفته و خدا را بندگي كنند.
ب. انواع كارها هر انساني گرايش و تفكر ويژة خود را دارد و علاقة هر كسي خاصّ خود اوست و انسانهايي در دنيا موفق بوده‌اند كه كارهايشان را طبق علاقة مورد نظر و با توجه به استعداد و توانايي خود انتخاب كرده‌اند و آنچه مهم است اين است كه انسان كارهاي حلال و پاك را انتخاب كنند و سعي كند كاري را دنبال كند كه منافع آن بيشتر به انسانها مي‌رسد، مخصوصاً منافع معنوي و تربيتي آن. و لذا در اسلام بعضي كارها حلال و پاك شمرده شده و از بعضي كارها نهي شده است. و هر انساني بايد سعي كند با توجه به شرايط محيطي و خانوادگي و با توجه به استعدادها و توانايي خود، شغلش را انتخاب كنند.
ج. ملاك ارزشمندي چيست؟ ملاك و معيار اين كه چه كاري مطلوب است يا چه كاري مطلوب نيست، اين است كه انسان بررسي كند كه كداميك از كارها نفع بيشتري به جامعه انساني و مخصوصاً به جامعة مسلمانان دارد و توجه داشته باشد كه در كدام جوّ و محيط مي‌تواند خدمات بيشتري داشته باشد و خودش هم نفعي ببرد. و لذا شما برادر عزيز و ارجمند مناسب است كه در همان رشتة تحصيلي خود و با توجه به تخصّص و توانايي كه داريد وارد بازار كار شويد و اگر بخواهيد و خدا توفيق عنايت كند مي‌توانيد در همان كار خود مبلغ ارزشمندي براي اسلام و ارزشهاي اسلامي باشيد و با دقت و تقواي خودتان و با رعايت موازين شرعي خدمتگزار خوبي براي كشور اسلامي باشيد، مهم آن است كه انسان بتواند روزي حلال به دست آورد و وظيفة مسلماني و ديني خود را هم به نحو احسن انجام دهد و اين هدف در همه جا ميسر و مقدور است. و گرچه در حوزه‌ها زمينة رشد معنوي زيادتر است ولي اين اختصاص به حوزه ندارد و يك دانشجوي مسلمان و با تقوا حضورش در دانشگاه و مراكز دانشگاهي ارزشي چند برابر دارد و با محيط آشناتر بوده و راحت‌تر مي‌تواند احكام نوراني اسلام را ترويج كند.
د. خلاصة بحث نتيجه بحث اين مي‌شود كه انسان در هر جايي كه زندگي مي‌كند بايد سرباز دين و ارزشهاي متعالي اسلام باشد و مدافع احكام الهي بوده و از هيچ كوششي فروگذار نباشد و لذا شايد مناسب‌ترين انتخاب براي شما در شرايط فعلي انتخاب شغلي مناسب و سپس ازدواج و در كنار اينها آشنايي بيشتر با دستورات اسلام و ترويج آن باشد.
پيامبر گرامي اسلام ـ صلّي الله عليه و آله ـ فرمودند: «العبادة سبعون جزءً افضلها طلبَ الحلال»؛ عبادت هفتاد جزء دارد و برترين آن جستجوي حلال است.[1] و امام صادق ـ عليه السّلام ـ فرمودند: «الكادّ علي عياله كالمجاهد في سبيل الله»؛ كسي كه براي گذران زندگي خانواده خود تلاش مي‌كند همانند جهاد در راه خداست.[2]
قال الباقر ـ عليه السّلام ـ :
نعم العَونُ الدّنيا علي طلب الآخرة؛ دنيا چه ياور خوبي براي به دست آوردن آخرت است.
(اصول كافي، ج 5، ص 73)
------------------------------------------
[1] . حر عاملي، وسائل الشيعه، مكتبة الاسلامية، 1403 هـ .ق، ج 11، ص 12
[2] . فيض كاشاني، مهجة البيضاء، مكتبة الصدوق، 1339، ج 1، ص 143.
( اندیشه قم )
