پرسش :
ابو خثيمه كيست؟
پاسخ :
در صفحات تاريخ اسلام از مردان فداكار و جانباز فراواني سخن رفته كه ماية زينت مكتب اسلام شده اند.
ابو خثيمه از اهالي مدينه و از قبيله بني غنم بن سلم بن مالك بن اوس بوده و يكي از اصحاب پيامبر(ص)[1] وقتي كه پيامبر از مكه به مدينه مهاجرت مي كند با شنيدن آوازة اسلام و ديدن خصوصيات و رفتار رهبر و پيشواي مسلمين به دين حق مي گرايد و مسلمان مي شود. در جنگ بدر جهت ياري اسلام و مبارزه با كفار قريش هم خودش و هم پسرش سعد آماده رفتن به ميدان جهاد مي شوند ولي از آنجائي كه در خانه سرپرستي نداشتند وهر دو(پدر و پسر) نمي توانستند در جنگ شركت كنند لذا قرعه زده و قرعه به نام فرزندش(سعد) مي افتد و اين سرباز رشيد اسلام در جنگ بدر به شهادت رسيد.[2]
وقتي كه بعد از يك سال قريش براي تلافي شكست بدر به طرف مدينه حركت مي كند و اين خبر به پيامبر مي رسد پيامبر اسلام ـ صلّي الله عليه و آله ـ مسلمين را جهت مشورت در مورد مقابله با دشمن به مسجد فرا مي ميخواند اگر چه پيامبر مايل بود كه در مدينه مانده و دفاع كنند و عده اي هم با پيامبر هم عقيده بودند و عده اي جوانان كه در جنگ بدر حضور نداشتند و آرزوي شهادت داشتند اصرار داشتند كه جنگ در بيرون مدينه باشد و خثيمه پيرمرد هم خيلي راغب بود كه جنگ در بيرون مدينه باشد و اظهار داشت: كه اي پيامبر خدا، قريش يكسال تمام دست به فعاليت زده و توانسته است قبايل عرب را با خود همراه سازد. هر گاه ما براي دفاع از اين نقطه بيرون نرويم، چه بسا آنها مدينه را محاصره كنند، ممكن است دست از محاصره بكشند و به مكه بازگردند، ولي همين كار باعث جرأت ايشان خواهد بود و ما در آينده از حملات آنها مطمئن نخواهيم شد.[3]
در اين راستا از اينكه در جنگ بدر نتوانست شركت كند تأسف خورد و گفت كه پسرم را در خواب ديدم كه مرا ندا مي زد و مي گفت اي پدر جان در انتظار تو هستم. اي پيامبر خدا محاسن من سفيد گشته و استخوانم لاغر شده، تقاضا دارم كه از خداوند براي من شهادت در راه حق بطلبيد.[4]
بعد از اينكه همة رأي و نظر خود را گفتند پيامبر نظر اكثريت را پذيرفت و آماده جهاد در بيرون از مدينه شدند و وقتي كه خثيمه آن پيرمرد زنده دل درباره اشتياق خود براي شهادت مطالبي گفت و گفت كه مي خواهد با پسرش سعد كه در بدر شهيد شده ملاقات كند از پيامبر هم خواست براي او دعا كند كه به آرزويش برسد و لذا پيامبر هم در حق وي دعا كرد و در نتيجه خثيمه در جنگ احد بعد از رشادتي ستودني به درجه رفيع شهادت رسيد و جزو شهداي احد نامش در تاريخ ثبت شد و روشني بخش صفحات تاريخ گرديد.[5]
معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
1. جنگهاي پيامبر اسلام، مركز بررسي تحقيقات سپاه پاسداران.
2. سيره ابن هشام.
3. سيرة النبي، جعفر مرتضي عاملي.
--------------------------------------------------------------------------------
[1] . واقدي، مغازي، ترجمه محمود دامغاني، نشر دانشگاهي، چاپ دوم، 69، ج1، ص 218.
[2] . مجلسي، بحارالانوار، ج20، ص 125، واقدي پيشين، ص15.
[3] . سبحاني، جعفر، فروغ ابديت، انتشارات دفتر تبليغات، چاپ هشتم، 72، ج 2، ص 36 و 35، آيتي، محمدابراهيم، تاريخ پيامبر اسلام، نشر دانشگاهي تهران، چاپ 66، ص 627.
[4] . همان.
[5] . واقدي پيشين، ص 154 و 155.
در صفحات تاريخ اسلام از مردان فداكار و جانباز فراواني سخن رفته كه ماية زينت مكتب اسلام شده اند.
ابو خثيمه از اهالي مدينه و از قبيله بني غنم بن سلم بن مالك بن اوس بوده و يكي از اصحاب پيامبر(ص)[1] وقتي كه پيامبر از مكه به مدينه مهاجرت مي كند با شنيدن آوازة اسلام و ديدن خصوصيات و رفتار رهبر و پيشواي مسلمين به دين حق مي گرايد و مسلمان مي شود. در جنگ بدر جهت ياري اسلام و مبارزه با كفار قريش هم خودش و هم پسرش سعد آماده رفتن به ميدان جهاد مي شوند ولي از آنجائي كه در خانه سرپرستي نداشتند وهر دو(پدر و پسر) نمي توانستند در جنگ شركت كنند لذا قرعه زده و قرعه به نام فرزندش(سعد) مي افتد و اين سرباز رشيد اسلام در جنگ بدر به شهادت رسيد.[2]
وقتي كه بعد از يك سال قريش براي تلافي شكست بدر به طرف مدينه حركت مي كند و اين خبر به پيامبر مي رسد پيامبر اسلام ـ صلّي الله عليه و آله ـ مسلمين را جهت مشورت در مورد مقابله با دشمن به مسجد فرا مي ميخواند اگر چه پيامبر مايل بود كه در مدينه مانده و دفاع كنند و عده اي هم با پيامبر هم عقيده بودند و عده اي جوانان كه در جنگ بدر حضور نداشتند و آرزوي شهادت داشتند اصرار داشتند كه جنگ در بيرون مدينه باشد و خثيمه پيرمرد هم خيلي راغب بود كه جنگ در بيرون مدينه باشد و اظهار داشت: كه اي پيامبر خدا، قريش يكسال تمام دست به فعاليت زده و توانسته است قبايل عرب را با خود همراه سازد. هر گاه ما براي دفاع از اين نقطه بيرون نرويم، چه بسا آنها مدينه را محاصره كنند، ممكن است دست از محاصره بكشند و به مكه بازگردند، ولي همين كار باعث جرأت ايشان خواهد بود و ما در آينده از حملات آنها مطمئن نخواهيم شد.[3]
در اين راستا از اينكه در جنگ بدر نتوانست شركت كند تأسف خورد و گفت كه پسرم را در خواب ديدم كه مرا ندا مي زد و مي گفت اي پدر جان در انتظار تو هستم. اي پيامبر خدا محاسن من سفيد گشته و استخوانم لاغر شده، تقاضا دارم كه از خداوند براي من شهادت در راه حق بطلبيد.[4]
بعد از اينكه همة رأي و نظر خود را گفتند پيامبر نظر اكثريت را پذيرفت و آماده جهاد در بيرون از مدينه شدند و وقتي كه خثيمه آن پيرمرد زنده دل درباره اشتياق خود براي شهادت مطالبي گفت و گفت كه مي خواهد با پسرش سعد كه در بدر شهيد شده ملاقات كند از پيامبر هم خواست براي او دعا كند كه به آرزويش برسد و لذا پيامبر هم در حق وي دعا كرد و در نتيجه خثيمه در جنگ احد بعد از رشادتي ستودني به درجه رفيع شهادت رسيد و جزو شهداي احد نامش در تاريخ ثبت شد و روشني بخش صفحات تاريخ گرديد.[5]
معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
1. جنگهاي پيامبر اسلام، مركز بررسي تحقيقات سپاه پاسداران.
2. سيره ابن هشام.
3. سيرة النبي، جعفر مرتضي عاملي.
--------------------------------------------------------------------------------
[1] . واقدي، مغازي، ترجمه محمود دامغاني، نشر دانشگاهي، چاپ دوم، 69، ج1، ص 218.
[2] . مجلسي، بحارالانوار، ج20، ص 125، واقدي پيشين، ص15.
[3] . سبحاني، جعفر، فروغ ابديت، انتشارات دفتر تبليغات، چاپ هشتم، 72، ج 2، ص 36 و 35، آيتي، محمدابراهيم، تاريخ پيامبر اسلام، نشر دانشگاهي تهران، چاپ 66، ص 627.
[4] . همان.
[5] . واقدي پيشين، ص 154 و 155.
