پرسش :
چگونه است كه با رد و بدل شدن چند كلمه به نام »صيغهى عقد«، دو نفر با هم محرم مىشوند، مگر خاصيت اين كلمات چيست؟
پاسخ :
حقيقت اين است كه ارزش كلمات در عالم انسانى فقط رد و بدل شدن يك سلسله اصوات نيست. ارزش كلمات به قدرى است كه خداوند ايجاد كردن موجودات را به سخن گفتن تشبيه كرده است: انما أمره اذا اراد شيئا ان يقول له كن فيكون. )يس 36 / 82: قطعا كه »امر« او آن گونه است كه به چيزى مىگويد »باش« و »موجود مىشود«. .
اگر كسى به ديگرى فحش و ناسزا بگويد، آن شخص ناراحت مىشود و اين ناراحتى امرى واقعى است. چگونه است كه يك انسان با غيبت كردن يا تهمت زدن، جهنمى مىشود؟ مگر غير از اين است كه فقط چند كلمه از زبان وى خارج شده است؟ به عبارت ديگر، افعال انسان، فقط آن چيزى نيست كه با دست و پايش انجام مىدهد، بلكه با سخن گفتن هم مىتواند افعالى انجام دهد. به همين دليل است كه جملات را به خبرى و انشايى تقسيم مىكنند. جملات خبرى از واقع حكايت مىكنند، اما انسان با جملات انشايى، عملى را انشا ]مساوى ايجاد[ مىكند و بر اين عملش فوايد فراوانى مترتب است. براى مثال، وقتى يك وزير حكم مىدهد كه فلان كس مدير كل فلان اداره باشد، با همين سخنش حقوق فراوان مادى و معنوى براى آن شخص منظور مىشود، به طورى كه اگر مثلا حقوق مادى او را ندهند، مىتواند شكايت كند. به همين ترتيب، با خواندن چند كلمه، »عقد« انشا ]مساوى ايجاد[ مىشود و با انشاى عقد، دو نفر با هم محرم مىشوند.
حقيقت اين است كه ارزش كلمات در عالم انسانى فقط رد و بدل شدن يك سلسله اصوات نيست. ارزش كلمات به قدرى است كه خداوند ايجاد كردن موجودات را به سخن گفتن تشبيه كرده است: انما أمره اذا اراد شيئا ان يقول له كن فيكون. )يس 36 / 82: قطعا كه »امر« او آن گونه است كه به چيزى مىگويد »باش« و »موجود مىشود«. .
اگر كسى به ديگرى فحش و ناسزا بگويد، آن شخص ناراحت مىشود و اين ناراحتى امرى واقعى است. چگونه است كه يك انسان با غيبت كردن يا تهمت زدن، جهنمى مىشود؟ مگر غير از اين است كه فقط چند كلمه از زبان وى خارج شده است؟ به عبارت ديگر، افعال انسان، فقط آن چيزى نيست كه با دست و پايش انجام مىدهد، بلكه با سخن گفتن هم مىتواند افعالى انجام دهد. به همين دليل است كه جملات را به خبرى و انشايى تقسيم مىكنند. جملات خبرى از واقع حكايت مىكنند، اما انسان با جملات انشايى، عملى را انشا ]مساوى ايجاد[ مىكند و بر اين عملش فوايد فراوانى مترتب است. براى مثال، وقتى يك وزير حكم مىدهد كه فلان كس مدير كل فلان اداره باشد، با همين سخنش حقوق فراوان مادى و معنوى براى آن شخص منظور مىشود، به طورى كه اگر مثلا حقوق مادى او را ندهند، مىتواند شكايت كند. به همين ترتيب، با خواندن چند كلمه، »عقد« انشا ]مساوى ايجاد[ مىشود و با انشاى عقد، دو نفر با هم محرم مىشوند.
