پرسش :
منظور از این که اسلام را طبق زمان عمل کنیم چیست؟ لطفا مثال بزنید.
پاسخ :
منظور از مطابق با زمان عمل نمودن و تطبیق اسلا م با زمان، این است که در عین تفقه و بصیرت در دین داشتن، برای اجرای قوانین ثابت و غیر قابل تغییر اسلام، ساز و کار مناسب پیدا کنیم؛ جامع ترین نظریه ا ی که به گونه ی علمی به تمام ابعاد این مسئله پرداخته، نظریه ی «اندیشه ی مدون» است. این نظریه بر این باور است که بر اساس مبانی و اهدافی که دین تعریف نموده و با شناختی دقیق از زمان و مکان می توان ساز و کاری کار آمد مطابق با نیازهای جامعه و جهان در تمام ابعاد آن از دین عرضه کرد. یعنی؛ عناصر جهان شمول دین را استنباط کرد و به فلسفه، مکتب و نظام اسلامی دست یافت البته رسیدن به فلسفه،به شیوه ی کلامی، و دستیابی به مکتب و نظام اسلامی، به شیوه ی فقهی و تحلیلی صورت می گیرد که فقهای ما متکفل بیان آن هستند و آنها را هم بیان کرده اند بله ساز و کارها ، نیاز به امروزی شدن دارد که علوم در طراحی آنها کاربرد دارند و یقینا پیشرفت آن در طراحی بهتر و دقیق تر ساز و کارها، مؤثر است و این امر بر عهده ی خصوص فقها نمی باشد و کار مشترک فقیهان و عالمان علوم بشری دیگر است.
به عنوان نمونه، اقتصادى كه رسول اكرم صلى الله عليه وآله در مدينه، در سال پنجم هجرى پياده نمود با اقتصادى كه ما در ايران در سال 1420 ه. ق پياده مىكنيم (البته اگر درست كشف كنيم و در كشف و استنباط خطا نكنيم)، بايد در فلسفه و مكتب و نظام يكى باشند، اما در عينيت خارجى، ممكن است متفاوت باشند؛ چون شرايط آن زمان با زمان ما فرق دارد.
بسيارى از خطاهايى كه امروزه در بعضى از مسايل پيدا مىشود، ناشى از همين عدم تفكيك مفاهيم است. مثلاً زمانى در دادگاهها، دادستانى را حذف كردند، چون گمان مىشد با حذف دادستانى كه در زمان صدر اسلام وجود نداشت، دادگاه، اسلامى مىشود. اما بايدتوجه كنيم كه آيا دادستانى واقعاً مربوط به عناصر نظام قضايى اسلام است يا يكى از عناصر سازوكار است؟ شايد در آن زمان وجود چنين سازوكارى ضرورت نداشته اما در شرايط فعلى، وجود آن لازم باشد. دست يابى به صحت و سقم چنين مواردى، نيازمند استخراج صحيح نظام و اهداف اسلام در تمامى زمينه هاست. در پى اين جستجو است كه در مىيابيم چه چيزهايى بايد ثابت باشد و چه چيزهايى تابع شرايط است كه ممكن است در شكلهاى مختلف تفاوت پيدا كند.
منبع: http://farsi.islamquest.net
منظور از مطابق با زمان عمل نمودن و تطبیق اسلا م با زمان، این است که در عین تفقه و بصیرت در دین داشتن، برای اجرای قوانین ثابت و غیر قابل تغییر اسلام، ساز و کار مناسب پیدا کنیم؛ جامع ترین نظریه ا ی که به گونه ی علمی به تمام ابعاد این مسئله پرداخته، نظریه ی «اندیشه ی مدون» است. این نظریه بر این باور است که بر اساس مبانی و اهدافی که دین تعریف نموده و با شناختی دقیق از زمان و مکان می توان ساز و کاری کار آمد مطابق با نیازهای جامعه و جهان در تمام ابعاد آن از دین عرضه کرد. یعنی؛ عناصر جهان شمول دین را استنباط کرد و به فلسفه، مکتب و نظام اسلامی دست یافت البته رسیدن به فلسفه،به شیوه ی کلامی، و دستیابی به مکتب و نظام اسلامی، به شیوه ی فقهی و تحلیلی صورت می گیرد که فقهای ما متکفل بیان آن هستند و آنها را هم بیان کرده اند بله ساز و کارها ، نیاز به امروزی شدن دارد که علوم در طراحی آنها کاربرد دارند و یقینا پیشرفت آن در طراحی بهتر و دقیق تر ساز و کارها، مؤثر است و این امر بر عهده ی خصوص فقها نمی باشد و کار مشترک فقیهان و عالمان علوم بشری دیگر است.
به عنوان نمونه، اقتصادى كه رسول اكرم صلى الله عليه وآله در مدينه، در سال پنجم هجرى پياده نمود با اقتصادى كه ما در ايران در سال 1420 ه. ق پياده مىكنيم (البته اگر درست كشف كنيم و در كشف و استنباط خطا نكنيم)، بايد در فلسفه و مكتب و نظام يكى باشند، اما در عينيت خارجى، ممكن است متفاوت باشند؛ چون شرايط آن زمان با زمان ما فرق دارد.
بسيارى از خطاهايى كه امروزه در بعضى از مسايل پيدا مىشود، ناشى از همين عدم تفكيك مفاهيم است. مثلاً زمانى در دادگاهها، دادستانى را حذف كردند، چون گمان مىشد با حذف دادستانى كه در زمان صدر اسلام وجود نداشت، دادگاه، اسلامى مىشود. اما بايدتوجه كنيم كه آيا دادستانى واقعاً مربوط به عناصر نظام قضايى اسلام است يا يكى از عناصر سازوكار است؟ شايد در آن زمان وجود چنين سازوكارى ضرورت نداشته اما در شرايط فعلى، وجود آن لازم باشد. دست يابى به صحت و سقم چنين مواردى، نيازمند استخراج صحيح نظام و اهداف اسلام در تمامى زمينه هاست. در پى اين جستجو است كه در مىيابيم چه چيزهايى بايد ثابت باشد و چه چيزهايى تابع شرايط است كه ممكن است در شكلهاى مختلف تفاوت پيدا كند.
منبع: http://farsi.islamquest.net
