پرسش :

چرا در تسبيحات اربعه سبحان الله جلوتر از الحمدلله آمده است؟ لطفاً توضيح دهيد.

پاسخ :
از روايتي كه از امام صادق‏عليه‏السلام نقل شده است، استفاده مي‏شود كه وقتي حضرت پيامبرصلي الله وعليه وآله به معراج رفت و آثار عظمت الهي را مشاهده كرد، ابتدا خدا را از زشتي‏ها و عيوب مبرّا و پاك دانست و فرمود: سبحان الله، بعد تمامي زيبايي‏ها و خوبي‏ها را براي خدا اثبات كرد و گفتند: الحمد لله. بعد از تسبيح و تحميد، به مقام توحيد و وحدانيت خدا اقرار كرد و گفتند: لا اله الا الله. پس از اين مراحل به بزرگي و عظمت خداوند واحد أحد اعتراف كرد و گفتند: الله اكبر.
وسائل الشيعه، ج 4، ص 792، باب 51 از ابواب قرائت، حديث 3.
بنابراين در سير و سفر ملكوتي از مرحله‏اي به مرحله بالاتر و جلوتر قدم نهاد، ابتدا مقام تسبيح و تنزيه، سپس مقام تحميد و ستودن، بعد مقام توحيد و پس از آن مقام تكبير.
اميرالمؤمنين‏عليه‏السلام فرمود: "التسبيح نصف الميزان و الحمد لله يملا الميزان و الله اكبر يملاء ما بين السماء و الارض؛
همان، ص 1205، باب 31، حديث 1.
سبحان الله گفتن، ميزان و ترازوي اعمال را تا نصف پر مي‏كند و الحمد لله تمامي ميزان را پر مي‏نمايد و گفتن الله اكبر ما بين زمين تا آسمان را پر مي‏كند".
از اين روايت نيز مراتبي براي اين اذكار مي‏فهميم، ولي آنچه كه در اين باره گفته شد، نميتواند قطعي باشد و وجه قطعي يقيني اين كه چرا سبحان الله اول است و الحمد لله در مرتبه بعدي است، مشخص نيست.
www.eporsesh.com