پرسش :

لطفاً در مورد «رجعت» توضيح بفرماييد.

پاسخ :
رجعت در لغت به معناى بازگشت است و در اصطلاح به معناى زنده شدن برخى از اموات در همين دنيا مى‏باشد.
دانشمند معاصر شيعى، علامه مظفر در اين باره مى‏گويد:
«عقيده شيعه در رجعت، بر اساس پيروى از اهل بيت‏عليهم‏السلام چنين است: خداوند عده‏اى از كسانى را كه در گذشته از دنيا رفته‏اند، به همان اندام و صورتى كه داشته‏اند، زنده كرده و به دنيا برمى گرداند. به برخى از آنان عزت مى‏دهد وپاره‏اى را ذليل و خوار خواهد كرد و حقوق حق پرستان را از باطل پرستان مى‏گيرد و داد ستم‏ديدگان را از ستم‏گران مى‏ستاند و اين جريان يكى از رويدادهايى است كه پس از قيام مهدى آل محمد به وجود مى‏آيد. كسانى كه پس از مردن به اين جهان باز مى‏گردند يا از ايمان بالا برخوردارند يا افرادى در نهايت درجه فساد و آن گاه دوباره مى‏ميرند». بر اي اين اعتقاد قطعى و اجماعى شيعه دلايل متعددى وجود دارد. اولا : بازگشت به دنيا، نه از نظر عقلى محال است و نه از ديدگاه نصوص دينى. ثانيا: قرآن مجيد نه تنها رجعت را ناممكن نشمرده، بلكه در آيات بيشمارى از رجعت و زنده شدن مردگان در دنيا در زمان‏هاى گذشته خبر داده است از جمله : اصحاب كهف و احياى مردگان توسط حضرت عيسى(ع) و قضيه عُزير پيامبر، جريان هفتاد نفر از قوم بنى‏اسرائيل و… ثالثا:در روايات فراواني سخن از رجعت آمده است: امام صادق(ع) فرمود: «ايام الهى سه روز هستند، روز قيام حضرت مهدى، روز رجعت و روز رستاخيز» ، از حضرت رضا(ع) نقل شده است: مأمون به امام رضا عرض كرد: اى ابالحسن نظر شما درباره رجعت چيست. حضرت فرمود: حقيقت دارد. در ميان امت‏هاى پيشين نيز وجود داشته است و قرآن از آن سخن به ميان آورده و رسول خدا(ص) فرموده است هر چه در امت‏هاى گذشته بوده در ميان اين امت نيز عيناً و مو به مو پيش خواهد آمد، (ميزان‏الحكمه، ج 4، ح 6927، ص 1980) همچنين در حدود 50 زيارت از زيارات معصومين(ع) نيز اعتراف به رجعت آمده است: مانند زيارت جامعه كبيره كه مى‏خوانيم : مؤمن بايابكم، مصدق برجعتكم، منتظر لامركم‏.
برخي ويژگي هاي رجعت :
الف ) امام صادق(ع) مى‏فرمايد: ان الرجعة ليست بعامة و هى خاصة لايرجع الا من محض الايمان محضاً او محض الشرك محضاً؛ رجعت همگانى نيست بلكه خاص است و فقط كسانى به دنيا باز مى‏گردند كه مؤمن خالص يا مشرك محض باشند، (ميزان‏الحكمه، ج 4، ص 1984، ح 6941).
ب)رجعت، فلسفه‏هاى متعددى دارد؛ از جمله: اثبات معاد، لذت بردن از غلبه حق بر باطل توسط مؤمنان، چشيدن طعم عذاب شكست براى كافران در همين جهان و…
ج) كليات رجعت در نصوص دينى ثابت شده است ولى جزئيات آن به طور كامل روشن نيست.
براى آگاهى بيشتر ر.ك:
1- رجعت از نظر شيعه، نجم الدين طبسى، آيت‏الله‏ميرشاه ولد
2- رجعت، محمد خادمى شيرازى
3- رجعت، علامه محمد باقر مجلسى
4- اسلام و رجعت، عبدالوهاب فريد
5- رجعت، محمدباقر بهبودى
6- بازگشت روح، هادى معرفت
7- رسائل و مقالات فلسفى، رفيعى قزوينى‏
www.shamimm.ir