پرسش :
نام چشمه هاي بهشتي چيست و ويژگي هاي آن چه مي باشد؟
پاسخ :
در سوره مبارکه قرآن از چشمه هاي فراوان بهشتي ياد شده است. از جمله « فيهما عينان تجريان »(1) : در آن دو بهشت دو چشمه به طور مداوم جريان دارد در ذيل تفسير آيه شريفه برخي مفسرين عقيده دارند که اين دو چشمه يک « سلسبيل » و ديگري « تسنيم » است و برخي ديگر مي فرمايند يکي از اين دو چشمه « شراب طهور » و ديگري چشمه « عسل مصفي » مي باشد.
در آيه ديگر اشاره به جوشش و فوران دائمي اين چشمه ها دارد و مي فرمايد : « فيهما عينان نضّاختان »(2) : در آنجا دو چشمه در حال فوران است.
در سوره مبارکه دهر در خصوص احوالات بهشتيان مي فرمايد : « ويسقون فيها کاساً مزاجها زنجبيلا عيناً فيها تسّمي سلسبيلا »(3) :بهشتيان در آنجا از جامهايي سيراب مي شوند که لبريز از شراب طهوري است که با زنجبيل آميخته است و از چشمه اي است در بهشت، که نامش سلسبيل است.
بسياري از مفسران تصريح کرده اند که اعراب جاهلي از شرابهايي که آميخته با زنجبيل بود لذت مي بردند زيرا که تندي مخصوصي به شراب مي داد و قرآن در اينجا از جامهايي سخن مي گويد که شراب طهورش با زنجبيل آميخته است البته بديهي است که ميان اين شرابهاي دنيا و آن شراب تفاوت بسيار زياد است.
و سلسبيل نوشيدني بسيار لذيذي را مي گويند که به راحتي در دهان و در گلو جاري مي شود و کاملاً گوارا است. و برخي ديگر از مفسرين مي گويند که از ماده تسلسل گرفته شده که به معني حرکت پي در پي است در نتيجه اين چشمه دائماً در حال حرکت و روان بودن است.
چشمه ديگري که آيات الهي سرّ آن را آشکار مي کنند چشمه تسنيم است که مي فرمايد : « و مزاجه من تسنيم عيناً يشرب بها المقربون »(4) : اين شراب طهور ممزوج با تسنيم است همان چشمه اي که مقربان از آن مي نوشند.
از اين آيات استفاده مي شود که تسنيم برترين شراب طهور بهشتي است که مقربان به طور خالص از آن مي نوشند و با توجه به لغت تسنيم که ريزش از بالا به پايين است نتيجه مي گيريم که، اين چشمه از بالا به پايين فرو مي ريزد و برخي از مفسرين معتقدند که به خاطر آن است که اين چشمه مخصوص در طبقات بالاي بهشت قرار دارد.
برخي ديگر گفته اند شرابي است که از آسمان بهشت فرو مي ريزد. در سوره مبارکه انسان اشاره به يکي ديگر از چشمه هاي بهشتي دارد و مي فرمايد : « اِنّ الابرار يشربون من کأس کان مزاجها کافورا عيناً يشرب بها عبادالله يفجرّونها تفجيراً » (5) : نيکان از جامي مي نوشند که با عطر خوشي آميخته است و اين چشمه شراب طهور که بندگان خدا از آن مي نوشند آن را از هر جا بخواهند جاري مي سازند در واقع چنان در اختيار ابرار است که هر جا اراده کنند از همانجا سر برون مي آورد.
پي نوشت:
1- رحمن / 50.
2- رحمن / 66.
3- انسان / 18.
4- مطففين / 27 و 28.
5- انسان / 6و 5.
منبع: تصویر بهشت و بهشتیان در قرآن کریم، فاطمه کريمي، انتشارات جامعه القرآن الکریم
در سوره مبارکه قرآن از چشمه هاي فراوان بهشتي ياد شده است. از جمله « فيهما عينان تجريان »(1) : در آن دو بهشت دو چشمه به طور مداوم جريان دارد در ذيل تفسير آيه شريفه برخي مفسرين عقيده دارند که اين دو چشمه يک « سلسبيل » و ديگري « تسنيم » است و برخي ديگر مي فرمايند يکي از اين دو چشمه « شراب طهور » و ديگري چشمه « عسل مصفي » مي باشد.
در آيه ديگر اشاره به جوشش و فوران دائمي اين چشمه ها دارد و مي فرمايد : « فيهما عينان نضّاختان »(2) : در آنجا دو چشمه در حال فوران است.
در سوره مبارکه دهر در خصوص احوالات بهشتيان مي فرمايد : « ويسقون فيها کاساً مزاجها زنجبيلا عيناً فيها تسّمي سلسبيلا »(3) :بهشتيان در آنجا از جامهايي سيراب مي شوند که لبريز از شراب طهوري است که با زنجبيل آميخته است و از چشمه اي است در بهشت، که نامش سلسبيل است.
بسياري از مفسران تصريح کرده اند که اعراب جاهلي از شرابهايي که آميخته با زنجبيل بود لذت مي بردند زيرا که تندي مخصوصي به شراب مي داد و قرآن در اينجا از جامهايي سخن مي گويد که شراب طهورش با زنجبيل آميخته است البته بديهي است که ميان اين شرابهاي دنيا و آن شراب تفاوت بسيار زياد است.
و سلسبيل نوشيدني بسيار لذيذي را مي گويند که به راحتي در دهان و در گلو جاري مي شود و کاملاً گوارا است. و برخي ديگر از مفسرين مي گويند که از ماده تسلسل گرفته شده که به معني حرکت پي در پي است در نتيجه اين چشمه دائماً در حال حرکت و روان بودن است.
چشمه ديگري که آيات الهي سرّ آن را آشکار مي کنند چشمه تسنيم است که مي فرمايد : « و مزاجه من تسنيم عيناً يشرب بها المقربون »(4) : اين شراب طهور ممزوج با تسنيم است همان چشمه اي که مقربان از آن مي نوشند.
از اين آيات استفاده مي شود که تسنيم برترين شراب طهور بهشتي است که مقربان به طور خالص از آن مي نوشند و با توجه به لغت تسنيم که ريزش از بالا به پايين است نتيجه مي گيريم که، اين چشمه از بالا به پايين فرو مي ريزد و برخي از مفسرين معتقدند که به خاطر آن است که اين چشمه مخصوص در طبقات بالاي بهشت قرار دارد.
برخي ديگر گفته اند شرابي است که از آسمان بهشت فرو مي ريزد. در سوره مبارکه انسان اشاره به يکي ديگر از چشمه هاي بهشتي دارد و مي فرمايد : « اِنّ الابرار يشربون من کأس کان مزاجها کافورا عيناً يشرب بها عبادالله يفجرّونها تفجيراً » (5) : نيکان از جامي مي نوشند که با عطر خوشي آميخته است و اين چشمه شراب طهور که بندگان خدا از آن مي نوشند آن را از هر جا بخواهند جاري مي سازند در واقع چنان در اختيار ابرار است که هر جا اراده کنند از همانجا سر برون مي آورد.
پي نوشت:
1- رحمن / 50.
2- رحمن / 66.
3- انسان / 18.
4- مطففين / 27 و 28.
5- انسان / 6و 5.
منبع: تصویر بهشت و بهشتیان در قرآن کریم، فاطمه کريمي، انتشارات جامعه القرآن الکریم
