پرسش :

قرآن كريم مي‏فرمايد: «و ان منكم الاّ واردها كان علي ربك حتماً مقضياً» هيچيك از شما نيست، مگر آنكه وارد جهنم خواهد شد كه اين بر پروردگار قضايي،حتمي است»سوره مريم، آيه 71 بنابراين آيا انبيأ هم طبق حكم اين آيه داخل جهنم مي‏شوند؟و نيز آيا گنهكاراني كه توبه كرده‏اند داخل جهنم مي‏شوند؟ در اين صورت پس عصمت انبيأ يا توبه انسانهاي معمولي چه فايده‏اي دارد؟

پاسخ :
در زبان عرب، «ورود» به معني داخل شدن نيست، بلكه به معناي نزديك شدن است، به شهادت اينكه در قرآن كريم درباره موسي بن عمران - عليه السلام - آمده است كه:
«و لما ورد مأ وجد عليه امْ من الناس يسقون و وجد من دونهم امرأتين تذودان».{1}
وقتي كه موسي به آب مَديَن وارد شد جمعيتي از مردم را ديد كه دارند از چاه آب مي‏كشند، و حيوانات خود را آب مي‏دهند، و كمي پايين‏تر از آنان دو نفر زن را ديد كه گوسفندان خود را از مخلوط شدن با گوسفندان سايرين جلوگيري مي‏كردند.
و به طور مسلم حضرت موسي(ع)داخل چاه آب نشده ، پس معلوم مي‏شود ورود به معناي دخول نيست. بلكه به معناي نزديك شدن است. و معناي آيه شريفه اين است كه موسي بعد از آنكه از مصر بيرون آمد، به سوي سرزمين اجدادي خود روانه شد تا آنكه به نزديكي چاه مدين رسيد، و ديد اهل مدين گله‏هاي خود را آب مي‏دهند. در آيه مورد بحث هم معنا چنين مي‏شود:
«هيچيك از شما انسانها نيست مگر آنكه تا نزديكي دوزخ خواهد رفت»
و روايات وارده در اين مسأله، ورود را بدين گونه توجيه مي‏كند:
راه عبور به سوي بهشت از جهنم است خداي تعالي پلي بر روي جهنم قرار داده كه عموم مردم بايد از آن عبور مي‏كنند و كساني كه اهل بهشتند، از آنجا به بهشت مي‏روند، و اين خود لطفي است از ناحيه خداي تعالي براي اهل بهشت، تا بدانند كه ديگران به چه سرنوشتي دچار شدند و از سرنوشت خود بيشتر لذت ببرند، و عذابي است، براي اهل دوزخ تا بدانند ديگران - كه در دنيا خوارشان مي‏شمردند و دارايي خود را به رخ آنان مي‏كشيدند - امروز به چه سرنوشتي و چه نعمتي رسيدند تا حسرتشان بيشتر شود.{2}
و به فرضي هم كه ورود به معناي دخول باشد باز اشكالي وارد نمي‏شود.
چون با در نظر گرفتن آيات بسياري كه درباره أهل بهشت فرموده خوف و اندوهي نخواهند داشت، و آيه «و ينجي الله الذين اتقوا بمفازتهم لا يمسهم السؤ و لا هم يحزنون»{3}
اهل بهشت در جهنم عذاب را احساس نمي‏كنند، بلكه از ديدن آن به وضع و سرنوشت خود راضي‏تر مي‏شوند.
پی نوشتها:
[1].سوره قصص، آيه 23
[2].مجمع البيان، ج 6، ص 524 - 526
[3]. خدا اهل تقوا را با اعمال صالح از عذاب نجات خواهد داد كه هيچ رنج و دردي به آنها نرسد و هرگز غم و اندوهي بر دلشان راه نيابد. (سورْه زمر، آيه 61)
eporsesh.com