پرسش :

آيا زندگي اخروي فردي است يا اجتماعي يعني همه در يك بهشت حضور دارند البته با اختلاف درجات؟

پاسخ :
سير حركت انسان بعد از مرگ و انتقال از اين جهان به جهان ديگر داراي مقاطع مختفي است كه برخي انفراديست نظير عالم برزخ و گذر از پستيها و بلنديهاي آن ولي زندگي انسان در قيامت به دلالت آيه شريفه " فاما من اوتي كتابه بيمينه فسوف يُحساب حِساباً يَسيراً و يَنقلب اِلي اَهله مَسرورًا" / انشقاق 7،8،9 اجتماعيست و با حضور ديگران گرچه انسان به تناسب عملكرد و مراتب قرب به حضرت حقتعالي و شكوفا سازي استعدادها در اين جهان از مراتب و جايگاههاي مختلفي در يك مجموعه بهشتي برخوردارند بنابراين تعبير به بهشتها در معارف ديني برخي مربوط به بهشت عالم برزخ است و برخي مربوط بهشت آخرت و قيامت و برخي عنايت به مراتب و جايگاههاي افراد دارد.
" ضمناً اين نكته را بايد بدانيم كه آنچه پس از مرگ براي اهل سعادت آماده شده، بهشت ها است نه بهشت يعني انواع بهشت ها است. بهشت ها در آخرت به حسب مقامات قرب الهي متفاوتند به علاوه همانطور كه در اخبار و روايات اهل بيت عليهم السلام رسيده است بعضي از اين بهشت ها مربوط به عالم برزخ است نه عالم قيامت ."(1)
" از جمله نعمتهائي كه بهشتيان از آن برخوردارند و زندگي بهشت را بر آنان هر چه بيشتر گوارا و مطبوع ميسازد صفاي ضمير و مهر و محبتي است كه بيكديگر دارند. و از جمله مصائبي كه دوزخيان گرفتار آن هستند و عذاب روحي آنانرا تشديد ميكند دشمني و خصومتي است كه نسبت به هم ابراز مينمايند. قرآن شريف دربارة پاكدلي و برادري بهشتيان فرموده است: و نزعنا ما في صدورهم من غِل اِخواناً عَلي سُرر متقابلين. از قلوب بهشتيان ريشه هاي دشمني و عداوت را بركنده ايم. اينان هچون برادر با يكديگر برخورد ميكنند و در مجالس سرور و شادماني رو در روي هم قرار مي گيرند و اوقات خويش را با گرمي و نشاط ميگذرانند."(2)
پی نوشتها:
1. مقدمه اي بر جهانبيني اسلامي ، استاد شهيد مطهري ، 633 .
2. گفتار فلسفي ، معاد ، آیت الله فلسفي ، ص 327و328
eporsesh.com