پرسش :
آیا این درست است که می گویند خداوند کسی را که به کربلا رفته در آتش نمی اندازد؟ امام رضا ( علیه السّلام ) می فرمایند هر کس خواهرم را در قم با معرفت زیارت کند بهشت بر او واجب می شود لطفاً معرفت زیارت را برایم شرح دهید؟
پاسخ :
مقدمه: بدون تردید زیارت امام حسین ـ علیه السّلام ـ آثار و برکات فراوان دارد یکی از آنها این است که سبب آمرزش گناه انسان می شود.
در روایتی در خصوص فضیلت زیارت امام حسین ـ علیه السّلام ـ و زائران آن حضرت چنین آمده است:
معاویه بن وهب گوید به حضور امام صادق ـ علیه السّلام ـ رفتم چون وارد شدم دیدم امام نماز می خواند پس از تمام کردن نماز در حال سجده با خداوند مناجات کرد و گفت: ای خداوند که کرامت و وصیت را خاص ما گرداندی، و به ما وعده شفاعت دادی و علم گذشته و آینده را به ما عطا کردی و قلوب عده ای را متوجه ما نمودی من و برادرانم و زائران قبر حسین ـ علیه السّلام ـ را بیامرز، همه آنان که اموال خود را صرف این راه نمودند و بدنهای خود را به زحمت انداختند به جهت نیکویی که ما و خشنودی پیغمبر تو در رسیدن به ثواب تو و برای اجابت امر با دشمنی با دشمنان ما و منظور آنان از این عمل رضایت توست و بس.
...... امام پیوسته در حال سجده برای زائران امام حسین ـ علیه السّلام ـ دعا می نمود. پس از ختم دعا گفتم: قربانت گردم! اگر این دعاهای تو در حق کسی بود که خدا را نمی شناخت گمان می کنم خداوند او را از آتش جهنم نجات دهد. پس گفت: ای معاویه! زیارت او را ترک مکن. آیا نمی خواهی تو از کسانی باشی که پیغمبر و علی و فاطمه و ائمه ـ علیهم السّلام ـ در حق آنان دعا می کند آیا نمی خواهی از کسانی باشی که چون از زیارت برگردند گناهان گذشته و هفتاد سال آنان آمرزیده باشد؟ آیا نمی خواهی از کسانی باشی که ملائکه با آنان مصافحه می کنند آیا نمی خواهی از کسانی باشی که چون از قبر بیرون آیند گناهی نداشته باشند آیا نمی خواهی از کسانی باشی که فردا با پیغمبر مصافحه می کنند؟[1] امام صادق ـ علیه السّلام ـ می فرمایند: به درستی که چون شخصی به زیارت حسین ـ علیه السّلام ـ از خانه اش خارج شود در همان اول حرکت گناهش آمرزیده می شود پس پیوسته با هر قدم پاک و پیراسته می شود تا نزد قبر برسد.[2] در همین راستا پیامبر فرمود: یا علی ]در قیامت[ دست تو به دامن من است و دست اهل بیت به دامن تو، دست دوستان و شیعیان تو به دامن اهل بیت است و دست من به دامن خداست.
این روایت بشارتی است برای دوستان علی ـ علیه السّلام ـ و دوستان اولاد علی ـ علیه السّلام ـ کسی که ذره ای محبت علی ـ علیه السّلام ـ در دل داشته باشند محال است به آتش جهنم بسوزد. فقط در اینجا یک نکته است که باید به آن توجه کرد اگر دوستان علی ـ علیه السّلام ـ گنهکار باشد و از حد اعتدال تجاوز کرده باشد یقیناً دچار زحمت می شوند در همین دنیا ابتلائات گوناگون در مقابل عمل زشت شان برایشان پیش خواهد آمد همین جا مکافات عملشان را خواهند دید اگر دست از گناه برداشته و پاک شوند که بسیار خوب و الاّ فردای قیامت دچار حسرت می شوند و در مواقف مختلف معطل می مانند تا پاک شوند. مولایشان علی ـ علیه السّلام ـ پاک است تا شخصی پاک نشود، نمی شود همنشین علی ـ علیه السّلام ـ شود.[3]
زیارت عارفانه : آنچه از آیات و روایات فهمیده می شود برای زیارت با معرفت لازم است:
اولاً شخص به مقام و منزلت زیارت شونده در پیشگاه حق تعالی آشنا شود.
ثانیاً تصمیم بگیرد که خود را با او هماهنگ و همسو کند یعنی پس از آشنایی با سیره و عقیده صاحبِ بارگاه عقاید و رفتار و گفتار خود را با او هماهنگ کند که البته یکی از بهترین راهها برای آشنایی با اهل بیت ـ علیهم السّلام ـ و در پرتو آنها برای آشنایی با حضرت فاطمه معصومه ـ سلام الله علیها ـ توجه به معرفی هایی است که در ضمن زیارات و دعاها، حضرات معصومین خودشان بیان نموده اند که به عنوان نمونه جامعة کبیره از جملة آن زیارات می باشد.
السلام علیکم یا اهل بیت نبوة ..... سلام برای شما خاندان نبوت و جایگاه امانت رسالت و محلّ نزول ملائک و محل فرود انوار وحی خدا و معدن رحمت حق و گنجینه های علم و معرفت الهی و صاحبان بالاترین درجة حلم و بردباری و اساس و پایه های صفات کریمانه و بزرگی و پیشوایان امت ها و مالک و ولی نعمت روحانی، و ارکان بزرگواری و نیکوکاری و ستون و پشتوانه نیکوکاران و رهبر بندگان خدا و ستون های محکم و درهای ایمان و امین های اسرار خدای رحمان و فرزندان پیغمبران و برگزیده از رسولان و عترت رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ که برگزیده خدای جهان است و بر شما باد رحمت و برکات خدا. سلام بر شما امامان و راهنمایان طریق هدایت و چراغهای تاریکی های امت و پرچم داران علم و تقوی و خردمندان بزرگ و صاحبان عقل کامل و پناه خلق عالم و وارثان پیغمبران حق ......[4]
در زیارت حضرت فاطمة معصومه ـ سلام الله علیها ـ می خوانیم:
سلام بر تو ای دختر رسول خدا، سلام بر تو ای دختر فاطمه زهرا سلام بر تو ای دختر امیرالمؤمنین، سلام بر تو ای دختر امام حسن و امام حسین، سلام بر تو ای دختر ولی الله، سلام بر تو ای خواهر ولی الله، سلام بر تو ای عمه ولی الله ، سلام بر تو ای دختر امام کاظم ـ علیه السّلام ـ ،سلام بر تو باد، خدا میان ما و شما در بهشت رابطه و آشنایی برقرار کند و ما را در زمرة شما محشور گرداند .... ای فاطمة معصومه مرا در دخول به بهشت شفاعت کن چرا که تو نزد خدای متعال مقام و منزلت بلندی داری .....[5]
منابع بیشتر برای مطالعه:
1. بر ساحل عاشورا، نیم نگاهی به زندگانی حسین بن علی، نقل واقعه، هادی قطبی، ناشر احمدیه، قم، 1381.
2. تاریخ سید الشهدا ـ علیه السّلام ـ عباس صفایی ـ نشر مسجد مقدس جمکران ـ قم ـ 1379.
3. چهره درخشان حسین بن علی ـ علیه السّلام ـ علی ربانی خلخالی ـ نشر مکتب الحسین ـ قم ـ 1379.
4. مقتل الحسین به روایت شیخ صدوق، امام حسین و عاشورا از زبان ..... محمد بن علی ابن بابویه ـ نشر هستی نما ـ تهران 1381.
پاورقی ها:
[1] . کافی، ثقة الاسلام کلینی ـ رحمة الله علیه ـ ترجمه سید جواد مصطفوی، ج 4، کتاب حج، ص 528، حدیث 11، دفتر نشر فرهنگ اهل بیت تهران.
[2] . کامل الزیارات، ص 294، با تصحیح علامه عبدالحسین امینی، نشر میقات، چاپ اول، 1365، تهران.
[3] . نغمه های عارفانه، شرح دعای ملکوتی سحر، سید محمد مهدی دستغیب، ص 203 ـ 202، نشر شیراز.
[4] . مفاتیح الجنان، شیخ عباس قمی ـ رحمة الله علیه ـ ، زیارت جامعه کبیره و زیارت نامه حضرت فاطمه معصومه ـ سلام الله علیها ـ .
[5] . مفاتیح الجنان، شیخ عباس قمی ـ رحمة الله علیه ـ ، زیارت جامعه کبیره و زیارت نامه حضرت فاطمه معصومه ـ سلام الله علیها ـ .
منبع: اندیشه قم
مقدمه: بدون تردید زیارت امام حسین ـ علیه السّلام ـ آثار و برکات فراوان دارد یکی از آنها این است که سبب آمرزش گناه انسان می شود.
در روایتی در خصوص فضیلت زیارت امام حسین ـ علیه السّلام ـ و زائران آن حضرت چنین آمده است:
معاویه بن وهب گوید به حضور امام صادق ـ علیه السّلام ـ رفتم چون وارد شدم دیدم امام نماز می خواند پس از تمام کردن نماز در حال سجده با خداوند مناجات کرد و گفت: ای خداوند که کرامت و وصیت را خاص ما گرداندی، و به ما وعده شفاعت دادی و علم گذشته و آینده را به ما عطا کردی و قلوب عده ای را متوجه ما نمودی من و برادرانم و زائران قبر حسین ـ علیه السّلام ـ را بیامرز، همه آنان که اموال خود را صرف این راه نمودند و بدنهای خود را به زحمت انداختند به جهت نیکویی که ما و خشنودی پیغمبر تو در رسیدن به ثواب تو و برای اجابت امر با دشمنی با دشمنان ما و منظور آنان از این عمل رضایت توست و بس.
...... امام پیوسته در حال سجده برای زائران امام حسین ـ علیه السّلام ـ دعا می نمود. پس از ختم دعا گفتم: قربانت گردم! اگر این دعاهای تو در حق کسی بود که خدا را نمی شناخت گمان می کنم خداوند او را از آتش جهنم نجات دهد. پس گفت: ای معاویه! زیارت او را ترک مکن. آیا نمی خواهی تو از کسانی باشی که پیغمبر و علی و فاطمه و ائمه ـ علیهم السّلام ـ در حق آنان دعا می کند آیا نمی خواهی از کسانی باشی که چون از زیارت برگردند گناهان گذشته و هفتاد سال آنان آمرزیده باشد؟ آیا نمی خواهی از کسانی باشی که ملائکه با آنان مصافحه می کنند آیا نمی خواهی از کسانی باشی که چون از قبر بیرون آیند گناهی نداشته باشند آیا نمی خواهی از کسانی باشی که فردا با پیغمبر مصافحه می کنند؟[1] امام صادق ـ علیه السّلام ـ می فرمایند: به درستی که چون شخصی به زیارت حسین ـ علیه السّلام ـ از خانه اش خارج شود در همان اول حرکت گناهش آمرزیده می شود پس پیوسته با هر قدم پاک و پیراسته می شود تا نزد قبر برسد.[2] در همین راستا پیامبر فرمود: یا علی ]در قیامت[ دست تو به دامن من است و دست اهل بیت به دامن تو، دست دوستان و شیعیان تو به دامن اهل بیت است و دست من به دامن خداست.
این روایت بشارتی است برای دوستان علی ـ علیه السّلام ـ و دوستان اولاد علی ـ علیه السّلام ـ کسی که ذره ای محبت علی ـ علیه السّلام ـ در دل داشته باشند محال است به آتش جهنم بسوزد. فقط در اینجا یک نکته است که باید به آن توجه کرد اگر دوستان علی ـ علیه السّلام ـ گنهکار باشد و از حد اعتدال تجاوز کرده باشد یقیناً دچار زحمت می شوند در همین دنیا ابتلائات گوناگون در مقابل عمل زشت شان برایشان پیش خواهد آمد همین جا مکافات عملشان را خواهند دید اگر دست از گناه برداشته و پاک شوند که بسیار خوب و الاّ فردای قیامت دچار حسرت می شوند و در مواقف مختلف معطل می مانند تا پاک شوند. مولایشان علی ـ علیه السّلام ـ پاک است تا شخصی پاک نشود، نمی شود همنشین علی ـ علیه السّلام ـ شود.[3]
زیارت عارفانه : آنچه از آیات و روایات فهمیده می شود برای زیارت با معرفت لازم است:
اولاً شخص به مقام و منزلت زیارت شونده در پیشگاه حق تعالی آشنا شود.
ثانیاً تصمیم بگیرد که خود را با او هماهنگ و همسو کند یعنی پس از آشنایی با سیره و عقیده صاحبِ بارگاه عقاید و رفتار و گفتار خود را با او هماهنگ کند که البته یکی از بهترین راهها برای آشنایی با اهل بیت ـ علیهم السّلام ـ و در پرتو آنها برای آشنایی با حضرت فاطمه معصومه ـ سلام الله علیها ـ توجه به معرفی هایی است که در ضمن زیارات و دعاها، حضرات معصومین خودشان بیان نموده اند که به عنوان نمونه جامعة کبیره از جملة آن زیارات می باشد.
السلام علیکم یا اهل بیت نبوة ..... سلام برای شما خاندان نبوت و جایگاه امانت رسالت و محلّ نزول ملائک و محل فرود انوار وحی خدا و معدن رحمت حق و گنجینه های علم و معرفت الهی و صاحبان بالاترین درجة حلم و بردباری و اساس و پایه های صفات کریمانه و بزرگی و پیشوایان امت ها و مالک و ولی نعمت روحانی، و ارکان بزرگواری و نیکوکاری و ستون و پشتوانه نیکوکاران و رهبر بندگان خدا و ستون های محکم و درهای ایمان و امین های اسرار خدای رحمان و فرزندان پیغمبران و برگزیده از رسولان و عترت رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ که برگزیده خدای جهان است و بر شما باد رحمت و برکات خدا. سلام بر شما امامان و راهنمایان طریق هدایت و چراغهای تاریکی های امت و پرچم داران علم و تقوی و خردمندان بزرگ و صاحبان عقل کامل و پناه خلق عالم و وارثان پیغمبران حق ......[4]
در زیارت حضرت فاطمة معصومه ـ سلام الله علیها ـ می خوانیم:
سلام بر تو ای دختر رسول خدا، سلام بر تو ای دختر فاطمه زهرا سلام بر تو ای دختر امیرالمؤمنین، سلام بر تو ای دختر امام حسن و امام حسین، سلام بر تو ای دختر ولی الله، سلام بر تو ای خواهر ولی الله، سلام بر تو ای عمه ولی الله ، سلام بر تو ای دختر امام کاظم ـ علیه السّلام ـ ،سلام بر تو باد، خدا میان ما و شما در بهشت رابطه و آشنایی برقرار کند و ما را در زمرة شما محشور گرداند .... ای فاطمة معصومه مرا در دخول به بهشت شفاعت کن چرا که تو نزد خدای متعال مقام و منزلت بلندی داری .....[5]
منابع بیشتر برای مطالعه:
1. بر ساحل عاشورا، نیم نگاهی به زندگانی حسین بن علی، نقل واقعه، هادی قطبی، ناشر احمدیه، قم، 1381.
2. تاریخ سید الشهدا ـ علیه السّلام ـ عباس صفایی ـ نشر مسجد مقدس جمکران ـ قم ـ 1379.
3. چهره درخشان حسین بن علی ـ علیه السّلام ـ علی ربانی خلخالی ـ نشر مکتب الحسین ـ قم ـ 1379.
4. مقتل الحسین به روایت شیخ صدوق، امام حسین و عاشورا از زبان ..... محمد بن علی ابن بابویه ـ نشر هستی نما ـ تهران 1381.
پاورقی ها:
[1] . کافی، ثقة الاسلام کلینی ـ رحمة الله علیه ـ ترجمه سید جواد مصطفوی، ج 4، کتاب حج، ص 528، حدیث 11، دفتر نشر فرهنگ اهل بیت تهران.
[2] . کامل الزیارات، ص 294، با تصحیح علامه عبدالحسین امینی، نشر میقات، چاپ اول، 1365، تهران.
[3] . نغمه های عارفانه، شرح دعای ملکوتی سحر، سید محمد مهدی دستغیب، ص 203 ـ 202، نشر شیراز.
[4] . مفاتیح الجنان، شیخ عباس قمی ـ رحمة الله علیه ـ ، زیارت جامعه کبیره و زیارت نامه حضرت فاطمه معصومه ـ سلام الله علیها ـ .
[5] . مفاتیح الجنان، شیخ عباس قمی ـ رحمة الله علیه ـ ، زیارت جامعه کبیره و زیارت نامه حضرت فاطمه معصومه ـ سلام الله علیها ـ .
منبع: اندیشه قم
