پرسش :
ما داریم که خدا می داند جایگاه انسان در بهشت یا دوزخ است . آیا این با اختیار انسان منافات ندارد ؟
پاسخ :
اینکه خدا عاقبت انسان را می داند ، اختیار انسان را زیر سوال نمی برد . کتاب علم پیشین خداوند و اختیار انسان . حضرت علی (ع) در نامه ی سی و یک نهج البلاغه می فرماید : فرزندم اگر انسان مختار نباشد ، اصول دین زیر سوال می رود . چرا خدا پیامبران را می فرستد ؟ انسانی که مختار نیست و نمی تواند انتخاب بکند ، چرا خدا برای او پیامبر بفرستد و او را امر و نهی بکند ؟ درواقع نبوت زیر سوال می رود و بعد عدل خدا زیر سوال می رود . یعنی خدا از انسانی که اختیار ندارد و نمی تواند انتخاب بکند مسئولیت می خواهد . پس معاد هم زیر سوال می رود. اگر ما اصول دین را بصورت جدی بررسی بکنیم و واقعا به توحید و نبوت برسیم و اینکه پیامبر از طرف خدا آمده است و اینکه معاد وجود دارد . در این عرصه ما باید تلاش کنیم ، پرسش کنیم تا اصول دین بصورت جدی برای ما ثابت بشود واگر این اصول دین برای کسی ثابت بشود و بر اساس این اصول دین راه مسلمانی را در پیش بگیرد و تسلیم این اصول بشود و بپذیرد ، بعد مسائل حل است . حضرت علی (ع) می گوید که اگر شما در قصه ی اختیار انسان دچار مشکل بشوید و بگویید که جبر است ، نبوت شما هم زیر سوال می رود. اگر نبوت زیر سوال برود حکمت خدا زیر سوال می رود و بنیان اصول دین بهم می ریزد . چون فرض مسلمانی ما این است که اصول دین اثبات کرده ایم ، می توانیم بپذیریم که انسان دارای اختیار است .
اینکه خدا عاقبت انسان را می داند ، اختیار انسان را زیر سوال نمی برد . کتاب علم پیشین خداوند و اختیار انسان . حضرت علی (ع) در نامه ی سی و یک نهج البلاغه می فرماید : فرزندم اگر انسان مختار نباشد ، اصول دین زیر سوال می رود . چرا خدا پیامبران را می فرستد ؟ انسانی که مختار نیست و نمی تواند انتخاب بکند ، چرا خدا برای او پیامبر بفرستد و او را امر و نهی بکند ؟ درواقع نبوت زیر سوال می رود و بعد عدل خدا زیر سوال می رود . یعنی خدا از انسانی که اختیار ندارد و نمی تواند انتخاب بکند مسئولیت می خواهد . پس معاد هم زیر سوال می رود. اگر ما اصول دین را بصورت جدی بررسی بکنیم و واقعا به توحید و نبوت برسیم و اینکه پیامبر از طرف خدا آمده است و اینکه معاد وجود دارد . در این عرصه ما باید تلاش کنیم ، پرسش کنیم تا اصول دین بصورت جدی برای ما ثابت بشود واگر این اصول دین برای کسی ثابت بشود و بر اساس این اصول دین راه مسلمانی را در پیش بگیرد و تسلیم این اصول بشود و بپذیرد ، بعد مسائل حل است . حضرت علی (ع) می گوید که اگر شما در قصه ی اختیار انسان دچار مشکل بشوید و بگویید که جبر است ، نبوت شما هم زیر سوال می رود. اگر نبوت زیر سوال برود حکمت خدا زیر سوال می رود و بنیان اصول دین بهم می ریزد . چون فرض مسلمانی ما این است که اصول دین اثبات کرده ایم ، می توانیم بپذیریم که انسان دارای اختیار است .
