خانواده نقش بسزایی در انگیزه تحصیلی کودک و نوجوان دارد.
 
چکیده : داشتن انگیزه تحصیلی از عوامل اصلی موفقیت دانش آموزان است. انگیزه تحصیلی به عوامل گوناگونی بستگی دارد و معلمان ، والدین و همسالان می توانند تاثیر مستقیمی روی ایجاد انگیزه در دانش آموزان داشته باشند. با ما همراه باشید.

تعداد کلمات 1003 / تخمین زمان مطالعه 5 دقیقه

علل موثر در ایجاد انگیزه تحصیلی در دانش آموزان

انگیزه تحصیلی در دانش آموزان از عوامل گوناگونی تاثیر می پذیرد . شرایط اطراف دانش آموز در ایجاد انگیزه تحصیلی نقش موثری ایفا می کنند و تاثیر مستقیمی در ایجاد یا افت انگیزه دانش آموز دارند. عواملی مانند والدین و رابطه شان با فرزندان ، معلمان و همسالان موجب ایجاد انگیزه در دانش آموز می شوند.
هر پدر و مادری آرزو دارد فرزندش در امر تحصیل موفق باشد و از اینکه ببینند فرزندشان علاقه چندانی به تحصیل ندارد نگران و دلواپس می شوند. علاوه براین بسیاری از والدین علاقه مندند بدانند چه عواملی به انگیزه دانش آموز کمک می کند تا با علاقه و انگیزه بیشتری به تحصیل خود ادامه دهد. این عوامل چیست و چطور می توانیم چنین شرایطی را مهیا کنیم؟

انگیزه تحصیلی به عوامل گوناگونی بستگی دارد. از جمله؛ روابط کودک و نوجوان با والدین، همسالان، معلمان تاثیر عمیقی بر میزان پیشرفت تحصیلی آنان دارد. تایید شدن از سوی معلم ها و همسالان برای دانش آموز مهم است. در دوره ابتدایی کودکان بیشتر مایلند والدین خود را خوشحال کنند. در دوران بلوغ تایید همسالان اهمیت زیادی دارد و انگیزه و نیاز به پیشرفت با توجه به اهداف تحصیلی می تواند نقش پررنگ یا کمرنگ تری به خود بگیرد. علاوه بر این شرایط محیطی مانند تعطیلات نوروزی و مسافرت ها می تواند دانش آموز را به امر تحصیل کمی بی علاقه کند که طبیعی است اما نیازمند حمایت های والدین و ایجاد شرایط مساعد برای مطالعه می باشد. همچنین تجارب موفق و شکست دانش آموز در امر تحصیل بر باورهای او درباره توانایی ها، قابلیت ها و ضعف ها از نکات کلیدی مهم برای ادامه تلاش، کوشش و انگیزه تحصیل است.
در قسمت پایین به بررسی هر کدام از این موارد می پردازیم:

بررسی عوامل تاثیرگذار در ایجاد انگیزه تحصیلی

والدین

خانواده نقش بسزایی در انگیزه تحصیلی کودک و نوجوان دارد. وضعیت خانوادگی، نوع پرداختن به تربیت بچه ها، کسب تجربیات خاص در محیط خانه موثر است. بعنوان مثال والدینی که به اهمیت دخالت در تربیت فرزندان خود آگاه ترند و محیط خانه را برای اینوع کارها آماده تر می کنند فرزندان با انگیزه تر هستند تا خانواده های که درگیر مسائل خودشانند.

خانواده های موفق تر در تربیت فرزندان سعی می کنند از روش های استفاده کنند تا محیط مساعدی برای فرزند ایجاد کنند منجمله اینکه:
1- میزان حمایت چه مقدار باشد و چه مقدار تلاش را با توجه به توانایی ها و نقاط ضعف فرزند برای او مدنظر قرار دهند.
2- محیط امن عاطفی و صمیمی برای او ایجاد می کنند که فرزند هدف ها و ارزش های والدین را مهم شمارد و والدین خود را از نظر سخت کوشی و مداومت در انجام کارها الگو قرار دهد. 
3- والدین با تجربه های ناب آموزشی و عادت های مناسب مانند کتابخوانی از دوران کودکی علاقه و اشتیاق به تحصیل را در او بیدار نگه می دارند.
 

همسالان

همسالان از طریق مقایسه ی توانمندی های اجتماعی و یادگیری بر انگیزه های یکدیگر تاثیر می گذارند. دانش آموزانی که در جمع همسالان پذیرفته تر هستند و مهارت های برقراری ارتباط بیشتری دارند معمولا در مدرسه هم بهتر عمل می کنند. همسالان از طریق بحث و گفتگو چیزهای زیادی به یکدیگر می آموزند. ارتباط با همسالان جنبه های منفی و مثبت زیادی دارد از جنبه های مثبت این است اگر گروه همسالان افراد موفقی باشند تاثیر مثبت و عمیقی بر یکدیگر دارند و موجب رشد انگیزه های تحصیلی، اعتماد به نفس و کشف بیشتر قابلیت هایشان است. البته عکس آن هم می تواند نتیجه منفی داشته باشد. 
 

معلمان

یکی از افراد بسیار مهم برای انگیزه تحصیلی دانش آموز، معلم است. دانش آموزانی که در تحصیل موفقیت چندانی ندارند، نسبت به معلم و تکالیف بدبین هستند و علاقه چندانی به انجام آن ندارند در نتیجه از طرف معلم هم مورد انتقاد قرار می گیرند. زمانی دانش آموز در جهت شایستگی های خود اقدام میکند که احساس موفقیت در او ایجاد شود و حمایت های معلم و والدین را به طور همزمان داشته باشد. 
ضروری است، معلم فعالیت های برانگیزنده علاقه و تلاش در کلاس مطرح کند و محیطی صمیمی و پر از حمایت داشته باشد و فعالیت های معنادار برای آنان مطرح کند و والدین را در کار تحصیل و تربیت فرزندان دخالت دهد و وضعیت تحصیلی دانش آموز را به طور مرتب به اطلاع آنان برساند تا والدین در فعالیت های یادگیری فرزند خود دخالت و نظارت بیشتری داشته باشند و دانش آموز به پیشرفت تحصیلی بالاتری نائل آید.
 

دانش آموز

تجارب مملو از موفقیت و شکست دانش آموز تاثیر بسزایی در انگیزه تحصیلی او دارد. گاهی فرزند شما بدلیل شکست های متعددی که در امر تحصیل داشته، احساس درماندگی و ناتوانی دارد. بسیار مهم است او را در معرض موفقیت های تدریجی و گام به گام قرار دهید و در این مسئله با مدرسه و معلم او هماهنگ باشید تا بتدریج احساس توانایی در او ایجاد شود. در چنین شرایطی در تفکر او عدم اطمینان به توانایی و قابلیت های خود وجود دارد که در هنگام گفتگو و کار کردن با فرزندتان باید عدم موفقیت ها را به عدم تلاش نسبت دهید و او به این بینش برسد که عدم موفقیت بدلیل نداشتن تلاش او بوجود آمده است نه به دلیل عدم توانایی. همچنین در هر زمینه که توانایی و تلاش نشان می دهد آنرا مدنظر قرار دهید تا به توانایی خود اعتماد و اطمینان بیشتری پیدا کند.

در نهایت در مورد کم کاری های و کمبود انگیزه های تحصیلی فرزندتان آرامش خود را حفظ کنید و با بدست آوردن بینش درباره علل مشکلات در جهت رفع آن تلاش کنید.

منبع : سایت نمناک

بیشتر بخوانید :
راه های تقویت انگیزه تحصیل
نقش انگیزش در پیشرفت تحصیلی
40 پیشنهاد برای ایجاد انگیزه در دانش آموزان
انگیزه، مهم‌ترین عامل موفقیت دانش آموزان