هوخشتره
Huvakhshatra) 585 -633 ق.م)- نام او را هرودوت بیونانى كیاكسار Kyxar نوشته است و داریوش در كتیبهى بیستون، هوخشتره آورده است. وى بزرگترین شاه ماد است. پس از فرورتیش به تخت نشست. و از شكست پدرش در برابر آشور درس عبرت گرفت و دانست كه باید به فكر تربیت قشون مشق كرده و منظم باشد. و سپاهان چریكى او نمىتوانند در مقابل لشكریان كاردیدهى آشور مقاومت كنند. از این رو سپاهى باسلوب لشكر آشور ترتیب داد. و پیاده نظامى مسلح به تیر و كمان و شمشیر، و سواره نظام سوارى آموختهاى مرتب ساخت كه در حال سوارى، با كمال مهارت تیر مىانداختند. وى به خاك آشور حمله برد، بر سرداران آشور با نیپال غلبه كرد و شهر نینوا پایتخت آشور را محاصره كرد، ولى در این هنگام خبر هجوم سكاها كه خبرى وحشتآور بود، به وى رسید. سكاها از دربند قفقاز گذشته و كشتاركنان به شمال ماد آمده بودند. هوخشتره ناگزیر دست از محاصرهى نینوا برداشت و به مقابل آنان شتافت و در شمال دریاچهى ارومیه نبردى سخت با آنان كرد، و شكست خورد. تاخت و تاز سكاها تا دریاى مدیترانه كشیده شد. علت هجوم این قوم به فلات ایران معلوم نیست. هرودوت گوید كه: سكاها، كیمریها را دنبال كرده به آسیاى غربى درآمدند. بعضى تصور كردند كه آشوریها چون عرصه را بر خود از دست مادیها تنگ دیدند، سكاها را به كمك طلبیدند. ولى حقیقت این است كه آمدن سكاها به آسیاى غربى دنبالهى همان نهضت آریایى بود كه از قرنها پیش آغاز شده بود. و آریاها به معناى اعم گروه گروه به فلات ایران و آسیاى غربى مىگذشتند، 28 سال سكاها در ماد بودند تا اینكه هوخشتره، مادیس سردار ایشان را با سركردگان آنان به میهمانى دعوت كرد و آنان را مست نموده همهى ایشان را بكشت و لشكر آنان را از ایران براند.
گیرشمن مىنویسد كه: سكاها در موقع اشغال ایران، سقز ناحیهاى از كردستان را پایتخت خود قرار دادند. چنانكه آثارى از ایشان در آن حوالى پیدا شده و گوید كه: كلمهى سقز از اسم سكا مشتق است.
تسخیر نینوا.
به طورى كه در پیش گفتم چون هوخشتره از سكاها آسوده شد، بانبوپولاسسار حاكم بابل متحد شد. هوخشتره با تسخیر هرهار (خرخار) كه محلى در كنار رود دیاله و مركز ادارى درههاى زاگرس بود، و بر ضد آسور قیام كرد، نینوا را محاصره كرد. و ساراكوس پادشاه آشور چون دید، تاب مقاومت ندارد، خود و خانوادهاش را در آتش بسوخت. و این شهر نامى كه یكى از بزرگترین شهرهاى مشهور جهان قدیم بود، تسخیر و با خاك یكسان شد (612 ق.م).
پس از آن مادها، ارمنستان و قسمت علیاى رود دجله و كاپادوكیه در آسیاى صغیر را كه پس از تاخت و تاز سكاها دولت آنان ضعیف شده بود، تصرف كردند در این موقع نیرومندترین دولت آسیاى غربى ماد بود، و بابل به واسطهى ازدواج آمى تیس نوهى هوخشتره بانبو كدنصر (بختالنصر) پسر و جانشین نبوپولاس سار عقد اخوت بست. مادها در حالیكه در مغرب آسیا پیش مىرفتند، بالیدیها كه در تحت ادارهى آلیات بودند مصادف شدند.
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
