نوروز ایرانی در هند

نوروز در هند جشنی بومی نیست، اما جمعیت پارسی و بخشی از مسلمانان، به خصوص کشمیری ها آن را زنده نگه داشته اند.

به گزارش راسخون به نقل از ایرنا، به دلیل شرایط آب و هوایی شبه قاره هند که سه فصل زمستان، تابستان و بارانی دارد، هندی ها با برگزاری جشن رنگ ها - هولی - در پایان زمستان به استقبال تغییر فصل می روند.

نوروز تاریخی طولانی در هند دارد اما رونق این جشن در شبه قاره به دوره حاکمان اسلامی در هند برمی گردد.

ابوالفتح جلال الدین محمد اکبر(1605-1542م) نقش مهمی در اشاعه فرهنگ ایرانی در سرزمین هند داشت.

او در سال 992 هجری (1584م)، تقویم اسلامی را منسوخ و تقویم خورشیدی ایرانیان را به جای آن رواج داد (اکبرنامه جلد 2: 13).

اکبر بزرگ قصد داشت جشن های کهنی را که هزار سال از رونق افتاده بود، دوباره زنده کند.

برپایی نوروز از سوی حاکمان مغول چند نسل ادامه یافت تا نوروز در زمان محی الدین اورنگ زیب (جانشین شاه جهان)، که فردی متعصب بود، متوقف شد.

با این حال، پس از او هم سلاطین دهلی این جشن را کمابیش برگزار می کردند. گفته می شود که آخرین پادشاه بابری بنام بهادر شاه ظفر، که انگلیسی ها قلمرو وی را به قلعه دهلی محدود کرده بودند، سعی در برگزاری نوروز به بهترین صورت داشت.

با توجه به شرایط آب و هوایی و نزدیکی های قومی که کشمیر و ایران دارند، نوروز در این ایالت شمالی هند، که ایران کوچک خوانده می شود، از اهمیتی بیش از سایر مناطق این شبه قاره برخوردار است.

با وجود همه این ریشه های تاریخی، پس از توقف حمایت های شاهانه، نوروز در هند دیگر به عنوان جشنی ملی مطرح نشد و تنها از سوی اجتماعاتی با عقاید غیربومی (زرتشتی و مسلمان) پاس داشته می شود.

گفته می شود که توصیف بهار در ادبیات فارسی و اردوی هند هم تقلید از زبان فارسی است.


**نوروز برای پارسیان هند


اکنون زرتشتیان هند و همچنین پارسیان (زرتشتیانی که حدود 1400 سال پیش از ایران به هند مهاجرت کرده اند) بیش از سایر اقوام این کشور به نوروز اهمیت می دهند.

در نزد پارسیان، نوروزی که با آغاز بهار می آید 'نوروز جمشید' است و مراسم آن را بسیار مشابه ایرانیان، اما ساده تر و با مراسمی یکروزه، برگزار می کنند.

پارسی ها نخستین روز سال نو را با تمیز کردن خانه، خوشبو کردن آن با کندر و تزیین منازل خود با آرد آغاز می کنند.

همچنین در ورودی منازل را برای هدایت فرشته های نگهبان به داخل خانه و آتشدان سفید می کنند.

پارسیان هند علاوه بر هفت سین ،پرتقال ، انار،ماهی قرمز، شمع ،گلاب ،آیینه ،میوه، سکه، نان، شیرینی، دانه های غذایی مختلف، تخم مرغ رنگ شده و هندوانه روی میز هفت سین خود می گذارند.

برخی سفره نوروز را با هفت نوع سبزی، هفت نوع میوه تازه، هفت نوع آجیل و تخم مرغ های رنگی و بادبزن های دستی تزیین می کنند.

پیش از این نوروز در ایالت های گجرات و ماهاراشترا هم که بیشترین پارسیان در آنجا زندگی می کنند تعطیل بود اما اکنون نوروز دیگر تعطیل رسمی نیست. به همین دلیل یافتن فرصتی برای انجام مراسم نوروز آسان نیست.

در چند دهه اخیر، تعداد شرکت کنندگان در مراسم نوروز پارسیان کاهش یافته بود ولی با ثبت جهانی نوروز در یونسکو دوباره شاهد اقبال به این جشن دراین کشور هستیم .


** نوروز برای مسلمانان هند


شیعیان هند، بخصوص مردم کشمیر و لکنو (مرکز شیعیان)، نوروز را با دید و بازدید خویشاوندان و دعاها و مراسم خاصی برگزار می کنند. اما مسلمانان سنی، نوروز را معمولا تنها با سفره رنگارنگی از غذا جشن می گیرند.

مسلمانان شیعه محل زندگی خود را چراغانی می کنند، نذری می دهند و دعا می کنند. بعضی از مسلمانان هند نوروز را روزه می گیرند و نمازی دو رکعتی به مناسبت این روز می خوانند.

شیعیان هندی با استناد به اسناد اسلامی معتقدند که اتفاق های میمون بسیاری در تاریخ پیامبران و امامان اسلام در نوروز رخ داده است؛ از جمله آفرینش جهان و خلقت آدم، آرام گرفتن کشتی نوح در کوه جودی، پاک کردن کعبه از بت ها توسط پیامبر اسلام (ص) و از همه مهمتر اینکه سالی که پیامبر اسلام (ص) حضرت علی (ع) را به عنوان جانشین خود معرفی کرده (غدیرخم)، هجدهم ذی الحجه با نوروز مصادف بوده است.

به همین دلیل مسلمانان هند نوروز را با اوصاف حضرت علی (ع) و خواندن قصایدی منتسب به این امام شیعیان همراه می کنند.

امسال نیز جشن بین المللی نوروز با شرکت 10 کشورحوزه تمدنی نوروز شامل ایران ، افغانستان ،پاکستان ، ازبکستان ،تاجیکستان ، آذربایجان ،قراقستان ، ترکمنستان ، قرقیزستان، ترکیه و هند با شکوه خاصی در دهلی نو برگزار شد.

این جشن روز گذشته در نخستین روز فروردین با برگزاری مراسم ویژه ، اجرای موسیقی محلی و در پایان با پذیرایی از شرکت کنندگان با انواع غذاهای محلی گرامی داشته شد.

/117/