رساله های غریب !

فاصله بین مرجع و مقلد موجب فردگرایی و تک روی در دین شده است. آفتی که امروز گریبان نسل چهارم را گرفته است. دین‌داری از نوع رساله‌ی عملیه‌ای و تابع‌ مراجع تقلید نیز به نحو معناداری کاهش داشته است...
چهارشنبه، 23 خرداد 1397
تخمین زمان مطالعه:
پدیدآورنده: سیدروح الله حسین پور
موارد بیشتر برای شما
رساله های غریب !
 فاصله بین مرجع و مقلد موجب فردگرایی و تک روی در دین شده است. آفتی که امروز گریبان نسل چهارم را گرفته است. دین‌داری از نوع رساله‌ی عملیه‌ای و تابع‌ مراجع تقلید نیز به نحو معناداری کاهش داشته است...


راسخون : قبل از انقلاب اسلامی بسیاری از کسانی که مکلف به انجام تکالیف شرعی می شدند، در اولین و سریع ترین اقدام یک رساله ی عملیه تهیه می کردند. بدین صورت که ابتدائا با تحقیق و سوال از دو فرد معتمد و مقید به شرع و به تعبیر فقهی عادل، سراغ مرجع اعلم را می گرفتند و عمل تقلید را از رساله مرجع تقلید خودشان شروع می کردند.

با انقلاب اسلامی این روند ادامه داشت تا اواخر دهه ۹۰، به طوری که بعد از دهه ۷۰ به بعد سطح آگاهی مردم چه در رسانه های سمعی بصری مانند رادیو تلویزیون و چه در نشریات و مجلات افزایش یافت. مدارس، مساجد، دانشگاه ها و معاونت عقیدتی در نهادهای نظامی و غیرنظامی وظیفه‌ی انتقال آموزه‌ها و سبک دین‌داری را به نسل جوان به عهده گرفتند.

اما در چند سال اخیر و وسعت اینترنت و همچنین در دسترس بودن شبکه های اجتماعی، رجوع به رساله های عملیه ی مراجع عظام تقلید بسیار کم شده است. یک فرد مکلف چنانچه سوالی هم برایش پیش بیاید، در فقدان رساله عملیه، به یک روحانی هم رجوع نمی کند، یا به دلیل حیا و خجالت یا آسانی دسترسی به پاسخ، به سایت های اینترنتی مراجعه می کند. از طرفی هم تقریبا تمام مراجع تقلید دارای سایت شخصی هستند و حتی کاربر، سریع تر از تلفن به پاسخ می رسد.


سه مطلب اما مورد توجه قرار دارد:

۱. حالا که پاسخ سوال شرعی را با طرح در گوگل پیدا می کنند،
نیازی به رساله ی کاغذی حجیم نمی بینند که از تقلید و طهارت تا حدود و دیات را در بر دارد. اساسا حمل کتاب توضیح المسائل موجب سختی و حرج است مخصوصا اگر کسی در سفر یا خیابان به مشکل شرعی برخورد کند، چگونه می تواند به رساله کاغذی دسترسی پیدا کند!؟
همانطور که رساله های ما مبتنی بر بایدها و نبایدهایی است که مکلف در انجام آن نباید کوتاهی کند، بر مراجع و دفاتر آنها لازم و واجب است که در عصر تسهیل دسترسی به اطلاعات، تدارکی ببینند تا مکلفین به راحتی از نظرات فقهی مراجع تقلید مطلع شوند. حالا یا با استفاده از شبکه های اجتماعی آنلاین، یا ایجاد اپلیکیشن (نرم افزار) مخصوص به دفتر همان مرجع.
سنتی عمل کردن برخی مراجع عظام، دور شدن مکلفین از فیض مرجع را به دنبال داشت و دارد.
امروز بسیاری از جوانان دهه هفتادی و هشتادی که به سن بلوغ و تکلیف رسیدند، فاقد مرجع تقلید هستند، به دلیل اینکه این جوانان زودتر از آنها وارد بازار دیجیتال شدند، با رساله غریبه اند و هنوز حضور اثرگذار از آنها در فضای مجازی خصوص شبکه های اجتماعی نمی بینند.

۲. اما مطلب دوم اینکه این فاصله بین مرجع و مقلد موجب فردگرایی و تک روی در دین شده است. آفتی که امروز گریبان نسل چهارم را گرفته است. دین‌داری از نوع رساله‌ی عملیه‌ای و تابع‌ مراجع تقلید نیز به نحو معناداری کاهش داشته است.
چنانچه اگر از جوان تازه بالغ امروز پرسیدید از چه کسی تقلید می‌کنید، و او پاسخ داد از کسی تقلید نمی‌کنم، تعحب نکنید و اگر هم کسی بگوید از فلان مرجع دینی تقلید می‌کنم، ام فاقد رساله‌ی مرجع تقلید خود هستم، باز هم حق تعجب ندارید.

۳. مشکل سوم اما این است که جمعیت عظیمی از جوانان مرجعیت دینی خود را از روحانیان و مراجع تقلید نمی‌گیرند و یا صرفا از آن‌ها نمی‌گیرند بلکه به آثار روشنفکران و دین‌پژوهای غیر روحانی نیز نظر دارند. به دو علت؛ آثارشان از کلمات پیچیده ی فقهی رساله ای عاری است. یا اینکه آنها برای پاسخ دادن به سوالات پرپیچ و خم جوانان هم وقت می گذارند برای شنیدنش و هم وقت می گذارند برای پاسخ دادن تفصیلی! کاری که دفاتر مراجع بزرگوار تقلید فقط با یک جواب جایز است یا جایز نیست، به ابهام سوال کننده خاتمه می دهند.
 
آیا بزرگان دین ما یا نهادهای دینی فکری برای این معضلات کرده اند یا خیر!؟
 
 
به قلم : حجت الاسلام سیدصادق موسوی

 

مطلب مرتبط :
علل و آثار دین گریزی جوانان چیست؟
چرا بعضی جوانان دین‌گریز شده‌اند؟

تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
play_arrow
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
حدادعادل: جلوه شاعرانه و ادبی، ویژگی متمایز رهبر شهید بود
play_arrow
حدادعادل: جلوه شاعرانه و ادبی، ویژگی متمایز رهبر شهید بود
تشویق و تجلیل بخاطر تمرد از رفتن به سربازی در ارتش!
play_arrow
تشویق و تجلیل بخاطر تمرد از رفتن به سربازی در ارتش!
چرت زدن وزیر امور خارجه ترکمنستان در اجلاس اکو + فیلم
play_arrow
چرت زدن وزیر امور خارجه ترکمنستان در اجلاس اکو + فیلم
انتشار تصاویریی از حملات پهپادهای شاهد-۱۳۶ ایران به پایگاه آمریکا در کویت + فیلم
play_arrow
انتشار تصاویریی از حملات پهپادهای شاهد-۱۳۶ ایران به پایگاه آمریکا در کویت + فیلم
رونمایی از ربات غول پیکر سیتکس در میدان آزادی + فیلم
play_arrow
رونمایی از ربات غول پیکر سیتکس در میدان آزادی + فیلم
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
play_arrow
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
play_arrow
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
play_arrow
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
play_arrow
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
play_arrow
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
play_arrow
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
play_arrow
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران