تفسير و تحليل مقدمه ي قيصري بر شرح تائيه ي ابن فارض (12)

وجود نه جوهر است و نه عرض

و چون وجود، عين واجب است ديگر ذاتاً، نه جوهر خواهد بود و نه عرض، زيرا تحقق جوهر و عرض با وجود بوده بدون وجود، تحقّق خارجي ندارند.
پنجشنبه، 11 دی 1393
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
وجود نه جوهر است و نه عرض
 وجود نه جوهر است و نه عرض

 

نويسنده: دکتر سيد يحيي يثربي




 

تفسير و تحليل مقدمه ي قيصري بر شرح تائيه ي ابن فارض (12)

متن:

وَ إذا کانَ الوجودُ عينَ الواجبِ فلايکونُ في نفسِهِ جوهراً و لاعرضاً لکونِهما متحقّقَينِ بالوجودِ، موجودينِ بِهِ، إذ لولاهُ لما کانَ جوهرٌ و لاعرضٌ. و مِن کونِهما متحقّقَينِ بالوجود يَظهرُ انَّ الوجودَ محقَّقُ لجميعِ العالمِ، لأنَّهُ ( أي العالم ) أعراضٌ و جواهرُ لا غير.

ترجمه:

و چون وجود، عين واجب است ديگر ذاتاً، نه جوهر خواهد بود و نه عرض، زيرا تحقق جوهر و عرض با وجود بوده بدون وجود، تحقّق خارجي ندارند.
از اين که وجود موجب تحقق جوهر و عرض است، به وضوح مي توان دريافت که تحقّق بخش همه ي جهان هستي، وجود است، زيرا جهان هستي چيزي جز جوهر و عرض نيست.

شرح:

در اين باره آقاي آشتياني مي گويد:
امّا مسئله ي خروج وجود از مقولات جوهريه و عرضيه، و عدم اتّصاف آن به جوهريّت و عرضيّت، از امور مسلّمه است نزد ارباب تحقيق. چه آن که وجود به حسب مفهوم بر ماهيات، زايد و عارض، و به حسب تحقّق، منشأ ظهور و بروز ماهيات است و از تجلّيات مقننه ي وجود، ماهيات در علم و ذهن و خارج و عين، ظاهر مي شوند و وجود به ذات خود قائم و تحقّق آن ذاتي و بفنسه منشأ تحقق اعيان جوهريّه و عرضيّه است، و افراد وجود همان ظهورات و تدلّيات و تجلّيات حقيقت وجودند که به ذات خود متقوّم و مقوّم و منشأ تقوّم و تحقّق ماهيّات و تجلّيّات منشأ تحقّق ماهيات است و آنچه که مقوّم اصل حقيقت است، مقوّم ظهورات و افراد منبعث از اصل حقيقت نيز مي باشد. حقيقت وجود به اعتبار قبول تجليّات غيبيّه و شهاديّه، مبدأ ظهور اسما و اعيان در احديّت و واحديّت و متجلّي در اعيان در مقام ظهور و تعيّن خارجي ماهيّات و ساري در کليّه ي مجالي و مظاهر است، لذا مبدأ مطلق و قيّوم بوده و از آن جا که کثرات به اصل وحدت رجوع مي نمايند، منتهاي ماسو است. » (1)

پي‌نوشت‌:

1. تعليقه بر رساله ي قيصري، ص 95.

منبع مقاله :
يثربي، سيديحيي؛ (1392)، عرفان نظري ( تحقيقي در سير تکاملي و اصول و مسائل تصوف)، قم: مؤسسه بوستان کتاب، چاپ هشتم



 

 

تبلیغات در راسخون
مقالات مرتبط
نظرات کاربران
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
شایعه در یک کلیک؛ بازنشر اخبار، خطرات شایعه‌پراکنی و لزوم تبیین در فضای مجازی
شایعه در یک کلیک؛ بازنشر اخبار، خطرات شایعه‌پراکنی و لزوم تبیین در فضای مجازی
خاطره تلخ دختر شهید طهرانی مقدم از اولین نامه‌ای که به پدرش نوشت‏
play_arrow
خاطره تلخ دختر شهید طهرانی مقدم از اولین نامه‌ای که به پدرش نوشت‏
افزایش مشکلات مردم غزه همزمان با فصل سرما
play_arrow
افزایش مشکلات مردم غزه همزمان با فصل سرما
تشریح اهداف برگزاری اولین سالگرد شهادت رهبر شهید
play_arrow
تشریح اهداف برگزاری اولین سالگرد شهادت رهبر شهید
تصاویر دیده‌نشده از رزمایش موشکی سپاه در سال ۱۳۸۳
play_arrow
تصاویر دیده‌نشده از رزمایش موشکی سپاه در سال ۱۳۸۳
بدون محدودیت جغرافیایی که می‌گوییم این‌گونه است...
play_arrow
بدون محدودیت جغرافیایی که می‌گوییم این‌گونه است...
پهپاد ایرانی چطور بالای سر «ناو روح» آمریکا رفت؟
play_arrow
پهپاد ایرانی چطور بالای سر «ناو روح» آمریکا رفت؟
انهدام و رهگیری یک فروند پهپاد MQ1 در آسمان جزیره قشم
play_arrow
انهدام و رهگیری یک فروند پهپاد MQ1 در آسمان جزیره قشم
هشدار ایران در شورای امنیت به آمریکا و متحدانش
play_arrow
هشدار ایران در شورای امنیت به آمریکا و متحدانش
مادری که بعد از ۱۸ سال فرزندش را پیدا کرد!
play_arrow
مادری که بعد از ۱۸ سال فرزندش را پیدا کرد!
گوشه‌هایی از عزاداری شام شهادت حضرت فاطمه(س) در زینبیه
play_arrow
گوشه‌هایی از عزاداری شام شهادت حضرت فاطمه(س) در زینبیه
دبیر: حسن یزدانی جزو بی‌نظیرهای تاریخ کشتی دنیاست
play_arrow
دبیر: حسن یزدانی جزو بی‌نظیرهای تاریخ کشتی دنیاست
بهترین کشتی‌گیر حال حاضر دنیا از نظر علیرضا دبیر
play_arrow
بهترین کشتی‌گیر حال حاضر دنیا از نظر علیرضا دبیر
نماهنگ/ "زدیم دوباره می‌زنیم" با نوای مهدی رسولی
play_arrow
نماهنگ/ "زدیم دوباره می‌زنیم" با نوای مهدی رسولی
اظهارات قالیباف درباره شرایط توافق با آمریکا
play_arrow
اظهارات قالیباف درباره شرایط توافق با آمریکا