شهادت مرگ نيست، بي مرگي است
نويسنده:محمد صادق سراياني
... آزاده سرافراز حسين مديري، خاطره اي از روزهاي اسارتش داشت كه به گمانم بيان آن در اين ايام خالي از لطف نيست. او مي گفت تنها شش ماه از اسارتم گذشته بود و در اين مدت، روز خوش كه نه حتي ساعت خوشي را هم تجربه نكرده بودم. تمام ساعتهاي اسارت پر بود از آزار و شكنجه هاي روحي و جسمي. باور كن كه خود اسارت شكنجه است چه برسد به اينكه در روز چند نوبت با كابل، شلاق و يا باتوم به سراغت بيايند و بر سر و صورتت بكوبند و يا اينكه با مشت و لگد، دهان و دندانت را بشكنند و تو حتي نداني كه فردا چه سرنوشتي در انتظار تو است؟ آخر ما با افرادي رو به رو بوديم كه وجدان در درونشان مرده بود و به هيچ قانون يا نظام بين المللي يا حقوق بشري پايبند نبودند. كشتن و شكنجه كردن برايشان لذتبخش مي نمود، شايد باور نكني اما من در دوره اسارت بارها خودم براي خودم فاتحه خوانده ام. يعني وقتي مي ديدم كه پيش چشم من و دوستانم، زير ضربات مشت و لگد و كابل عراقي ها رزمنده اي پرپر مي شد، ديگر باورم نمي شد كه زنده خواهم ماند. اصلاً در چنين شرايطي كه اميد مي رود، زندگي مفهوم خود را از دست مي دهد و تصور زنده ماندن رنگ مي بازد. البته در چنين حالي بيشتر دعا مي كرديم كه عاقب بخير از دنيا برويم و از نظر ما كسي عاقبت بخير بود كه تا آخرين نفس پاي ايمان و اعتقاد خود بايستد، اگر چه به قيمت جانش تمام شود.
بدنيست از نمونه هاي عاقبت بخيري را پيش رويت قرار دهم تا بهتر به مفهوم سخنانم پي ببري. ما در دوران اسارت اردوگاه هاي مختلفي را تجربه كرديم.
يكي از آن اردوگاه ها، اردوگاه «چوارته» بود. يك روز صبح عراقي ها وسط محوطه اردوگاه ميز و صندلي گذاشتند و هيچ كس نمي دانست چه اتفاقي قرار است بيفتد. البته به ذهن مي آمد كه شايد بساط، بساط محاكمه باشد اما از اينكه نام چه كساني ليست شده بود بي خبر بوديم. من و تعدادي از اسرا را آوردند وسط محوطه. سربازان مسلح دور تا دور ما حلقه زدند و چهار افسر عراقي، پشت ميزهاي چيده شده قرار گرفتند. يكي از افسران نگاهش را به سمت و سوي ما نشانه رفت و با تكبري خاص انگشت اشاره اش را به طرف من چرخاند و گفت: «انت»(تو) و «انت» و... و چهار نفر از ما را فراخواند. در ميان ما چهارنفر، نوجوان سيزده ساله اي بود كه قد و قيافه ريزي داشت، ما فكر نمي كرديم كه بيشتر از 9 يا 10 سال سن داشته باشد. افسر عراقي محاكمه را از او شروع كرد. اسمش را و شهرش را پرسيد و او پاسخ داد محمد همتيان هستم اعزامي از تهران.
حالش را پرسيد و او پاسخ داد مجروحم و ران پايش را كه تير خورده بود و به علت عدم رسيدگي عفونت زيادي در زخمش جمع شده بود نشان داد. هر كجا مي نشست عفونت زيادي از زخمش بر زمين مي ريخت و بوي بدي از آن به مشام مي رسيد. افسر عراقي بي تفاوت از كنار آن زخم عميق گذشت و در ادامه سؤال كرد از كدام لشكري؟ در چه گرداني خدمت مي كردي؟ نام فرمانده ات چه بود؟ و محمد در پاسخ همه اين پرسش گفت: نمي دانم. افسر عراقي كه مي دانست به راحتي نمي تواند اطلاعاتي به دست آورد، از راه ديگري وارد شد. به قد كوتاه او نظري كرد و گفت: دوست داري آزادت كنم بروي تهران پيش پدر و مادرت و با برادرهايت بازي كني و...؟ محمد حرفهاي او راكه شنيد زد زير خنده !انگار دردهايش را فراموش كرده بود. در همان حال رو به افسر عراقي كرده و گفت: تا به حال نمي دانستم و فكر نمي كردم كه شما اين همه مهربان باشي !حالا آقاي مهربان اگر راست مي گويي اين همه آدم اينجا در بندند و بعضي از آنها حالشان از من هم بدتر است، لطف كن و آنها را آزاد كن و به همان حالت خنده گفت: تو گفتي و ما هم باور كرديم !افسر عراقي گفت چرا مي خندي و محمد پاسخ داد آخر شما خنده دار حرف مي زني، انتظار داري گريه كنم؟ !افسر عراقي از پشت ميز بلند شد و آمد پيش محمد. نگاهي به صورتش انداخت و بعد با نوك پوتين لگدي به ران پايش يعني جايي كه گلوله خورده و عفونت كرده بود زد. با ضربه او زخمش باز شد و بيهوش بر زمين افتاد. سطل آبي آوردند و روي صورت محمد ريختند. او را بهوش آوردند، اما از دردي كه داشت و ضعفي كه در بدنش بود نمي توانست سرپا بايستد. دو نفر آمدند زير بغل هايش را گرفتند و افسر عراقي دوباره گفت: ببين اگر بر خميني لعن و نفرين بفرستي رهايت مي كنم و دستور مي دهم زخمت را درمان كنند.
محمد در پاسخ و با صداي ضعيفي گفت: من زبانم به درود عادت كرده و درود هم مي گويم. حال اگر مي خواهي مرا بكشي بكش، من آماده ام. يك افسر ديگر عراقي بلند شد جلو آمد و دستي به سر و صورت محمد كشيد و او را نوازش كرد و گفت: حال كه زبانت به درود عادت كرده لطفي كن و به قائد اعظم ما صدام درود بفرست تا رهايت كنيم و محمد بلافاصله هشت بار فرياد كشيد مرگ بر صدام مرگ بر صدام...
افسران عراقي دست و پاي خود را گم كردند و چهارنفري به او هجوم بردند و او را زير مشت و لگد گرفته و آن قدر با باتوم بر دهان و دندانش زدند كه مرغ روحش آسماني شد و به قافله شهدا پيوست. وقتي جسم بي جان او بر زمين افتاد با شلاق و باتوم به جان ما و ديگر اسرا افتادند و چون خسته شدند، من و يكي از بچه ها را مأمور كردند كه تحت الحفظ جنازه به خون آغشته محمد را به خاك بسپاريم.
ما جنازه را به قبرستاني در نجف برديم و دفن كرديم و بر مظلوميتش گريستيم.
حالا شما بگوييد كه اين گونه مردن را چگونه بايد معني كرد؟ به راستي كه شهادت مرگ نيست و بي مرگي است.
بدنيست از نمونه هاي عاقبت بخيري را پيش رويت قرار دهم تا بهتر به مفهوم سخنانم پي ببري. ما در دوران اسارت اردوگاه هاي مختلفي را تجربه كرديم.
يكي از آن اردوگاه ها، اردوگاه «چوارته» بود. يك روز صبح عراقي ها وسط محوطه اردوگاه ميز و صندلي گذاشتند و هيچ كس نمي دانست چه اتفاقي قرار است بيفتد. البته به ذهن مي آمد كه شايد بساط، بساط محاكمه باشد اما از اينكه نام چه كساني ليست شده بود بي خبر بوديم. من و تعدادي از اسرا را آوردند وسط محوطه. سربازان مسلح دور تا دور ما حلقه زدند و چهار افسر عراقي، پشت ميزهاي چيده شده قرار گرفتند. يكي از افسران نگاهش را به سمت و سوي ما نشانه رفت و با تكبري خاص انگشت اشاره اش را به طرف من چرخاند و گفت: «انت»(تو) و «انت» و... و چهار نفر از ما را فراخواند. در ميان ما چهارنفر، نوجوان سيزده ساله اي بود كه قد و قيافه ريزي داشت، ما فكر نمي كرديم كه بيشتر از 9 يا 10 سال سن داشته باشد. افسر عراقي محاكمه را از او شروع كرد. اسمش را و شهرش را پرسيد و او پاسخ داد محمد همتيان هستم اعزامي از تهران.
حالش را پرسيد و او پاسخ داد مجروحم و ران پايش را كه تير خورده بود و به علت عدم رسيدگي عفونت زيادي در زخمش جمع شده بود نشان داد. هر كجا مي نشست عفونت زيادي از زخمش بر زمين مي ريخت و بوي بدي از آن به مشام مي رسيد. افسر عراقي بي تفاوت از كنار آن زخم عميق گذشت و در ادامه سؤال كرد از كدام لشكري؟ در چه گرداني خدمت مي كردي؟ نام فرمانده ات چه بود؟ و محمد در پاسخ همه اين پرسش گفت: نمي دانم. افسر عراقي كه مي دانست به راحتي نمي تواند اطلاعاتي به دست آورد، از راه ديگري وارد شد. به قد كوتاه او نظري كرد و گفت: دوست داري آزادت كنم بروي تهران پيش پدر و مادرت و با برادرهايت بازي كني و...؟ محمد حرفهاي او راكه شنيد زد زير خنده !انگار دردهايش را فراموش كرده بود. در همان حال رو به افسر عراقي كرده و گفت: تا به حال نمي دانستم و فكر نمي كردم كه شما اين همه مهربان باشي !حالا آقاي مهربان اگر راست مي گويي اين همه آدم اينجا در بندند و بعضي از آنها حالشان از من هم بدتر است، لطف كن و آنها را آزاد كن و به همان حالت خنده گفت: تو گفتي و ما هم باور كرديم !افسر عراقي گفت چرا مي خندي و محمد پاسخ داد آخر شما خنده دار حرف مي زني، انتظار داري گريه كنم؟ !افسر عراقي از پشت ميز بلند شد و آمد پيش محمد. نگاهي به صورتش انداخت و بعد با نوك پوتين لگدي به ران پايش يعني جايي كه گلوله خورده و عفونت كرده بود زد. با ضربه او زخمش باز شد و بيهوش بر زمين افتاد. سطل آبي آوردند و روي صورت محمد ريختند. او را بهوش آوردند، اما از دردي كه داشت و ضعفي كه در بدنش بود نمي توانست سرپا بايستد. دو نفر آمدند زير بغل هايش را گرفتند و افسر عراقي دوباره گفت: ببين اگر بر خميني لعن و نفرين بفرستي رهايت مي كنم و دستور مي دهم زخمت را درمان كنند.
محمد در پاسخ و با صداي ضعيفي گفت: من زبانم به درود عادت كرده و درود هم مي گويم. حال اگر مي خواهي مرا بكشي بكش، من آماده ام. يك افسر ديگر عراقي بلند شد جلو آمد و دستي به سر و صورت محمد كشيد و او را نوازش كرد و گفت: حال كه زبانت به درود عادت كرده لطفي كن و به قائد اعظم ما صدام درود بفرست تا رهايت كنيم و محمد بلافاصله هشت بار فرياد كشيد مرگ بر صدام مرگ بر صدام...
افسران عراقي دست و پاي خود را گم كردند و چهارنفري به او هجوم بردند و او را زير مشت و لگد گرفته و آن قدر با باتوم بر دهان و دندانش زدند كه مرغ روحش آسماني شد و به قافله شهدا پيوست. وقتي جسم بي جان او بر زمين افتاد با شلاق و باتوم به جان ما و ديگر اسرا افتادند و چون خسته شدند، من و يكي از بچه ها را مأمور كردند كه تحت الحفظ جنازه به خون آغشته محمد را به خاك بسپاريم.
ما جنازه را به قبرستاني در نجف برديم و دفن كرديم و بر مظلوميتش گريستيم.
حالا شما بگوييد كه اين گونه مردن را چگونه بايد معني كرد؟ به راستي كه شهادت مرگ نيست و بي مرگي است.