![زماني براي دور ريختن موادغذايي زماني براي دور ريختن موادغذايي](https://rasekhoon.net/_files/thumb_images700/article/6146988a-69ff-4070-a9d6-0aa322233119.jpg)
![زماني براي دور ريختن موادغذايي زماني براي دور ريختن موادغذايي](/_WebsiteData/Article/ArticleImages/1062/1064/1086/DPTE04.jpg)
زماني براي دور ريختن موادغذايي
ابتدا بايد به دقت مشخص شود كه فساد ماده غذايي، در زمينه كيفي است و يا ناشي از ميكروب هاي بيماري زا مي باشد.اين دو نوع تغيير با هم متفاوت است كه بايد مصرف كننده آنها را بشناسد.
درصورت شناسايي مواد غذايي ضايع شده (به واسطه رشد ميكروب ها) با كمك معيارهاي ساده، اين مواد لزوما دور ريخته مي شود. اين معيارها شامل اين موارد مي باشد:
حضور ميكروب هاي بيماري زا كه با چشم قابل رويت مي باشند همانند كپك نان و نزديكي زباله ها به ماده غذايي كه سبب ايجاد آلودگي از طريق حيواناتي مثل سوسك، موش و... مي شود.
درصورت وجود هريك از اين دو حالت بالا ماده غذايي بايد دور ريخته شود. همچنين در موارد زير موادغذايي غيرقابل مصرف خواهندبود.
¤ بوي تند در ماده غذايي كه اغلب ناشي از رشد ميكروب ها مي باشد. به طورمعمول بوي گنديدگي در مواد غذايي پروتئيني اتفاق مي افتد كه مانند بوي فاضلاب به مشام مي رسد و اين بو در ماهي گنديده نيز به مشام مي رسد.
¤ لزج بودن سطح مواد غذايي، اغلب دراين حالت آثار رشد باكتري ها قابل رويت مي باشد (البته زماني كه تعداد باكتري ها زياد است)
¤ ممكن است مواد غذايي كپك زده طي دوران نگهداري (به ويژه در دماي اتاق) توليد سم نمايد (البته يك نوع ژامبون خاص و يك نوع پنير كه به وسيله كپك مخصوص به خود رسيده مي شوند، قابل خوردن هستند مانند پنير ركفور يا پنير آبي
¤ مواد غذايي كنسرو شده چنانچه حاوي گاز باشند (به بدنه قوطي صدمه رسيده و يا سر و ته قوطي برجسته، برآمده يا باد كرده باشد) توليد گاز در كنسروهاي مواد غذايي اسيدي نشان دهنده واكنش شيميايي و نه الزاما فساد غذايي، است.
¤ محلول هاي كلوئيدي (كدر) و بافت هاي نرم در مواد غذايي كنسرو شده بعد از دوران نگهداري مي تواند دليل رشد باكتري در ماده غذايي باشد.
¤ مدت زمان نگهداري ماده غذايي دربيشتر غذاهاي فاسدشدني در درجه حرارت مشخص، مي تواند جهت مصرف يا عدم مصرف آن ماده غذايي راهنمايي كننده باشد. به عنوان مثال: چنانچه ماده غذايي به مدت 3-2 ساعت در ناحيه خطر (دماي بين 10تا 50 درجه سانتي گراد) نگهداري شده باشد، نمي تواند براي مصرف ايمن باشد، حتي اگر تغييرات ظاهري در ماده غذايي مشاهده نشود. براي تعداد زيادي از مواد غذايي به طور مشترك درجه حرارت ايمني توصيه شده براي نگهداري حدود 2يا كمتر از 4 درجه سانتي گراد و يا 60 درجه سانتي گراد و يا بالاتر توصيه مي شود.
درجه حرارت توصيه شده براي نگهداري تمام مواد غذايي در يخچال 4 درجه سانتي گراد مي باشد. بنابراين باقيمانده ماده غذايي بايد بلافاصله در يخچال قرار گيرد.
چنانچه درجه حرارت يخچال به ميزان قابل قبول (4 درجه سانتي گراد) نباشد، ممكن است تغييرات زير در ماده غذايي رخ دهد.
¤ جدا شدن موادغذايي به صورت لايه لايه (امولسيون ها از اين گروه مي باشند) مانند خامه ترش و يا سس هاي سالاد در طول نگهداري، مواد موجود در آنها از هم جدا مي شوند، كه با هم زدن و يا تكان دادن به شكل اوليه برگشت و قابل مصرف مي باشند. براي مصرف سوپ هاي داراي آرد يا نشاسته ذرت نيز بايد اينگونه عمل شود.
¤ ايجاد چروك در ميوه جات خام و سبزيجات، كه از اين تغييرات به دليل از دست دادن آب بوده و ناشي از نفوذ و رشد ميكروب ها نمي باشد. در حالت چروك خوردگي ممكن است ويتامينC (حتي به ميزان 90درصد) كاهش پيدا كند. البته ايمني مصرف اين محصول محفوظ مي ماند. علائم رشد در حلقه هاي مركزي پيازهاي بريده شده ناشي از وجود رطوبت بالا در محل نگهداري (يخچال) مي باشد كه ممكن است به قسمت هاي سطحي پياز گسترش يابد. با اين حال بايد گفت اين يك تغيير فيزيكي بوده و پياز براي مصرف، ايمن (قابل خوردن) است.
¤ پوشش يا بسته بندي نامناسب موادغذايي فاسدنشدني كه در خارج از يخچال قرار گرفته اند سبب خشك شدن آنها مي شود (مانند ناني كه در اثر نگهداري دركابينت آشپزخانه و يا اتاق، خشك مي شود) اين حالت به دليل از دست دادن آب بوده و مشكل ميكروارگانيزمي محسوب نمي شود.
¤ حاشيه بعضي كاهوها زنگ زده و قهوه اي و برگ ها لزج و چسبنده است كه اين حالت ناشي از رشد ميكروارگانيسم ها است. البته آنها فقط عامل بيماري در گياهان هستند و نمي توانند سبب بيماري در انسان شوند. لازم به ذكر است معمولا قهوه اي شدن مي تواند ناشي از مرگ سلول ها و يا فعاليت آنزيم ها باشد. دراين حالت براي حفظ ظاهر كاهو، بهتر است برگ هاي قهوه اي جدا شوند، اگرچه مصرف آن ها سبب بيماري درانسان نمي شود و قابل خوردن است.
5- براي تنظيم دماي يخچال جهت نگهداري موادغذايي مي توان از ترمومتر استفاده و دماي يخچال را روي 4 درجه سانتي گراد تنظيم نمود. بازكردن يخ موادغذايي منجمدشده با اين شيوه براي مصرف ايمن هستند. اگرچه انجماد آب درون بافت ماده غذايي سبب پاره شدن سلول هاي ماده غذايي و از دست رفتن مقداري از مواد مغذي درون آب به همراه آب، در هنگام بازشدن ماده از حالت انجماد مي شود كه اين عمل سبب كاهش ارزش كيفي موادغذايي مي شود. اگر بازشدن يخ در مواد غذايي، در يخچال و در دماي 4 درجه سانتي گراد انجام شود، حتي اگر زمان آن طولاني شود، به دليل عدم امكان رشد و تكثير سريع ميكروارگانيزم ها، ايمني آن ماده غذايي براي مصرف همانند ايمني قبل از زمان انجماد است.
جهت استفاده از بسته هاي مواد غذايي كه در دماي مناسب نگهداري مي شوند چه روشي مناسب است؟ توصيه هاي لازم بر روي بسته هاي مواد غذايي، توسط كارخانه هاي توليد مواد آورده مي شود؟
لازم است مصرف كننده روش استفاده و مدت زمان نگهداري ماده غذايي را بداند كه البته بايد طي مدت تعيين شده كيفيت ماده تغيير نكند و براي خوردن ايمن باشد. ارزيابي كيفي ماده غذايي قبل از مصرف لازم است و در صورت مشاهده ضايعات ميكروبي بايد از مصرف آن پرهيز نمود. ارائه اطلاعات فروش توسط كارخانه به فروشنده سبب مي شود تا وي مكاني مناسب را در قفسه فروشگاه ها، براي قرار دادن مواد غذايي مختلف جهت حفظ كيفيت آن ها انتخاب نمايد.
درصورت شناسايي مواد غذايي ضايع شده (به واسطه رشد ميكروب ها) با كمك معيارهاي ساده، اين مواد لزوما دور ريخته مي شود. اين معيارها شامل اين موارد مي باشد:
حضور ميكروب هاي بيماري زا كه با چشم قابل رويت مي باشند همانند كپك نان و نزديكي زباله ها به ماده غذايي كه سبب ايجاد آلودگي از طريق حيواناتي مثل سوسك، موش و... مي شود.
درصورت وجود هريك از اين دو حالت بالا ماده غذايي بايد دور ريخته شود. همچنين در موارد زير موادغذايي غيرقابل مصرف خواهندبود.
¤ بوي تند در ماده غذايي كه اغلب ناشي از رشد ميكروب ها مي باشد. به طورمعمول بوي گنديدگي در مواد غذايي پروتئيني اتفاق مي افتد كه مانند بوي فاضلاب به مشام مي رسد و اين بو در ماهي گنديده نيز به مشام مي رسد.
¤ لزج بودن سطح مواد غذايي، اغلب دراين حالت آثار رشد باكتري ها قابل رويت مي باشد (البته زماني كه تعداد باكتري ها زياد است)
¤ ممكن است مواد غذايي كپك زده طي دوران نگهداري (به ويژه در دماي اتاق) توليد سم نمايد (البته يك نوع ژامبون خاص و يك نوع پنير كه به وسيله كپك مخصوص به خود رسيده مي شوند، قابل خوردن هستند مانند پنير ركفور يا پنير آبي
¤ مواد غذايي كنسرو شده چنانچه حاوي گاز باشند (به بدنه قوطي صدمه رسيده و يا سر و ته قوطي برجسته، برآمده يا باد كرده باشد) توليد گاز در كنسروهاي مواد غذايي اسيدي نشان دهنده واكنش شيميايي و نه الزاما فساد غذايي، است.
¤ محلول هاي كلوئيدي (كدر) و بافت هاي نرم در مواد غذايي كنسرو شده بعد از دوران نگهداري مي تواند دليل رشد باكتري در ماده غذايي باشد.
¤ مدت زمان نگهداري ماده غذايي دربيشتر غذاهاي فاسدشدني در درجه حرارت مشخص، مي تواند جهت مصرف يا عدم مصرف آن ماده غذايي راهنمايي كننده باشد. به عنوان مثال: چنانچه ماده غذايي به مدت 3-2 ساعت در ناحيه خطر (دماي بين 10تا 50 درجه سانتي گراد) نگهداري شده باشد، نمي تواند براي مصرف ايمن باشد، حتي اگر تغييرات ظاهري در ماده غذايي مشاهده نشود. براي تعداد زيادي از مواد غذايي به طور مشترك درجه حرارت ايمني توصيه شده براي نگهداري حدود 2يا كمتر از 4 درجه سانتي گراد و يا 60 درجه سانتي گراد و يا بالاتر توصيه مي شود.
تغييرات كيفي
درجه حرارت توصيه شده براي نگهداري تمام مواد غذايي در يخچال 4 درجه سانتي گراد مي باشد. بنابراين باقيمانده ماده غذايي بايد بلافاصله در يخچال قرار گيرد.
چنانچه درجه حرارت يخچال به ميزان قابل قبول (4 درجه سانتي گراد) نباشد، ممكن است تغييرات زير در ماده غذايي رخ دهد.
¤ جدا شدن موادغذايي به صورت لايه لايه (امولسيون ها از اين گروه مي باشند) مانند خامه ترش و يا سس هاي سالاد در طول نگهداري، مواد موجود در آنها از هم جدا مي شوند، كه با هم زدن و يا تكان دادن به شكل اوليه برگشت و قابل مصرف مي باشند. براي مصرف سوپ هاي داراي آرد يا نشاسته ذرت نيز بايد اينگونه عمل شود.
¤ ايجاد چروك در ميوه جات خام و سبزيجات، كه از اين تغييرات به دليل از دست دادن آب بوده و ناشي از نفوذ و رشد ميكروب ها نمي باشد. در حالت چروك خوردگي ممكن است ويتامينC (حتي به ميزان 90درصد) كاهش پيدا كند. البته ايمني مصرف اين محصول محفوظ مي ماند. علائم رشد در حلقه هاي مركزي پيازهاي بريده شده ناشي از وجود رطوبت بالا در محل نگهداري (يخچال) مي باشد كه ممكن است به قسمت هاي سطحي پياز گسترش يابد. با اين حال بايد گفت اين يك تغيير فيزيكي بوده و پياز براي مصرف، ايمن (قابل خوردن) است.
¤ پوشش يا بسته بندي نامناسب موادغذايي فاسدنشدني كه در خارج از يخچال قرار گرفته اند سبب خشك شدن آنها مي شود (مانند ناني كه در اثر نگهداري دركابينت آشپزخانه و يا اتاق، خشك مي شود) اين حالت به دليل از دست دادن آب بوده و مشكل ميكروارگانيزمي محسوب نمي شود.
¤ حاشيه بعضي كاهوها زنگ زده و قهوه اي و برگ ها لزج و چسبنده است كه اين حالت ناشي از رشد ميكروارگانيسم ها است. البته آنها فقط عامل بيماري در گياهان هستند و نمي توانند سبب بيماري در انسان شوند. لازم به ذكر است معمولا قهوه اي شدن مي تواند ناشي از مرگ سلول ها و يا فعاليت آنزيم ها باشد. دراين حالت براي حفظ ظاهر كاهو، بهتر است برگ هاي قهوه اي جدا شوند، اگرچه مصرف آن ها سبب بيماري درانسان نمي شود و قابل خوردن است.
5- براي تنظيم دماي يخچال جهت نگهداري موادغذايي مي توان از ترمومتر استفاده و دماي يخچال را روي 4 درجه سانتي گراد تنظيم نمود. بازكردن يخ موادغذايي منجمدشده با اين شيوه براي مصرف ايمن هستند. اگرچه انجماد آب درون بافت ماده غذايي سبب پاره شدن سلول هاي ماده غذايي و از دست رفتن مقداري از مواد مغذي درون آب به همراه آب، در هنگام بازشدن ماده از حالت انجماد مي شود كه اين عمل سبب كاهش ارزش كيفي موادغذايي مي شود. اگر بازشدن يخ در مواد غذايي، در يخچال و در دماي 4 درجه سانتي گراد انجام شود، حتي اگر زمان آن طولاني شود، به دليل عدم امكان رشد و تكثير سريع ميكروارگانيزم ها، ايمني آن ماده غذايي براي مصرف همانند ايمني قبل از زمان انجماد است.
جهت استفاده از بسته هاي مواد غذايي كه در دماي مناسب نگهداري مي شوند چه روشي مناسب است؟ توصيه هاي لازم بر روي بسته هاي مواد غذايي، توسط كارخانه هاي توليد مواد آورده مي شود؟
لازم است مصرف كننده روش استفاده و مدت زمان نگهداري ماده غذايي را بداند كه البته بايد طي مدت تعيين شده كيفيت ماده تغيير نكند و براي خوردن ايمن باشد. ارزيابي كيفي ماده غذايي قبل از مصرف لازم است و در صورت مشاهده ضايعات ميكروبي بايد از مصرف آن پرهيز نمود. ارائه اطلاعات فروش توسط كارخانه به فروشنده سبب مي شود تا وي مكاني مناسب را در قفسه فروشگاه ها، براي قرار دادن مواد غذايي مختلف جهت حفظ كيفيت آن ها انتخاب نمايد.