با تغذيه سالم، قلبتان را بيمه کنيد
نويسنده: مينا مينايي
8 توصيه متخصصان تغذيه به بيماران قلبي
بيماري‌هاي قلبي عروقي يكي از دلايل اصلي مرگ و مير در دنيا است. بر اساس گزارش سازمان جهاني بهداشت در سال 2003 ميلادي؛ بيماري‌هاي قلبي‌عروقي عامل 17 ميليون مرگ بوده وپيش بيني شده است که تا سال 2010، بيماري‌هاي قلبي‌عروقي عامل اصلي مرگ و مير در کشورهاي در حال توسعه باشد. همچنين شايع ترين علل مرگ و مير در ايران نيز بيماري قلبي‌عروقي است.
در سال 1382؛ 38 درصد از کل مرگ‌ها در 23 استان کشور ناشي از بيماري‌هاي قلبي- عروقي بوده است. افزايش اين نوع بيماري ناشي از تغييرات در رژيم غذايي، فعاليت بدني و مصرف دخانيات است که به دليل تغيير در شيوه زندگي ناشي از شهرنشيني و صنعتي شدن پديد آمده است.
امروزه مردم نسبت به گذشته بيشتر غذاهاي حاوي انرژي را که ارزش تغذيهاي ندارد مصرف مي‌کنند و از طرفي تحرک بدني آنان نيز کمتر از گذشته شده است. با توجه به اينکه تغذيه نامناسب مانند افزايش مصرف روغن جامد، کاهش مصرف ميو‌ها و سبزي‌ها و افزايش مصرف قند و نمک موجب افزايش پرفشاري خون، افزايش چربي خون، ديابت نوع دوم و اضافه وزن و چاقي مي‌شود. يکي از بهترين مداخلات به منظور پيشگيري و کنترل بيماري قلبي‌عروقي اصلاح رژيم غذايي و افزايش تحرک بدني است. به عنوان مثال در فنلاند، مداخلات تغذيهاي در سطح جامعه به كاهش كلسترول منجر شده و به دنبال آن ميزان مرگ و مير ناشي از بيماري‌هاي قلبي و سكته مغزي كاهش يافته است. همچنين در آمريكا از اواخر دهه 1960 كاهش مصرف چربي‌هاي اشباع سبب کاهش مرگ و مير ناشي از بيماري‌هاي عروق كرونر قلب شده است.
• از مصرف غذاهاي كنسرو شده و بسياري از موادغذايي بسته‌بندي شده آماده به دليل دارا بودن مقادير زيادي نمك خودداري شود.
• از مصرف بيش از اندازه غذاهاي شور مانند ماهي دودي، آجيل شور، چيپس، پفك، انواع شور، سوسيس و كالباس خودداري شود.
• از سبزي‌هاي تازه، سير، ليموترش تازه، آب نارنج، آويشن، شويد و... براي بهبود طعم غذا و كاهش مصرف نمك استفاده شود.
• از سرخ کردن زياد غذا خودداري شود.
• مصرف غذاهاي سرخ شده، سوسيس، كالباس، خامه، چيپس، پفك، سس‌ها، مغز، دل و قلوه در برنامه غذايي کاهش يابد.
• پوست مرغ و چربي‌هاي قابل مشاهده گوشت و مرغ پيش از طبخ جدا شده و از قسمت‌هاي كم چرب گوشت‌ها استفاده شود.
• از گوشت‌هاي كم چرب مانند مرغ و ماهي به جاي گوشت قرمز استفاده شود.
• از انواع لبنيات کم چرب مانند شير، ماست و پنير استفاده شود.
• فيبرهاي محلول (جودوسر، حبوبات، ميوهها) با كاهش كلسترول بد خون( LDL) خطر ابتلا به بيماري‌هاي قلبي عروقي را كاهش مي‌دهند.
• فيبرهاي نامحلول (سبوس گندم، نان و غلات سبوس‌دار) موجب تسهيل حركات لوله گوارش و پيشگيري از يبوست مي‌شوند.
در پيشگيري از بيماري‌هايي مانند بيماري‌هاي قلبي‌عروقي و برخي از انواع سرطان‌ها به خصوص سرطان‌هاي سيستم گوارشي و يبوست موثر هستند. زيرا آنتي‌اكسيدان‌ها و ريزمغذي‌هايي مانند فلاونوييدها، كاروتنوئيدها، ويتامين C، فوليك اسيد و همچنين فيبرهاي غذايي در ميوهها و سبزي‌ها اثر حفاظتي دارند. نتايج مطالعات متعدد نشان داده است که مصرف كم ميوه و سبزي عامل 19 درصد از سرطان‌هاي دستگاه گوارش، 31 درصد از بيماري‌هاي قلبي و 11 درصد از سكته‌هاي مغزي در جهان است و بيش از 80 درصد از بار بيماري‌هايي كه به مصرف كم ميوه و سبزي نسبت داده مي‌شود ناشي از بيماري‌هاي قلبي‌عروقي و بقيه مربوط به سرطان‌ها هستند.
• در برنامه غذايي روزانه سبزي‌ها يا سالاد (كاهو، كلم، گوجه‌فرنگي، خيار، هويج، فلفل دلمه‌اي سبز و...) همراه با غذا مصرف شود.
• ميوه‌هاي تازه به عنوان ميان وعده مصرف شود.
• از خشكبار (برگه زردآلو، كشمش و...) و سبزي‌هاي تازه (هويج، گل كلم، خيار، گوجه‌فرنگي و...) به عنوان ميان وعده استفاده شود.
• از مصرف غذاهاي سرخ كرده پرهيز شود و در صورت لزوم از روغن مخصوص سرخ كردني استفاده شود (زيرا روغن جامد هيدروژنه حاوي اسيدهاي چرب اشباع و اسيدهاي چرب ترانس است كه خطر ابتلا به امراض قلبي و عروقي را افزايش مي‌دهد).
• مصرف روغن زيتون و مغزها به دليل کنترل انرژي دريافتي متعادل باشد.
• روغن مايع به روغن جامد( به دليل دارا بودن اسيدهاي چرب غير اشباع و نداشتن كلسترول ) ارجحيت داده شود.
• از روغن‌هاي مايع معمولي (غير سرخ كردني) و روغن زيتون در سرخ کردن غذاها (به دليل حساسيت اين روغن‌ها به حرارت بالا) استفاده نشود.
• از ميوه‌هاي تازه به جاي شيريني و شكلات به‌عنوان ميان وعده استفاده شود.
• دوغ، آب و آب ميوه‌هاي طبيعي بجاي نوشابه‌هاي گازدار مصرف شود.
• از مصرف زياد قند و شكر همراه با چاي خودداري شود.
منبع:www.salamat.com
/ع
بيماري‌هاي قلبي عروقي يكي از دلايل اصلي مرگ و مير در دنيا است. بر اساس گزارش سازمان جهاني بهداشت در سال 2003 ميلادي؛ بيماري‌هاي قلبي‌عروقي عامل 17 ميليون مرگ بوده وپيش بيني شده است که تا سال 2010، بيماري‌هاي قلبي‌عروقي عامل اصلي مرگ و مير در کشورهاي در حال توسعه باشد. همچنين شايع ترين علل مرگ و مير در ايران نيز بيماري قلبي‌عروقي است.
در سال 1382؛ 38 درصد از کل مرگ‌ها در 23 استان کشور ناشي از بيماري‌هاي قلبي- عروقي بوده است. افزايش اين نوع بيماري ناشي از تغييرات در رژيم غذايي، فعاليت بدني و مصرف دخانيات است که به دليل تغيير در شيوه زندگي ناشي از شهرنشيني و صنعتي شدن پديد آمده است.
امروزه مردم نسبت به گذشته بيشتر غذاهاي حاوي انرژي را که ارزش تغذيهاي ندارد مصرف مي‌کنند و از طرفي تحرک بدني آنان نيز کمتر از گذشته شده است. با توجه به اينکه تغذيه نامناسب مانند افزايش مصرف روغن جامد، کاهش مصرف ميو‌ها و سبزي‌ها و افزايش مصرف قند و نمک موجب افزايش پرفشاري خون، افزايش چربي خون، ديابت نوع دوم و اضافه وزن و چاقي مي‌شود. يکي از بهترين مداخلات به منظور پيشگيري و کنترل بيماري قلبي‌عروقي اصلاح رژيم غذايي و افزايش تحرک بدني است. به عنوان مثال در فنلاند، مداخلات تغذيهاي در سطح جامعه به كاهش كلسترول منجر شده و به دنبال آن ميزان مرگ و مير ناشي از بيماري‌هاي قلبي و سكته مغزي كاهش يافته است. همچنين در آمريكا از اواخر دهه 1960 كاهش مصرف چربي‌هاي اشباع سبب کاهش مرگ و مير ناشي از بيماري‌هاي عروق كرونر قلب شده است.
كاهش مصرف نمك
• از مصرف غذاهاي كنسرو شده و بسياري از موادغذايي بسته‌بندي شده آماده به دليل دارا بودن مقادير زيادي نمك خودداري شود.
• از مصرف بيش از اندازه غذاهاي شور مانند ماهي دودي، آجيل شور، چيپس، پفك، انواع شور، سوسيس و كالباس خودداري شود.
• از سبزي‌هاي تازه، سير، ليموترش تازه، آب نارنج، آويشن، شويد و... براي بهبود طعم غذا و كاهش مصرف نمك استفاده شود.
کاهش مصرف چربي و روغن
• از سرخ کردن زياد غذا خودداري شود.
• مصرف غذاهاي سرخ شده، سوسيس، كالباس، خامه، چيپس، پفك، سس‌ها، مغز، دل و قلوه در برنامه غذايي کاهش يابد.
• پوست مرغ و چربي‌هاي قابل مشاهده گوشت و مرغ پيش از طبخ جدا شده و از قسمت‌هاي كم چرب گوشت‌ها استفاده شود.
• از گوشت‌هاي كم چرب مانند مرغ و ماهي به جاي گوشت قرمز استفاده شود.
• از انواع لبنيات کم چرب مانند شير، ماست و پنير استفاده شود.
افزايش مصرف فيبر
• فيبرهاي محلول (جودوسر، حبوبات، ميوهها) با كاهش كلسترول بد خون( LDL) خطر ابتلا به بيماري‌هاي قلبي عروقي را كاهش مي‌دهند.
• فيبرهاي نامحلول (سبوس گندم، نان و غلات سبوس‌دار) موجب تسهيل حركات لوله گوارش و پيشگيري از يبوست مي‌شوند.
تعادل و تنوع در برنامه غذايي روزانه
افزايش مصرف ميوهها و سبزي‌ها در برنامه غذايي روزانه
در پيشگيري از بيماري‌هايي مانند بيماري‌هاي قلبي‌عروقي و برخي از انواع سرطان‌ها به خصوص سرطان‌هاي سيستم گوارشي و يبوست موثر هستند. زيرا آنتي‌اكسيدان‌ها و ريزمغذي‌هايي مانند فلاونوييدها، كاروتنوئيدها، ويتامين C، فوليك اسيد و همچنين فيبرهاي غذايي در ميوهها و سبزي‌ها اثر حفاظتي دارند. نتايج مطالعات متعدد نشان داده است که مصرف كم ميوه و سبزي عامل 19 درصد از سرطان‌هاي دستگاه گوارش، 31 درصد از بيماري‌هاي قلبي و 11 درصد از سكته‌هاي مغزي در جهان است و بيش از 80 درصد از بار بيماري‌هايي كه به مصرف كم ميوه و سبزي نسبت داده مي‌شود ناشي از بيماري‌هاي قلبي‌عروقي و بقيه مربوط به سرطان‌ها هستند.
• در برنامه غذايي روزانه سبزي‌ها يا سالاد (كاهو، كلم، گوجه‌فرنگي، خيار، هويج، فلفل دلمه‌اي سبز و...) همراه با غذا مصرف شود.
• ميوه‌هاي تازه به عنوان ميان وعده مصرف شود.
• از خشكبار (برگه زردآلو، كشمش و...) و سبزي‌هاي تازه (هويج، گل كلم، خيار، گوجه‌فرنگي و...) به عنوان ميان وعده استفاده شود.
توجه به نوع روغن مصرفي
• از مصرف غذاهاي سرخ كرده پرهيز شود و در صورت لزوم از روغن مخصوص سرخ كردني استفاده شود (زيرا روغن جامد هيدروژنه حاوي اسيدهاي چرب اشباع و اسيدهاي چرب ترانس است كه خطر ابتلا به امراض قلبي و عروقي را افزايش مي‌دهد).
• مصرف روغن زيتون و مغزها به دليل کنترل انرژي دريافتي متعادل باشد.
• روغن مايع به روغن جامد( به دليل دارا بودن اسيدهاي چرب غير اشباع و نداشتن كلسترول ) ارجحيت داده شود.
• از روغن‌هاي مايع معمولي (غير سرخ كردني) و روغن زيتون در سرخ کردن غذاها (به دليل حساسيت اين روغن‌ها به حرارت بالا) استفاده نشود.
کاهش مصرف مواد قندي
• از ميوه‌هاي تازه به جاي شيريني و شكلات به‌عنوان ميان وعده استفاده شود.
• دوغ، آب و آب ميوه‌هاي طبيعي بجاي نوشابه‌هاي گازدار مصرف شود.
• از مصرف زياد قند و شكر همراه با چاي خودداري شود.
گنجاندن سويا در برنامه غذايي
منبع:www.salamat.com
/ع
