زنجان

شهر زنجان در شمال غرب فلات مرکزي ايران قرار داشته و قدمت آن متعلق به اواخر هزاره دوم قبل از ميلاد است. زنجان در قبل از اسلام زنگان يا زنديگان نام داشته که پس از استيلاي اعراب بنا به ضرورت تلفظ معرب به « زنجان» تغيير يافته است. زنجان از قديم به سبب قرار گرفتن در حاشيه جاده ابريشم و راه تجاري مسير هند و چين به اروپا داراي اهميت خاصي بوده است.
گنبد سلطانيه در 35 کيلومتري شرق زنجان قرار گرفته است. گنبد سلطانيه در دوران حکومتي سلطان محمد خدابنده (اولجايتو) در مدت 9 سال از تاريخ 704 الي 712 هجري قمري احداث شده است. اين گنبد با 48/5 متر ارتفاع و 25/6 متر قطر دهانه پس کليساي (کاتو درال سانتا ماريا) فلورانس ايتاليا و مسجد اياصوفياي استانبول ترکيه سومين بناي عظيم تاريخي جهان و اولين بناي عظيم آجري تاريخي ايران است.
مجموعه بازار زنجان در دوران آقا محمد خان قاجار آغاز و در سال 1213 هجري قمري در زمان فتحعلي شاه خاتمه يافته و مساجد و سراها و گرمابه ها در سال 1324 به آن اضافه شده است. مجموعه بازار قديمي به صورت يک خط مستقيم با عنوان بازار بالا و پايين به دو قسمت شرقي و غربي تقسيم شده است. بناي رختشويخانه در قلب بافت تاريخي شهر، منطبق بر حصار قديم به عباسقلي خان محل معروف به بابا جمال چوقوري (گودال بابا جمال) احداث شده است. از مهم ترين سوغات شهر چاقو و مليله کاري مي باشد.
چارق دوزي يکي ديگر از سوغات و هنرهاي دستي است که دست هاي ظريف هنرمندان زنجاني در توليدات شان مهارت ويژه اي دارند اين چارق مشخصاً زنانه بوده و استفاده از آن جنبه تشريفاتي و تفنني دارد. چارق ها از دو قسمت کف و رويه تشکيل شده است. کف آن از چرم ظريف و رويه آن نخ هاي نازک زنگي و گاهي از ابريشم و در طرح ها و گونه هاي فراوان ساخته و بافته مي شود.
از ديگر جاذبه هاي شهر بقعه امام زاده سيد ابراهيم (ع)، منطقه تفريحي ائل داغي؛ پارک ملت، کارونسرا سنگي، سفره خانه حاج داداش و پل مير بهاء الدين است.
منبع: بهبودي، حميد؛ (1368) گردشگری در عصر نوین، زنجان، نیکان کتاب، چاپ نخست.