آشنایی با نام های خداوند: القدّوس

عدد ابجدی: 170 القدوس به معنای پاک و منزّه از عیوب و نقایص است و شایسته ترین تفسیر این اسم (قدّوس) آن است که به کسی که منزّه و پاک باشد از وصف این و آن. چه هر چه را مخلوق کمال داند نسبت به حق جل شانه نقص باشد. «شیخ بُرسی»(ره) فرموده است هر کس این اسم را صدبار بخواند باطن او از رذایل پاک می شود و در بعضی از رسایل است که هر کس این نقش را که متعلّق به این اسم است همراه خود دارد آثار صفا و ثبات بر نفس او ظاهر می شود:

42	47	36	45
37	44	39	50
43	38	49	40
48	41	46	35

و در بعضی کتب است که هر کس در هر روزی هفده مرتبه این اسم را بخواند دل او صافی گردد و از وسوسه و مکر غمّازان ایمن گردد و هر کس این لوح را بر خاتمی نقش کند در حالی که بخور می سوزاند و آن خاتم را با خود دارد و روی به هر کار که آورد ملائکه او را امداد کنند و تمام مقاصد او برآورده شود:

ق 35	د 48	و 45	س 42
س 46	ق 41	د 36	و 47
د 40	ق 43	س 50	و 37
و 49	س 38	ق 39	د 44

پژوهه در مفهوم القدّوس از مترجم

این واژه از اسمای خداوند به معنی «پاکیزه از هر عیبی» می باشد که در قران کریم دو مرتبه بعد از اسم "مَلِک" به کار رفته است. این اسم یکی از اسمای تنزیهّیه ی خداوند می باشد که تنزیه آن شدیدتر از اسم «سبّوح» است. "امام محمّد غزالی" بر این اعتقاد است که نباید در تفسیر اسم "قدّوس" پاک بودن خداوند از عیبها و نقص ها منظور گردد، زیرا شأن خداوند از چنین اعتباری بالاتر است؛ از همین رو مثلاً صحیح نیست که در وصف پادشاه یک کشور گفته شود وی خیّاط و کیسه کش حمام نیست، چه با وصف شخص مهمّی به این گونه اوصاف، در واقع مرتکب اسائه ی ادب گشته ایم؛ از همین رو وی می گوید در اسم "قدّوس" ما خداوند را از مرتبه ی کمالات مشترکه ی بین ممکنات و واجب الوجود تنزیه می کنیم، یعنی با به کار بردن این اسم ما بر این اعتقادیم که خداوند متعال، عالِم، قادر، مرید(صاحب اراده) و ... است ولی نحوه ی عالِمیّت، قادریّت و مریدیت (صاحب اراده بودن) افق نوع این صفات در فراسوی فهم ماست. چه این که ما تمام این صفات را با اضدادشان می شناسیم.

"خدا منزّه است و از آنچه وصف می کنند برتر است". «انعام/100»

"خدا را چنان که سزاوار شناختن اوست، نشناختند". «انعام/91»

در آیه ی 23 سوره ی حشر؛ ویژگیهایی از قبیل حاکمیّت خداوند و شؤون این حاکمیت همچون «قُدّوس» و سلام و مؤمن و جبّار و متکبّر، مطرح می باشد، که با توجّه به معانی آنها، همه از ویژگیهای این حاکمیّت مطلقه ی الهی است.
منبع: شریف کاشانی، ملاحبیب الله؛ (1383)، خواص و مفاهیم اسماء الله الحُسنی(نامهای زیبای خداوند)، ترجمه ی محمدرسول دریایی، تهران: نشر صائب، چاپ ششم.