پرسش :

دانشجويى در شهرى مشغول تحصيل است، بين وطنش تا آن شهر سى، يا چهل كيلومتر، يا بيشتر فاصله است، حكم نماز و روزه او را در موارد زير بيان فرماييد.ـ الف( قصد دارد هر روز براى تحصيل در اين مسير تردّد بكند ب( قصد دارد هفته اى يك بار در اين مسير تردّد بكند; يعنى اوّل هر هفته براى تحصيل به آن شهر مى رود و آخر هفته به وطن خود بر مى گردد. ج( اين دانشجو از وطنش اعراض كرده و هنوز وطنى اختيار نكرده است و هر روز يا هر هفته بين وطن سابق و اهواز تردّد مى كند، آيا حكم كثيرالسّفر را دارد؟ د( استاد يا دانشجوى مذكور، در هفته پنج روز را مثلاً در اهواز تحصيل و يا تدريس مى كند، و دو روز بقيّه هفته را براى ادامه تحصيل به قم مى رود، با فرض اين كه نه قم وطنش است نه اهواز، حكمش چيست؟ آيا هر دو محل در حكم وطن اوست؟ هـ( در اين فروض حكم نماز همسر و فرزند اين استاد و دانشجو چيست؟ اگر آنها هم همراه پدر يا همسر در اين مسافرتها باشند، حكم كثيرالسّفر را دارند؟ اگر مسأله برعكس باشد، يعنى شوهرى به خاطر شغل خانمش مجبور به تردّد بين وطن و محلّ تحصيلش باشد، چه حكمى دارد؟

پاسخ :
جواب الف: نماز و روزه اش كامل است.
جواب ب: نماز و روزه او در دو محل كامل است; ولى در اثناى راه شكسته است.
جواب ج: حكم كثيرالسّفر را دارد.
جواب د: اهواز در فرض بالا وطن اوست; ولى قم به حكم وطن او نيست
جواب ه: اگر برنامه رفت و آمد هر دو يكسان باشد، حكم آنها نيز يكسان است.
استفتائات آيت الله العظمي مكارم شيرازي )جلد اول