پرسش :

كشاورزى هستم كه حدود چهل سال است به صورت ارباب و رعيّتى روى زمين مالك، كشاورزى نموده ام; اكنون مالك قصد گرفتن زمين را از اين جانب دارد. آيا حقير به زارعى كه حدود چهل سال روى زمين او كار كرده و زمين او را حفظ كرده و هر سال مبلغى را به حقّ ارباب به او پرداخت نموده ام، حقّى دارم؟

پاسخ :

جواب: اگر قراردادى با او در اين مورد داشته باشيد، حق داريد. همچنين اگر در عرف و عادت محل اين باشد كه براى اين گونه كارگران حقّ خاصّى قائل مى شوند و طرفين با علم و آگاهى بر اين مسأله اقدام نموده اند، حق براى شما ثابت مى شود )مطابق آنچه معمول محل است( در غير اين صورت حقّى نداريد; هرچند مستحبّ است مالك زمين، ملاحظه حال شما را بنمايد.
استفتائات آيت الله العظمي مكارم شيرازي )جلد اول