پرسش :

علت اين كه به سادات فقير زكات تعلق نمي گيرد چيست ؟

پاسخ :
در ابتدا گفتني است كه نيمي از خمس سهم سادات است و از نظر فقهي و حديثي، جاي ترديد در مسأله نيست (فتواي آیات عظام فاضل و سيستاني نيز چنين است). در جواب اشكالات شما بايد گفت كه اولاً؛ اسلام راه‏هايي جهت رفع نياز همه نيازمندان مشخص كرده كه از آن موارد زكات و خمس است و تبعيضي در بين نيست؛ زيرا خداوند رعايت حال همه را يكسان نموده و غير سادات فراموش نشده‏اند.
ثانيا؛ سهم سادات با اجازه امام و مجتهد جامع‏الشرايط فقط به سادات فقير داده مي‏شود (مثل زكات كه به فقرا داده مي‏شود) و اين طور نيست كه به همه سادات تعلق گيرد.
ثالثا؛ اگر سهم سادات زيادتر از نياز فقراي سادات باشد، به بقيه وجوه مصرفي خمس تعلق مي‏گيرد و در آن موارد مصرف مي‏شود. پس همه آن را به تعداد محدود نمي‏دهند تا تجمع ثروت پيش آيد.
رابعا؛ همه زكات به فقرا تعلق مي‏گيرد در حالي كه نيمي از خمس سهم سادات است. بلي بين سادات و غير سادات از اين جهت تفاوت هست كه به يك گروه زكات تعلق مي‏گيرد و به گروه ديگر خمس و خود اين مسأله داراي حكمت‏هاي مختلف و مهمي است كه از آن جمله مي‏توان به مشخص بودن ذريّه پيامبر(ص) در بين مردم اشاره كرد. اين امر هم موجب مي‏شود ذريه آن حضرت حفظ گردند و هم موجب مي‏گردد اين گروه بيشتر مراقب اعمال و كردار خويش باشند؛ زيرا انتسابشان به حضرت رسول(ص)، آنان را از ديگر افراد متمايز كرده است. هم‏چنين كساني با منتسب ساختن خود به خاندان پيامبر(ص)، به جمع‏آوري اموال مردم (صدقات) نپردازند و با سوء استفاده از عنوان خاندان رسالت، چهره ناپسندي از آنان ارائه نكنند. بلي اگر نيازمندي در بين آنان وجود داشت، از اموالي كه تحت نظر امام معصوم(ع) و يا وكلاي ايشان است، به آنان پرداخت مي‏گردد.
براي آگاهي بشتر ر.ك: آشنايي با قرآن، ج 3، شهيد مطهري.
www.eporsesh.com