پرسش :

چرا مسلمان در مقابل قتل معتقدان ساير اديان (مسيحي، كليمي و يهودي) قصاص نمي‏شود كه بعد از هزار و چهارصد سال "مجمع تشخيص مصلحت نظام" تساوي ديه را اعلام مي‏كند؟

پاسخ :
از ديدگاه اسلام انسان‏ها از نظر مادي مانند ساير موجودات عالم هستند. و هيچ گونه ارزش و برتري از اين جهت ندارند.
معيار ارزش و برتري انسان بر ساير موجودات، عقيده و انديشه و عملي است كه در راستاي انديشه صحيح قرار دارد. انديشه صحيح از ديدگاه اعتقاد به مبدأ و معاد و بر نامه‏اي است كه حركت معقول انسان از مبدأ به سوي معاد را تنظيم مي‏كند. هر مقدار انحراف از صراط مستقيم (كه در دوره خاتميت به وسيله اسلام ترسيم شده است) انسان را از مقام و منزلت والايي كه در اين نظام دارد، پايين مي‏آورد و در نهايت موجب مي‏شود كه آدمي به طور كلي زندگي را ببازد. قرآن مي‏فرمايد: "به عصر سوگند! انسان‏ها همه درزيانند، مگر كساني كه ايمان آورده و اعمال صالح انجام داده‏اند و يكديگر را به حق سفارش كرده و يكديگر را به شكيبايي و استقامت توصيه نموده‏اند". (1)
به همين دليل مسلمان در مقابل اهل كتاب قصاص نمي‏شود، چرا كه اهل كتاب در مقايسه با مسلمان از ارزش ايماني واحدي برخوردار نيستند. در نتيجه جان او نزد خداوند (كه قانون گذار و مالك تمام هستي است) با جان مؤمن يكسان تلقي نشده است.
البته بايد توجه داشت مسلمان با كشتن اهل كتاب (يهودي و مسيحي) گرچه قصاص نمي‏شود، ولي تعزير مي‏شود و بايد ديه مقتول را بپردازد. نيز چنانچه مسلماني به كشتن اهل كتاب عادت نمود، قصاص مي‏شود.(2)
درخصوص اعلام تساوي ديه اهل كتاب با مسلمان از سوي مجمع تشخيص مصلحت نظام، بايد توجه داشت كه اين يك حكم واقعي و اصلي نيست، بلكه در اين مقطع زماني طبق مصالحي تشخيص داده شده كه تساوي ديه، قانوني شود.
پي‏نوشت‏ها:
1 - عصر (103) آيه 1 - 3.
2 - امام خميني، تحريرالوسيله، ج 2، ص 519
www.eporsesh.com