پرسش :

اگر مردی بعد از عروسی متوجه بشود که همسرش دوشیزه نیست، می تواند عقد را فسخ کند؟

پاسخ :
پاسخ از حجت الاسلام حسین دهنوی:
ابن بحث فقهی پیچیده ای است . در قانون مدنی و فقیهان ما می گویند : اگر شرط ، ضمن عقد شده باشد و عقد مبتنی بر این شرط باشد ، مثلا وقتی داشتند عقد میکردند آقا ی داماد شرط کرده که من به این شرط با شما ازدواج می کنم که دوشیزه باشید عقد مبتنی برشرط میشود . اگر چنین چیزی باشد ایشان حق فسخ نکاح را دارند و این با طلاق فرق میکند . بعضی ها میگویند می رود خانم را طلاق بدهند .خیر . ایشان حق فسخ عقد را دارند چون طلاق صورت نمیگیرد چون طلاق احکامی دارد . ایشان حق فسخ عقد را دارند نه طلاق را ،طلاق شرایطی دارد . بعضی از آقایان به چنین مسئله ای دچار شده اند ، فکر میکنند که به خانم می گویند عقد را فسخ می کنم و می روند و یکسال هم پیدایشان نمیشود . چنین چیزی نیست ایشان باید اعلام فسخ بکنند با اظهارنامه . یا اینکه از طریق عادی ، با دو تا شهود ، به دادگاه خانواده دادخواست بدهند . برای تنفیذ فسخ نکاح دادخواست بدهند . باید این فسخ را تنفیذ کنند و یک فرایند قضایی شروع میشود و خانم و آقا احضار میشوند ، قاضی با آنها گفتگو میکند . اینکه آیا شرط کرده یا نکرده ، مستند است یا نه . باید این ها احراز شود . شرط مبتی بر شرط بوده یا نبوده ، حتی بین حقوقدانان ما آقای کاتوزیان و آقای امامی در کتابهایشان یک توافقی ندارند که آیا این عرف است و یا باید در خواستگاری گفتگو شده باشد . خود قاضی آنرا مشخص میکند و بعد خانم را به پزشک قانونی ارجاع میدهند شاید آقا اشتباه میکند شاید ایشان دوشیزه خانم هستند . و ساختار بدنی او جوری است که آقا تلقی شان این است که دوشیزه نیست . حالا بر فرض ایشان دوشیزه نیست . این در چه زمانی اتفاق افتاده در زمان عقد اتفاق افتاده که خانم و آقا ارتباط داشتند و ....که این ها فرایند دارد و باید طی شود . فسخ نکاح حق خیار است و به این راحتی نیست باید قاضی حق فسخ را تنفیذ کند.
حالا اگر شرط ضمن عقد نکرده باشند و عقد مبتنی برآن شرط نبوده باشد مثلا آقا در محلی است که این داستان خیلی برایشان مهم نیست شباهت به فضای غرب و برایشان اهمیتی ندارد و شرط ضمن عقد نکرده اند و در خواستگاری هم این را نیاورده اند و صحبتی در مقدمات عقد هم نشده است ، آقا این حق فسخ را ندارد . الان این خانم نقصی دارد و مهریه ایشان کمتر میشود مثال دختر خانم صد سکه مهرش است خانم هم شان خودش هشتاد سکه و خانم که دوشیزه نیست و هم شان این خانم است مثل مثلا هفتاد و پنج سکه. یعنی بیست و پنج سکه از مهریه خانم کم میشود . این دیگر توسط قاضی انجام میگیرد .این یک مسئله حقوقی شده است حالا من با این مسئله مواجه شده ام و مهریه شما این قدر شده و من نمیتوانم این را به شما بدهم من به این بعنوان به شما مهریه داده ام ولی می بینم الان شما نقصی دارید درست است شرط من نبوده برای من مهم نیست با شما زندگی میکنم ولی با مهریه کمتر .
ch3.iribtv.ir