پرسش :

فرزند 5 ساله‏ام پس از بازى،اسباب‏بازى‏هايش را جمع نمى‏كند. چگونه او را به اين كار وا دارم؟

پاسخ :
1. به نقش الگويى خود توجه داشته باشيد؛ پس اگر خودتان لوازم كارتان را پس از اتمام كار در جاى خودشان قرار نمى‏دهيد؛ اين رفتار را اصلاح كنيد.
2. اسباب‏بازى‏هاى او را هر از چند گاهى تصفيه كنيد. احتمالا همين الان داخل كمد يا سبد اسباب‏بازى او تكه‏هايى از يك لگوى كهنه يا اسباب‏بازى‏هايى كه خراب شده و ديگر مورد توجه او نيستند، وجود دارد.
او براى هر بار بازى، سبدى پر از اسباب‏بازى را خالى مى‏كند كه شايد به نيمى از آن‏ها نياز نداشته باشد.
3. پس از تصفيه اسباب‏بازى‏ها، قسمتى از اسباب‏بازى‏هاى سالم و قابل استفاده را نزد خود نگه داريد و آن‏ها را با اسباب‏بازى‏هاى ديگرى كه در دسترس او هستند، معاوضه كنيد (ر. ك: ص 40 و 41).
4. ريخت و پاش‏هاى او را هرگز پشت سرش جمع نكنيد. اگر اتاقش هميشه تميز باشد، متوجه نامطلوب بودن بى‏نظمى نخواهد شد.
5. سعى كنيد به صورت اشتراكى (با كمك شما و او) اسباب‏بازى‏هايش را جمع كنيد، و اين خواسته را با مهربانى ولى قاطعانه (و نه تحكم‏آميز) به او بگوييد. انتظار نداشته باشيد كه همه ريخت و پاش‏هايش را خود به تنهايى جمع كند. به مرور و با افزايش سن، ميزان مشاركت او را بيشتر كنيد تا جايى كه بتواند به تنهايى ريخت و پاش‏هايش را جمع كند و منظم باشد.
در مورد نوپايان مى‏توانيد جمع كردن اشتراكى را با خواندن شعر همراه كنيد كه خود اين رفتار نيز براى آنان نوعى بازى و جذاب است.
6. امكان جمع‏آورى راحت و آسان را برايش فراهم كنيد به اين معنا كه اگر كمد اسباب‏بازى دارد، طبقه‏اى براى اسباب‏بازى‏هاى بزرگ، و سطل‏هايى آويزان را براى اسباب‏بازى‏هاى كوچك در نظر بگيريد.
7. در صورتى كه به خواسته شما (نظم اشتراكى) تن نداد مى‏توانيد از روش محروميت استفاده كنيد (محروميت موردى از آنچه دوست دارد كه مى‏تواند محروميت از همان اسباب‏بازى دلخواه او باشد).
8. او را از خطرهاى احتمالى ريخت و پاش بودن اسباب‏بازى‏ها آگاه سازيد و به او بگوييد كه ممكن است تكه‏اى از اسباب‏بازى‏هاى ريز و تيز به پا يا قسمتى از بدن اعضاى خانواده آسيب برساند.
9. در صورت همكارى با شما، از تحسين و تشويق او غفلت نكنيد.
منبع: کتاب نسیم مهر(3)، حجت الاسلام حسین دهنوی، انتشارات خادم الرضا(علیه السلام)/1388