پرسش :

چرا حضرت علي(علیه السلام) با همه ارادتي كه نسبت به پيامبراکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) و حضرت فاطمه(سلام الله علیها) داشتند، بعد از فوت حضرت فاطمه(سلام الله علیها) تصميم به تجديد فراش گرفتند؟

پاسخ :
ارادت و محبت علي(ع) به حضرت زهرا(س) با ازدواج وي بعد از رحلت حضرت منافات ندارد. معناي احترام گذاشتن به همسر آن نيست كه مرد بعد از فوت همسر ازدواج نكند. به نظر مي رسد اين رويكرد كه اگر مرد به همسر خود علاقه و ارادت دارد، نبايد بعد از وفات او ازدواج كند، ريشه در سنت برخي از جوامع داشته باشد كه در اسلام اين سنت قابل قبول نيست. عوامل زير در ازدواج علي(ع) بعد از رحلت حضرت زهرا(س) تأثير گزار بوده اند:
1ـ در آموزه هاي اسلامي به ازدواج تشويق و از ترك آن نهي شده است.
پيامبر اسلام(ص) فرمود: "هر كس همسر اختيار كند، نيمي از دين خود را حفظ نموده و بايد مراقب نيم ديگر باشد".(1) معناي اين دسته از روايات اين نيست كه تنها جوانان تشكيل خانواده دهند، بلكه تمام كساني كه توان ازدواج دارند و به تشكيل خانواده نيازمندند، بايد ازدواج كنند. امام علي(ع) كه مردم را به ازدواج فرا مي خواند، بايد پيشگام در ازدواج باشد؛ مضافاً بر اين كه از ديدگاه شيعه رفتار و گفتار ائمه الگو و حجّت است. اگر علي(ع) بعد از قوت حضرت زهرا(س) ازدواج نمي كرد، شايد اين باور به وجود مي آمد كه مردها بعد از فوت همسر خود ازدواج نكنند. ازدواج علي(ع) اين فرهنگ را نهادينه كرد كه مردها مي توانند بعد از رحلت همسران خود ـ به رغم آن كه به آن ها ارادت دارند ـ ازدواج نمايند. ائمة ديگر نيز بعد از فوت همسران خود ازدواج مي كردند.
2ـ سرپرستي و تربيت فرزندان و حاكميت نظم در خانواده، با وجود همسر لايق امكان پذير است؛ مضافاً بر اين كه اين تأثير گذاري در زندگي شخصيت هاي جهاني بسيار پررنگ مي باشد، زيرا رهبران جهان با پشتوانة قوي همسر، مي توانند در ايفاي مسئوليت خويش بيشتر موفق شوند، از اين رو ازدواج آنان ضروري است. علي(ع) براي سرپرستي و تربيت فرزندان خود نياز به همسر داشت. از سوي ديگر امام به عنوان رهبر جهاني در انجام مسئوليت هاي اجتماعي و سياسي نياز داشت كه در محيط خانه آرامش و آسايش را حاكم كند.
3ـ از برخي متون استفاده مي شود كه حضرت زهرا(س) به علي(ع) سفارش نمود كه بعد زا رحلت با "امامه" ازدواج نمايد.(2) شايد سفارش حضرت بر اين اساس بوده است كه علي(ع) بعد از رحلت وي به خاطر ارادت به او ازدواج را ترك نكند. شايد هم به خاطر آن بوده كه "امامه" شايسته ترين فرد براي سرپرستي فرزندان حضرت زهرا(س) بوده است.
4ـ علاوه بر عوامل ذكر شده، عوامل ديگر مانند سرپرستي زنان بي سرپرست نيز در ازدواج علي(ع) تأثير گزار بوده است.
پي نوشت ها:
1. تفسير نمونه، ج 14، ص 463.
2. منتهي الآمال، ج 1، ص 137.
eporsesh.com