دوشنبه، 29 اسفند 1390
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما

پرسش :

آيا شأن نزول قرآن به معناى متأثر شدن از زمان است؟


پاسخ :
برخى نيز شأن نزول قرآن را متأثر از فرهنگ زمانه مى دانند و مى گويند:
شأن نزول ها، پديده اى است كه از راه يافتن بخشى از زندگى و فرهنگ مردم معاصر نزول، در كتاب الهى خبر مى دهد، و مثال هاى متعددى دارد. قريب به 200 آيه در قرآن، شأن نزول دارد. اين پديده ها و رويدادها، يا حتّى سؤال ها و جنگ ها و توطئه دشمنان و حتّى نذر حضرت على(عليه السلام)و... در سوره ى دهر، همگى موجب گرديده تا به تناسب آن ها، آيه يا آياتى از قرآن نازل شود.[1]بررسى و نقد شبهه
الف. برخلاف گمان نويسنده، تعداد آياتى كه شأن نزول دارند؛ بيش از هزار آيه و تعداد اسباب نزول ها، بيش از هفتصد مورد است.[2]
ب. قرآن كريم، طى 23 سال، بر پيامبر(صلى الله عليه وآله) نازل شده است و نزول آن به خواست خدا و حساب شده بوده است؛ گاهى تكليف مسلمانان را در جنگ روشن مى كرد و گاهى پاسخ پرسشهايى را ارائه مى داد كه براى آنان پيش مى آمد، و گاه نيز الگوهاى برتر را براى آنان ترسيم مى نمود و به طور كلّى، مردم صدر اسلام را به خوبى هدايت مى كرد و جامعه نوپاى مسلمانان را به رشد و بالندگى مى رساند. اين مطلب به معناى پيروى و تبعيّت قرآن از فرهنگ زمانه نيست؛ چرا كه در شأن نزول ها، گاه فرهنگ خرافى آنان را نفى[3] و گاهى صفات حميده را توصيف مى كرد؛ مانند: ماجراى نذر اهل بيت(عليهم السلام) در سوره ى دهر.
ج. نزول آيات قرآن در ظرف هاى مكانى و زمانى خاص بوده است و اسباب نزول قرآن چيزى غير از اين ظرف هاى مكانى و زمانى نمى باشد؛ طبيعى است هر سخنى از گوينده اى در ظرف زمانى و مكانى خاصى، يا به مناسبت خاصى، صادر مى شود؛ اما در مورد قرآن، مطلب فراتر است؛ شأن نزول در آيات قرآن، در غالب موارد، موجب انحصار مطالب آيات در مورد و شخصى خاص نمى شود، بلكه مفاهيمى كلى است و مورد نزول، يكى از مصداق هاى آيه است.[4]
د. علاّمه طباطبائى(قدس سره) درباره شأن نزول مى فرمايد:
آنچه در شأن نزول وارد شده، موجب تحديد حكم به واقعه نيست، تا حكم با از بين رفتن آن، از ميان برود و با مرگ آن بميرد؛ چون بيان عام و تعليل مطلق است. مدحى درباره افرادى از مؤمنان و يا مذمّتى كه در مورد ديگران نازل شده، به علّت صفاتى كه در آنان است، مى باشد.[5]
در نتيجه شأن نزول ها كه يك هفتم كل قرآن را دربردارد، نوعى روش تأثيرگذارى و تعليم قرآن را به نمايش مى گذارد كه با اين روش بتواند سخن خود را با واقعه خارجى مطابقت دهد، تا باور و يقين مردم بيشتر گردد؛ افزون براين، سبب تقويت و آرامش پيامبر اسلام(صلى الله عليه وآله)[6] شده، امكان حفظ و فهم مفهوم آيات را فراهم مى سازد؛ بنابراين منحصر در شأن نزول نيست و اين نشانه متأثر شدن از فرهنگ مردم نمى باشد.
پی نوشتها:
[1]. بيّنات، ش5، ص93؛ معرفت، ش26، ص44؛ مجلّه دانشگاه انقلاب، ش110، ص141.
[2]. معرفت، ش26، ص48.
[3]. انفال، 35؛ (وَ ما كانَ صلواتُهُم عِندَ البِيت الاّ مُكاءً وَ تَصديةً فَذُوقُوا العَذاب بِما كُنتُم تَكفُرُون.).
[4]. محمدهادى معرفت، تاريخ قرآن، ص48.
[5]. الميزان، ج1، ص 42.
[6]. فرقان، 32.
منبع: بررسى شبهات قرآن و فرهنگ زمانه، حسن رضا رضايى، نشر انتشارات مركز مديريت حوزه علميه (1382).
تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
تازه های پرسش و پاسخ
موارد بیشتر برای شما
شایعه در یک کلیک؛ بازنشر اخبار، خطرات شایعه‌پراکنی و لزوم تبیین در فضای مجازی
شایعه در یک کلیک؛ بازنشر اخبار، خطرات شایعه‌پراکنی و لزوم تبیین در فضای مجازی
خاطره تلخ دختر شهید طهرانی مقدم از اولین نامه‌ای که به پدرش نوشت‏
play_arrow
خاطره تلخ دختر شهید طهرانی مقدم از اولین نامه‌ای که به پدرش نوشت‏
افزایش مشکلات مردم غزه همزمان با فصل سرما
play_arrow
افزایش مشکلات مردم غزه همزمان با فصل سرما
تشریح اهداف برگزاری اولین سالگرد شهادت رهبر شهید
play_arrow
تشریح اهداف برگزاری اولین سالگرد شهادت رهبر شهید
تصاویر دیده‌نشده از رزمایش موشکی سپاه در سال ۱۳۸۳
play_arrow
تصاویر دیده‌نشده از رزمایش موشکی سپاه در سال ۱۳۸۳
بدون محدودیت جغرافیایی که می‌گوییم این‌گونه است...
play_arrow
بدون محدودیت جغرافیایی که می‌گوییم این‌گونه است...
پهپاد ایرانی چطور بالای سر «ناو روح» آمریکا رفت؟
play_arrow
پهپاد ایرانی چطور بالای سر «ناو روح» آمریکا رفت؟
انهدام و رهگیری یک فروند پهپاد MQ1 در آسمان جزیره قشم
play_arrow
انهدام و رهگیری یک فروند پهپاد MQ1 در آسمان جزیره قشم
هشدار ایران در شورای امنیت به آمریکا و متحدانش
play_arrow
هشدار ایران در شورای امنیت به آمریکا و متحدانش
مادری که بعد از ۱۸ سال فرزندش را پیدا کرد!
play_arrow
مادری که بعد از ۱۸ سال فرزندش را پیدا کرد!
گوشه‌هایی از عزاداری شام شهادت حضرت فاطمه(س) در زینبیه
play_arrow
گوشه‌هایی از عزاداری شام شهادت حضرت فاطمه(س) در زینبیه
دبیر: حسن یزدانی جزو بی‌نظیرهای تاریخ کشتی دنیاست
play_arrow
دبیر: حسن یزدانی جزو بی‌نظیرهای تاریخ کشتی دنیاست
بهترین کشتی‌گیر حال حاضر دنیا از نظر علیرضا دبیر
play_arrow
بهترین کشتی‌گیر حال حاضر دنیا از نظر علیرضا دبیر
نماهنگ/ "زدیم دوباره می‌زنیم" با نوای مهدی رسولی
play_arrow
نماهنگ/ "زدیم دوباره می‌زنیم" با نوای مهدی رسولی
اظهارات قالیباف درباره شرایط توافق با آمریکا
play_arrow
اظهارات قالیباف درباره شرایط توافق با آمریکا