منوچهر کلالی
فرزند حبیبالله كلالى ملاك و برادرزادهى امیر تیمور كلالى، در 1304 ش متولد شد. پس از انجام تحصیلات ابتدائى و متوسطه در مشهد و تهران، وارد دانشكدهى حقوق و علوم سیاسى و اقتصادى گردید. در رشتهى حقوق قضائى در سال 1325 لیسانس گرفت و به استخدام در وزارتخانهى جدیدالتأسیس كار درآمد. وى در آن ایام جوانى پرشور و در امور سیاسى تندرو بود و با احزاب دست چپ نزدیك شد. پس از پانزدهم بهمن ماه 1327 كه در مقابل آمفى تئاتر دانشكده حقوق به محمدرضا پهلوى تیراندازى شد، منوچهر كلالى هم بازداشت و به زندان افتاد. پس از استخلاص از زندان به اروپا رفت و دورهى دكتراى حقوق را طى نمود و به ایران بازگشت. چندى رئیس اداره كار مشهد بود و سپس رئیس اداره هدایت فارغالتحصیلان شد. در 1340 كه عطاءالله خسروانى در كابینهى دكتر على امینى به وزارت كار منصوب شد، چند تن از معاونین وزارت كار از سمت خود كنارهگیرى نمودند. خسروانى دو نفر از روساء ادارات را براى معاونت به دكتر امینى معرفى كرد كه عبارت بودند از دكتر منوچهر كلالى رئیس اداره فارغالتحصیلان و مهندس امیرقاسم معینى رئیس اداره مشاغل و كاریابى. دكتر امینى چون شناختى از عطاءالله خسروانى نداشت، مسائل وزارت كار را با دكتر محسن نصر كه سابقهى وزارت كار داشت در میان مىگذاشت. دكتر نصر در مورد كاندیداى خسروانى براى معاونت وزارت كار خالفت نموده بود و آنها را براى این كار مناسب نمىدانست. دكتر امینى هم به خسروانى ابلاغ كرد كه از معاونین پیشنهادى صرفنظر نماید و دو نفر دیگر را كه واجد صلاحیت باشند معرفى نماید. خسروانى متوسل به دكتر حسن ارسنجانى شد كه این مهم را انجام دهد و سرانجام موفق شد و تصویبنامه هیئت وزیران در این مورد صادر شد و دكتر منوچهر كلالى معاون طرح و برنامهى وزارت كار شد و امیرقاسم معینى معاون فنى. قاسم معینى پس از سه ماه از معاونت به عضویت هیئت مدیره سازمان بیمههاى اجتماعى منصوب شد ولى كلالى در سمت خود تا انتخابات دورهى بیستویكم باقى ماند.
در انتخابات دورهى بیست و یكم مجلس شوراى ملى، منوچهر كلالى از شهر مشهد به نمایندگى تیین گردید. در نخستین روزهاى دورهى بیستویكم، حسنعلى منصور موجودیت حزب جدیدى را به نام حزب ایران نوین اعلام كرد كه غالب نمایندگان مجلس و وزیران كابینه در آن عضویت یافتند. ابتدا منصور به دبیر كلى حزب انتخاب شد و امیرعباس هویدا قائم مقام حزب شد ولى هویدا بزودى از سمت خود كنارهگیرى نمود و عطاءالله خسروانى وزیر كار و امور اجتماعى عهدهدار قائم مقامى حزب شد.
پس از ترور حسنعلى منصور، شاه مسئولیتهاى منصور را به دو قسمت نمود. امور نخستوزیرى را به هویدا واگذار كرد و دبیر كلى حزب ایران نوین را به عطاءالله خسروانى واگذار نمود. خسروانى براى توسعهى حزب افراد زیادى را از وزارت كار به آن حزب برد از جمله منوچهر كلالى بود كه به معاونت دبیر كل حزب و ریاست كمیتهى عضویت تعیین گردید. كلالى مطالعات زیادى در امور مربوط به احزاب بزرگ نموده بود و در حقیقت مغز متفكر حزب بود و سازمان تازهاى براى حزب پىریزى كرد و هركسى را به فراخور استعداد و اطلاعاتش در رأس یكى از سازمانهاى حزبى قرار داد و گردانندهى اصلى حزب ایران نوین گردید.
در انتخابات دورهى بیستودوم مجلس كه در سال 1346 انجام گرفت، حزب ایران نوین غالب كرسىهاى مجلس را اختصاص به خود داد و براى حزب مردم سهمى قائل نشد و سرانجام در روزهاى پایانى انتخابات سى حوزه را به حزب مردم واگذار كردند. در این دوره از انتخابات، دكتر كلالى كاندیداى حزب ایران نوین در مشهد شد و سرانجام براى بار دوم به وكالت مجلس انتخاب گردید. در این دوره از مجلس تدریجا روابط عطاءالله خسروانى دبیر كل حزب ایران نوین با دكتر منوچهر كلالى معاون حزب تیره شد و سرانجام كار آنها به جدائى انجامید و كلالى از حزب اخراج و تمام عناوین حزبى از او سلب گردید و حتى تحت مراقبت مأمورین اطلاعاتى قرار گرفت و سخت تحت كنترل بود.
در 21 مرداد ماه 1348 در هیئت وزیران بین عطاءالله خسروانى وزیر كشور و دبیر كل حزب ایران نوین و دكتر غلامرضا نیكپى وزیر آبادانى و مسكن مشاجره شدیدى بوقوع پیوست و در نتیجه هر دو از خدمت معاف شدند. روز 20 شهریور ماه 1348 كنگره حزب ایران نوین در یك نشست سه ساعته دكتر منوچهر كلالى را به سمت دبیر كلى حزب ایران نوین انتخاب كرد. در همین كنگره ریاست دفتر سیاسى و ریاست هیئت اجرائى به عهده امیرعباس هویدار قرار گرفت. با این تصمیم قسمت اعظم اختیارات از دبیر كل سلب گردید، در عوض كلالى با حفظ سمت دبیر كلى، به وزارت مشاور در دولت امیرعباس هویدا تعیین گردید.
دكتر منوچهر كلالى در سمت جدید تدریجا صاحب غرور و نخوت شد و تشریفات زیادى در حزب براى خود تدارك دید. انتخابات دورهى بیستوسوم در دوران دبیر كلى وى آغاز و انجام پذیرفت و بسیارى از دوستان و نزدیكان و خدمه حزب ایران نوین را به مجلس فرستاد، سهل است در مجلس سنا نیز مداخلاتى نمود و افرادى را به مجلس سنا فرستاد كه از نظر قانون صلاحیت نداشتند و با صدور ابلاغهاى صورى براى آنها شرایط ایجاد كرد. در انتصابات دولتى مداخله مىكرد و حتى همكاران خود را در كابینه به اتاق خود احضار مىنمود و به آنها دستور انتصابات مورد دلخواه خود را مىداد. تندروىهاى كلالى در سمت دبیر كلى و تشریفات زائدى كه دبراى خود قائل شده بود تدریجا گله و شكایت عدهاى را فراهم ساخت و سرانجام هویدا تصمیم به بركنارى او نمود. در 20 دى ماه 1353 منوچهر كلالى دبیر كل حزب ایران نوین و وزیر مشاور به علت اهمال در انجام وظیفه از دبیر كلى خلع و تمام عناوین حزبى از او سلب شد.
در روز بیستودوم دى ماه در سومین كنگره حزب ایران نوین، امیرعباس هویدا رئیس شوراى عالى و رئیس دفتر سیاسى را به دبیر كلى حزب ایران نوین منصوب كرد و در همان جلسه عطاءالله خسروانى دبیر كل پیشین حزب ایران نوین مأمور رسیدگى به تخلفات دكتر كلالى شد.
منوچهر كلالى در تأسیس حزب رستاخیز سمتى پیدا نكرد و در دورهى بیستوچهارم نیز وكیل مجلس نشد. قبل از انقلاب به اروپا رفت و قریب 18 سال در اروپا بود و سرانجام به ایران بازگشت.
نظرات کاربران
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
