ستی النساء

27 ذوالحجه 1056 ق، از زنان فاضل، پزشك، ادیب و سخنور. وى از اهالى آمل و خواهر طالب آملى (1036 ق)- ملك‏الشعراى دربار جهانگیر (1037 -1014 ق) پادشاه بابرى هند- بود. همسرش حكیم نصیرالدین كاشى نام داشت كه از وى فرزندى نیاورد. در سال 1034 ق به قصد دیدار برادر عازم هند شد اما دو سال بعد برادرش درگذشت و او پس از این واقعه سرپرستى دو دختر كوچك او را برعهده گرفت. هنگامى كه این دو دختر بزرگ شدند و به سن ازدواج رسیدند خواهر بزرگ را به ازدواج عنایت‏اللَّه شیرازى ملقب به عاقل خان و خواهر كوچك را به ازدواج حكیم ضیاءالدین ملقب به رحمت خان درآورد. به نوشته پادشاه نامه ستى‏النساء خانم به دلیل «كاردانى و شیوا زبانى و شناسایى آداب بندگى و رسوم خانه‏دارى و آشنایى به فن طب و طرق معالجات» منظور نظر ارجمند بانو بیگم، همسر شاه جهان (1068 -1037 ق) واقع شد و به درجه‏ى مهردارى رسید، و چون با تجوید و قرائت قرآن مجید آشنا بود و از ادبیات فارسى نیز بهره داشت او را معلم دخترش جهان آرابیگم كرد. هنگامى كه ارجمند بانو بیگم درگذشت. شاه جهان ستى خانم را مسئول اداره‏ى حرمسرایش نمود و او تا پایان عمر این وظیفه را انجام داد. در روز 13 ذوالحجه 1056 ق، برادرزاده‏ى كوچك ستى خانم در اثناى وضع حمل درگذشت. ستى خانم به دلیل اندوه فراوان به مدت یازده روز در خانه‏اى بیرون از ارگ درالسلطنه لاهور سوگوارى نمود. چند روز بعد شاه جهان به همراه دخترش چهان آرابیگم براى عرض تسلیت به خانه وى رفتند و به او تسلى دادند و وى را به ارگ آوردند ولى چند روز بعد به دلیل تالمات وارده درگذشت. شاه جهان از مرگ او بسیار اندوهگین گردید و براى تدارك كفن و دفن او ده هزار روپیه داد و موقتا او را در لاهور دفن كردند. یكسال و اندى بعد جنازه‏اش را به اكبرآباد برده و در ضلع غربى مقبره همسرش (تاج محل) دفن كردند. به دستور شاه جهان مرقدى برایش ساختند كه سى هزار روپیه هزینه داشت و براى مخارج مقبره، دهى وقف كرد كه سالانه سه هزار روپیه درآمد داشت. مولف شاه جهان نامه از او به «رابعه‏ى دوم» نام برده و برخى تذكره‏ها اسم او را نیز ستى خانم نوشته‏اند.[1] (وف 1056)، پزشك و ادیب. وى از اهالى آمل و خواهر طالب آملى ملك‏الشعراى دربار جهانگیر پادشاه بابرى هند بود. در سال 1034 ق به قصد دیدار برادر عازم هند شد. وى به دلیل كاردانى و شیوا زبانى و شناسایى آداب بندگى و رسوم خانه‏دارى و آشنایى به فن طب و طرق معالجات منظور نظر ارجمند بانو بیگم، همسر شاه جهان واقع شد و به درجه‏ى مهردارى رسید، و چون با تجوید و قرائت قرآن مجید آشنا بود و از ادبیات فارسى نیز بهره داشت او را معلم دخترش جهان آراء بیگم كرد. هنگامى كه ارجمند بانو بیگم درگذشت شاه جهان ستى خانم را مسئول اداره‏ى حرمسرایش كرد. ستى خانم بعد از درگذشت برادرزاده‏ى كوچك كه در اثناى وضع حمل درگذشت بر اثر اندوه زیاد خود نیز دار فانى را وداع گفت وى به دستور شاه جهان در ضلع غربى مقبره‏ى همسرش دفن شده است و بعدها به دستور شاه جهان مقبره‏اى برایش ساختند.[2] خواهر طالب آملى (ف. 1036 ه.ق./ 1626 م.). وى پس از مرگ برادر سرپرستى فرزندان او را بر عهده داشت. منظومه «طالبا» (ه.م.) را كه به لهجه طبرى است بدو نسبت داده‏اند.

ستی النساء

تازه های مشاهیر

بیشترین بازدید هفته