آكنه؛ روشهاي نوين درماني

آكنه اغلب به صورت نقاط سرسياه، نقاط سرسفيد و جوشهاي چركي بروز مي كند .جوش صورت يا آكنه يكي از بزرگترين مشكلاتي است كه نوجوانان را گرفتار مي كند و متأسفانه درست زماني به سراغ آنها مي آيد كه بيش از هر وقت ديگر نگران زيبايي وضع ظاهر خود هستند. آكنه يك بيماري التهابي مزمن پوست است كه بيشتر در دوران نوجواني مزاحمت ايجاد مي كند اما گاهي به طور متناوب در سراسر زندگي بارها و بارها فرد را گرفتار مي كند. آكنه در دختران در سنين پايين تري نسبت به پسران بروز مي كند ولي در پسران معمولاً تظاهرات بسيار شديدتري دارد. به طور كلي علايم و نشانه هاي آكنه در افراد مختلف متفاوت است و مي تواند از خفيف تا بسيار شديد متغير باشد. اگر والدين يا اقوام نزديك شما در دوره اي از زندگي خود دچار نوع شديد آكنه شده باشند به شما توصيه مي كنيم كه بيشتر مراقب پوست خود باشيد چون در آن صورت احتمال درگيري شديد پوستي در شما از بقيه بيشتر خواهد بود.
نقطه هاي سرسفيد، نقطه هاي سرسياه آكنه اغلب به صورت نقاط سرسياه، نقاط سرسفيد و جو شهاي چركي بروز مي كنند. غدد چربي در تمام سطوح پوست شما به غير از كف پا و دست وجود دارد. اما بيشترين تراكم آنها در صورت، سينه، پشت و شانه هاست. كار اين غدد، ترشح چربي است. چربي توليد شده توسط مجاري چربي به سطح پوست راه يافته و به طور طبيعي روي پوست را مي پوشاند. در دوران نوجواني به علت تغييرات ناگهاني كه در سطح هورمونهاي جنسي رخ مي دهد، غدد سباسه، تحريك مي شوند و چربي بيش از حد توليد مي كنند. اين چربي زيادي مجاري انتقال چربي را مسدود مي كند و به اين ترتيب جو شهاي سرسياه توليد مي شوند. وقتي كه چربي باقيمانده و لايه هاي مرده پوست نتوانند به بيرون پوست راه يابند، توسط باكتريهايش كه به طور طبيعي در غده وجود دارند، عفوني مي شوند و جو شهاي سرسفيد را ايجاد مي كنند. گاهي نيز چربي ترشح شده فضاي اطراف فوليكول مو را اشغال مي كند در نتيجه مو نمي تواند از پوست خارج شود و باكتريهاي موجود در پوست داخل منافذ مسدود شده و آن جا ايجاد عفونت و التهاب و جو شهاي چركي مي كند.در آكنه شديد ممكن است كيست و آبسه هم ديده شود. كيست توري بزرگتر، سفت تر و عميق تر از جوش معمولي است و در اغلب موارد خطرناك است. بعضي از كيستها تا زير سطح پوست انتشار مي يابند و پاره مي شوند و به اين طريق عفونت را در زير پوست منتشر مي كنند. جاي اين جو شها معمولاً روي پوست باقي مي ماند. آبسه يك ناحيه عفوني متورم و ملتهب وبسيار دردناك است كه حاوي چرك فراوان است.

آيا تغذيه در ايجاد آكنه تأثيري دارد؟

شايد اين شايع ترين سؤالي باشد كه يك متخصص پوست از بيمار خود مي شنود. با اين همه جوش چرا شكلات مي خوري؟ و شايد اين شايعترين گوشزدي باشد كه افراد مبتلا به آكنه از ديگران مي شنوند. واقعيت اين است كه نقش رژيم غذايي در ايجاد يا تشديد آكنه هنوز به اثبات نرسيده است . گرچه گزارشهايي نيز موجود است كه خوردن مداوم غذاهاي خيلي چرب، شيريني زياد، سس مايونز، خامه، شكلات، گردو، بادام، فندق، خرمالو، موز، پسته، تخمه، چيپس، پفك، نوشابه، نارگيل، تخم مرغ و به تعبيري، همه آنچه كه در قنادي و بقالي يافت مي شود، را در بروز و تشديد آكنه مؤثر دانسته است. اگر از دست اين جو شهاي لعنتي به ستوه آمده ايد، براي احتياط به جاي خوردن اينها از سبزيجات و ميوه هاي تازه استفاده كنيد. استفاده از اسفناج، هويج، شاهي و گوجه فرنگي را به شما توصيه مي كنيم. سعي كنيد خوردن چاي و ادويه جات را بسيار محدود كنيد. عامل مهم ديگري كه اثر آن در تشديد آكنه به اثبات رسيده، تماسهاي شغلي است. آكنه در كساني كه به علت شغلشان با روغنهاي حيواني و يا معدني تماس دارند و يا در معرض هواي بسيار گرم و يا بسيار سرد هستند با شدت بيشتري بروز مي كند. افرادي كه شغلهاي پر استرس دارند يا اين كه اصولاً از نظر تيپ شخصيتي مضطرب محسوب مي شوند، معمولاً دچار آكنه هاي شديد مي شوند. اگر خود استرس عامل اين تشديد نباشد، حداقل اين است كه افراد مضطرب معمولاً بيش از حد صورت خود را دستكاري مي كنند و اين امر خود باعث تشديد بيماري مي شود. از ديگر عوامل مؤثر، لوازم آرايشي، اختلال غدد درون ريز، تعريق زياد، برخي داروها مانند كورتيزول، هورمونهاي مردانه، قرصهاي ضد بارداري، ليتيوم و باربيتوراتها را مي توان نام برد. خلاصه اين كه شايد بتوان گفت كه قسمت خيليها اين طور مقرر شده كه در سنين نوجواني گرفتار اين معضل پوستي شوند (منظورم نقش ژنتيك است)

روشهاي نوين براي خلا ص شدن از شر آكنه

اگر پوستتان چرب است روزي 1 بار به آرامي پوست خود را با صابون غير معطر (ترجيحاً صابونهاي آنتي باكتريال) بشوييد. به اين ترتيب كه صورت خود را از كف بپوشانيد و ماساژ دهيد تا صابون در منافذ پوست نفوذ كند و چربيهاي تجمع يافته و آلودگيها را از بين ببرد. پوست خود را ماساژ دهيد. ماساژ باعث تخليه چربي پوست مي شود و از تجمع آن جلوگيري مي كند. علاوه بر اين ماساژ جريان خون پوست را بهبود مي بخشد. بعد از ماساژ صورت خود را با آب گرم بشوييد تا چربي آن گرفته شود و بعد بلافاصله مقداري آب سرد به پوست خود بپاشيد تا منافذ آن بسته شود. پس از اين كار پنبه اي را به گلاب يا آبليمو آغشته كنيد و سطح پوستتان را با آن پاك كنيد. گلاب و آبليمو اثر قابض دارند و باعث افزايش گردش خون مي شوند. اگر پوستتان خيلي چرب است هفته اي يك بار از ماساژ با سركه سيب استفاده كنيد تا چربي پوست كاهش يابد. براي اين كار سركه سيب را با همان مقدار آب مخلوط كنيد و روي پوست خود بماليد و ماساژ دهيد و بعد از چند دقيقه پوستتان را بشوييد. آسودگي رواني داشته باشيد. خواب خوب و مرتب داشته باشيد، به ميزان لازم استراحت كنيد و از عصبانيت بپرهيزيد. از ماليدن يا تركاندن جو شها و آكنه ها خودداري كنيد. جو شهاي چركي را نبايد با فشار خالي كرد. براي خالي كردن آنها دستگاههاي مكنده اي وجود دارد كه جو شها را در شرايط كاملاً استريل تخليه مي كند. موهايتان را حداقل 2 بار در هفته با شامپو بشوييد. اجازه ندهيد كه موهايتان روي صورت بيايد. حتي در شب و به هنگام خواب موي كثيف و چرب باعث پخش چربي و باكتريها مي شود. تعريق در 15درصد افراد باعث تشديد آكنه مي شود. پس از كار كردن در هواي گرم و مرطوب و پختن غذا و ورزش، عرقتان را بشوييد و در اسرع وقت چربي را از بدن و صورتتان پاك كنيد. براي آرايش كردن از مواد آرايشي روغني و چرب استفاده نكنيد، زيرا اين مواد مي توانند فوليكولهاي مو را مسدود كنند و باعث ايجاد و يا تشديد آكنه شوند. خصوصاً افرادي كه پوست چربي دارند بايد از كرمهاي مرطوب كننده و حتي ضدآفتابي استفاده كنند كه فاقد چربي باشد. آرايش صورت خود را روزي 2 بار با آب و شيرپاك كنهاي فاقد چربي و سازگار با پوست پاك كنيد. قبل از استفاده از مارك جديد لوازم حتماً آن را روي بازوي خود تست كنيد تا مطمئن شويد كه پوستتان به آن حساسيت ندارد. اشعه ماوراي بنفش خورشيد، باعث بهبود ضايعات مي شود، اما در 10 درصد افراد باعث تشديد علايم مي شود. در زمان قاعدگي حساسيت غدد چربي دختران نسبت به هورمونهاي جنسي مردانه افزايش مي يابد و اين باعث افزايش چربي پوست در آنها مي شود. براي جلوگيري از بروز يا تشديد آكنه در اين زمان بايد پوست خود را با صابون بشوييد و پس از شستشو پوستتان را با پنبه آغشته به محلولهاي الكلي موجود در بازار كه حاوي آنتي بيوتيك هستند، پاك كنيد. حوله صورتتان را هر روز عوض كنيد و هميشه از حوله تميز و خشك استفاده كنيد زيرا باكتريها اين توانايي را دارند كه به سرعت در حوله هاي مرطوب رشد كنند. از ورزش و پياده روي غفلت نكنيد. اگر هر روز صبح 3 كيلومتر پياده روي كنيد و بعد از آن دوش بگيريد متوجه مي شويد كه پس از مدت كوتاهي بسياري از جو شها برطرف شده و پوستتان بسيار شاداب تر مي شود.

حرف آخر

آكنه را نبايد يك عارضه جزئي و كم اهميت تلقي كنيد، زيرا مي تواند فشارهاي عصبي فراواني را براي فرد ايجاد كند. حتي ملايمترين انواع آكنه دست كم يك سال باقي مي ماند. مدت بيماري در برخي افراد به 15 سال و حتي تا آخر عمر نيز رسيده است. در صورت طولاني شدن مدت آكنه فرد اعتماد به نفس خود را از دست مي دهد و تصور بدي از ظاهر خود پيدا مي كند. درمان در اغلب موارد مؤثر است، اما نياز به حوصله و صرف وقت فراوان دارد. در بسياري از افراد بيماري پس از دوران بلوغ و نوجواني، خود به خود برطرف مي شود.