توکسو پلاسموزيس چيست

توکسو پلاسموزيس بيمارى انگلى است که مى‌تواند به صورت‌هاى مختلف تظاهر يابد؛
1- در افراد سالم و معمولى اکثرا بى‌علامت است و فقط در 10 درصد افراد به صورت تورم غدد لنفاوى ديده مى‌شود.
2- در خانم‌هاى باردار بيمارى بسيار مهم است چون سبب سقط جنين، زايمان زودرس و عوارض شديد مادرزادى در نوزاد مى‌شود.
3- در افرادى که سيستم دفاعى بدنشان بسيار ضعيف شده است (سرطان ...) عفونت شديد به صورت مننژيت و يا عفونت ريه و قلب رخ مى‌دهد.
4- عفونت چشمى به دنبال فرم مادرزادى ممکن است رخ دهد و يا به ندرت در صورت آلودگى در افراد سالم هم ديده مى‌شود.

عامل بيمارى و راه‌هاى انتقال

عامل توکسوپلاسموزيس انگلى است که از طريق خوردن گوشت گوسفند، مرغ و گاو و غيره به صورت خام و يا نيم‌پز، تخم‌مرغ خام، سبزيجات آلوده و مدفوع گربه به انسان منتقل مى‌شود. اين بيمارى مخصوص گربه است و کيست آن به مقدار زياد از گربه آلوده دفع مى‌شود و در شرايط مناسب معتدل در خاک مدت‌ها مى‌ماند و سبب آلودگى حيوانات و مواد غذايى ديگر مى‌شود.
انگل وقتى وارد بدن انسان شد در داخل سلول مى‌ماند و آزمايش خون مى‌تواند اين مسئله را نشان دهد.

علائم باليني

در افراد جوان و سالم اکثرا علامتى ندارد و در 10 درصد بيمار با تورم غده لنفاوى در گردن، پشت گوش، ناحيه پس سر و يا هرجاى ديگر مراجعه مى‌کند. ممکن است تب، خستگي، ضعف و درد عضلات همراه تورم غدد لنفاوى باشد.
غدد لنفاوى به ندرت ممکن است تا 2 سانتى‌متر هم متورم شوند، اکثرا بدون درد و يا با درد بسيار مختصر هستند.
در خانم‌هاى باردار علائم تفاوتى ندارد ليکن در صورت ابتلا در سه ماه اول باردارى نقص‌هاى شديد مادرزادى و سقط رخ مى‌دهد. اگرچه ميزان ابتلا جنين حدود 15 درصد است ولى در ماه‌هاى آخر آلودگى جنين زيادتر و تا حدود 60 درصد است ولى علائم شدت کمترى دارد و بسيارى از اوقات نوزاد بى‌علامت است و ممکن است در سال‌هاى بعد به صورت کرى و گرفتارى چشمى تظاهر يابد در توکسوپلاسموزيس چشمى علائم به صورت تارى ديد پيدايش لکه در مقابل چشم و غيره معمولا در سنين 30-10 سالگى تظاهر مى‌يابد متاسفانه اکثرا دوطرفه مى‌شود. با درمان علائم بهتر مى‌شود ولى ممکن است مختصرى تارى باقى بماند. عود بيمارى چشمى نيز شايع است.

تشخيص بيماري

هر فردى که انگل وارد بدنش شود آزمايش خون مثبت از نظر انگل پيدا مى‌کند که ممکن است تا سال‌ها مثبت باقى بماند. در فردى که علائم حاد دارد (به صورت غده لنفاوى و ...) آزمايش خون دوبار تکرار مى‌شود و در صورت بالا بودن ميزان آزمايش و يا بالا رفتن قابل توجه در آزمايش دوم بيمارى ثابت مى‌شود.
گاهى جهت تشخيص مجبور به نمونه بردارى از غده لنفاوى مى‌شويم. چون ممکن است بسيارى بيمارى‌هاى ديگر علائم مشابه به توکسوپلاسموزيس (بزرگى غده لنفاوي) بدهند.

درمان توکسوپلاسموزيس

در فرم غدد لنفاوى متورم در فرد بالغ و سالم هيچ احتياجى به درمان نيست زيرا داروها عارضه دارند و طول مدت درمان 2 ماه است. فقط درمان در صورت وجود تب و خستگى و غيره با نظر پزشک صورت مى‌گيرد.
فرم چشمى حتما درمان لازم دارد و کورتون هم همراه داروى اصلى داده مى‌شود و بيمار بايد توسط چشم پزشک ديده و توکسوپلاسموزيس تائيد شود.

راه‌هاى پيشگيري

1- گوشت و مرغ خام و نيم‌پز مصرف نشود و حداقل 60 درجه حرارت به مدت ده الى پانزده دقيقه براى از بين بردن کيست انگل در گوشت لازم است.
2- در خانم‌هاى باردار بخصوص در اين موارد احتياط به عمل آيد.
3- سبزيجات نيز شسته و به صورت پخته مصرف شوند.
4- از مصرف تخم‌مرغ خام نيز خوددارى شود.