علائم کمبود تیامین

تیامین یا ویتامین B1 متعلق به گروه ویتامین‌های محلول در آب بوده، و وجود آن جهت انجام بسیاری از فرآیندهای حیاتی در بدن ضروری است. اطلاعات بیشتری را در مورد آثار کمبود تیامین، از طریق این مقاله بدست آورید.

نسبت به بو سختگیر نباشید

اعتقاد بر این است، تیامین که همچنین به عنوان ویتامین B1 در نظر گرفته می‌شود، چنانچه به مقدار زیاد و برای مدت طولانی مصرف شود، واکنشی شیمیایی بر روی پوست‌تان ایجاد می‌کند که بوی عادی بدن را بوجود می‌آورد. خوب بایستی گفت که این دقیقا چیزی است که پشه را از راه اندازی یک جشن و مهمانی «خونین» بر روی شما منصرف کرده و بازمی‌دارد! این دلیل کافی است که با بوی بدن خود دوست باشید!
تیامین یا ویتامین B1 اولین ویتامین محلول در آب بوده که کشف شده است. معروف است که کمبود این ویتامین منجر به بیماری «بری بری (Beriberi)» می‌شود که عمدتاً سیستم عصبی، قلبی و عروقی و دستگاه گوارش را تحت تأثیر قرار می‌دهد. وجود تیامین جهت انجام چند فرآیند بیوشیمیایی در درون بدن‌مان بسیار حیاتی است. فرم فعال این ویتامین، یعنی پیروفسفات تیامین، به عنوان یک کوآنزیم در متابولیسم کربوهیدرات عمل می‌کند. وجود آن همچنین جهت آزاد سازی انرژی از گلوکز و جهت شکستن چربیها ضروری است. بنابراین، وجود این ویتامین جهت تولید انرژی حیاتی است، و در عین حال، عملکرد طبیعی دستگاه گوارش، عصبی و همچنین دستگاه‌های قلبی عروقی را حفظ می‌کند. با این حال، تنها گیاهان، باکتریها و قارچها توانایی سنتز تیامین را دارند. به همین دلیل، حیوانات و انسان‌ها مجبورند نیاز خود به این ویتامین را از طریق مواد غذایی تأمین کنند و از این رو مصرف ناکافی مواد غذایی و همچنین جذب ضعیف می‌تواند منجر به کمبود تیامین شود.

علائم احتمالی

بیماری بِری بِری (بوجود آمده به دلیل کمبود تیامین) می‌تواند به دو نوع ـ بربری خشک و بربری مرطوب طبقه بندی شود. بری بری خشک بر سیستم عصبی تأثیر می‌گذارد، در حالی که بری‌بری مرطوب با مشکلات قلبی و عروقی همراه است. کمبود شدید تیامین در نهایت می‌تواند به مغز صدمه وارد سازد. بدن انسان نه می‌تواند تیامین را تولید یا سنتز کند و نه می‌تواند آن را برای مدت زمان طولانی ذخیره سازد. از این رو، علائم آن می‌تواند در عرض دو تا سه هفته از کاهش سطح آن در بدن ظاهر شوند. شایع‌ترین علائم آن بدخلقی، خستگی، ضعف در تمرکز، و از دست دادن حافظه را شامل می‌شود. چنانچه کمبود ادامه یابد، آنگاه نوروپاتی محیطی می‌تواند به دلیل آسیب وارده به سیستم عصبی محیطی بوجود آید. علائم این بیماری شامل ضعف عضلانی (عمدتا در پاها)، از دست دادن حس و احساس سوزن سوزن شدن یا احساس سوزش در پاها می‌باشد.
چند نشانه‌ی دیگر کمبود ویتامین B1 عبارتند از:

» زوال مغز
» وخامت در عکس‌العمل غیرارادی
» کاهش دید
» اختلالات خواب
» افسردگی
» مشکلات تنفسی
» درد قفسه سینه
» ضربان قلب نامنظم
» فشار خون پایین
» ضربان قلب سریع
» تعرق مفرط
» از دست دادن اشتها
» یبوست
» درد شکم
» سوء هاضمه
» آنسفالوپاتی ورنیکه (بیماری دژنراتیو التهابی مغز مرتبط با اعتیاد به الکل)
» سندرم کورساکف (جنون در طول اعتیاد مزمن به الکل)

علل احتمالی

• رژیم غذایی ضعیف یا فقر غذایی، سوء مصرف الکل، سوء تغذیه، استفراغ مداوم و اسهال، مشکلات کلیوی و بیماری‌های کبدی، برخی از شایع‌ترین علل کمبود این ویتامین به حساب می‌آیند.
• برخی شرایط خاص مانند پرکاری تیروئید، بارداری، شیردهی، و تب می‌توانند نیاز به تیامین در بدن را به طور قابل توجهی افزایش داده و در نتیجه باعث کمبود آن شوند.
• در بسیاری مواقع، افرادی که مجبور به دیالیز کلیه و تزریق داخل وریدی مواد مغذی هستند نیز می‌توان مشاهده کرد که دچار این کمبود می‌شوند.
• مصرف بیش از حد برخی مواد غذایی و نوشیدنی‌هایی مانند چای، قهوه، جوش شیرین، ماهی خام و تخمیری، مخمر زنده و آجیل فوفل می‌تواند مانع جذب تیامین شده، و در نتیجه منجر به کمبود آن شود.

گزینه‌های درمانی

• کمبود خفیف تیامین را می‌توان با مصرف مقدار کافی مواد غذایی غنی از تیامین مانند غلات سبوس‌دار و گوشت بدون چربی معکوس کرد.
• کمبود حاد و شدید این ویتامین ممکن است تزریق داخل وریدی تیامین را نیاز داشته باشد. پس از چند روز، هنگامی که وضعیت بیمار رو به بهبودی رفت، مکمل‌های خوراکی ویتامین را می‌توان به او داد.
• مؤثرترین و ماندگارترین درمان، خوردن مقدار کافی از مواد غذایی غنی از تیامین می‌باشد. مهم ترین منابع غذایی تیامین غلات سبوس‌دار، حبوبات، ماهی، گوشت بدون چربی، انواع لوبیا خشک، سویا، مخمر، بلغور جو دوسر، بذر کتان، برنج قهوه‌ای، سیب زمینی، تخم مرغ، چاودار، مارچوبه و مرغ، و گوشت گاو را شامل می‌شود.
داشتن دانش و آگاهی در مورد کمبود این ویتامین همچنین به منظور تشخیص بیماری در مراحل اولیه آن حائز اهمیت است، به طوری که می‌توان با مصرف مقادیر کافی از تیامین آن را به سرعت معکوس ساخت. این امر می‌تواند از عوارض عمده مرتبط با این کمبود جلوگیری کند. در عین واحد، اجتناب از عوامل خطر ابتلا به کمبود تیامین، مانند اعتیاد به الکل، به همان اندازه جهت خنثی کردن خطرات مرتبط با آن حائز اهمیت می‌باشد.
سلب مسئولیت: این مقاله صرفاً جنبه‌ب آموزش داشته و لطفاً پیش از مصرف هرگونه مکمل ذکر شده در این مقاله با پزشک خود مشورت و توصیه‌های ایشان را انجام دهید.