Open Source چيست ؟
اکثر نرم افزارهائی را که شما تهيه و يا از طريق اينترنت Download می نمائيد ، صرفا" به صورت نسخه های ترجمه شده و آماده اجراء در اختيار شما قرار می گيرند . ترجمه ، فرآيندی است که در آن کد برنامه های نوشته شده توسط برنامه نويسان که از آنان به عنوان کد اوليه ( Source Code ) ياد می شود ، پس از استفاده از برنامه های خاصی موسوم به کمپايلرها به بگونه ای ترجمه می شوند که توسط کامپيوتر قادر درک باشند . اعمال تغييرات دلخواه در اکثر برنامه های ترجمه شده ، امری بسيار مشکل و گاها" غير ممکن است . اکثر توليد کنندگان نرم افزار از ويژگی فوق به منظور صيانت و حفاظت از کدهای نوشته شده ، استفاده می نمايند .
نرم افزارهای Open Source نقطه مقابل رويکرد فوق می باشند . در اينگونه نرم افزارها علاوه بر نسخه ترجمه شده ، کد اوليه نيز در اختيار متقاضيان قرار می گيرد.بدين ترتيب امکان اعمال تغييرات و يا سفارشی نمودن آن متناسب با خواسته استفاده کنندگان ، فراهم می گردد . افراديکه از ايده Open Source حمايت می نمايند بر اين اعتقاد هستند که با اجازه دادن به اشخاصی که علاقه مند به تغيير کد اوليه می باشند ، امکان استفاده مفيدتر از برنامه فراهم و احتمال بروز خطاء در آنان، کاهش خواهد يافت .
يک نکته نگران کننده در خصوص نرم افزارهای Open Source ، فقدان ضمانت و پشتيبانی فنی از آنان است . با توجه به اين موضوع که همواره امکان و يا بهتر بگوئيم مجوز اعمال تغييرات و يا اصلاحات در اين نوع نرم افزارها وجود دارد ، تقريبا" حمايت از آنان غير ممکن و يا مشکل خواهد بود . بدين دليل برخی از شرکت های حامی نرم افزارهای Open Source با توجه به ارائه سرويس خدمات و پشتيبانی اينگونه نرم افزارها ، اقدام به فروش آنان می نمايند. مثلا" نرم افزار Red Hat در سال 1994 توسط Official Red Hat Linux عرضه گرديد. نرم افزار فوق رايگان نبوده و متقاضيان می بايست هزينه استفاده ( مالکيت ) از آن را پرداخت نمايند. مهمترين ويژگی Red Hat ، امکان پشتيبانی فنی از آن است. برای اغلب سازمان ها و موسسات تضمين حمايت های فنی و پشتيبانی يکی از عوامل مهم تصميم گيری در خصوص خريد لينوکس در مقابل Download نمودن آن به صورت رايگان می باشد. علاوه بر Red Hat ، شرکت های متعدد ديگری نيز اقدام به عرضه لينوکس با توجه به سياست ها و ديدگاه های خاص خود نموده اند .در اين رابطه نرم افزارهای متعددی با محوريت لينوکس نيز طراحی و پياده سازی شده است . Mozilla ( هسته مرورگر Netscape ) ، سرويس دهنده وب Apache ، زبان اسکريپت نويسی وب PERL و فرمت فايل های گرافکيی PNG ، نمونه هائی در اين زمينه بوده که بر اساس ايده Open Source طراحی و پياده سازی شده اند .
نرم افزارهای Open Source نقطه مقابل رويکرد فوق می باشند . در اينگونه نرم افزارها علاوه بر نسخه ترجمه شده ، کد اوليه نيز در اختيار متقاضيان قرار می گيرد.بدين ترتيب امکان اعمال تغييرات و يا سفارشی نمودن آن متناسب با خواسته استفاده کنندگان ، فراهم می گردد . افراديکه از ايده Open Source حمايت می نمايند بر اين اعتقاد هستند که با اجازه دادن به اشخاصی که علاقه مند به تغيير کد اوليه می باشند ، امکان استفاده مفيدتر از برنامه فراهم و احتمال بروز خطاء در آنان، کاهش خواهد يافت .
ويژگی نرم افزارهای Open Source :
• توزيع رايگان . اين نوع برنامه ها ، ممکن است به عنوان بخشی همراه يک بسته نرم افزاری ارائه شوند که به متقاضيان فروخته می گردند.
• کد منبع می بايست بهمراه نرم افزار ،ارائه گردد .
• هر شخص می بايست اجازه تغيير کد اوليه برنامه را داشته باشد .
• نسخه های اصلاح شده را می توان مجددا" توزيع نمود .
• به مجوز ساير نرم افزارها نياز نخواهد بود .
بد نيست اشاره ای به يک مثال واقعی در دنيای نرم افزارهای Open Source داشته باشيم . در سال 1991 ، Linus Torvalds ، دانشجوی دانشگاه هلسينکی فنلاند يک سيستم عامل جديد مبتنی بر Minix ( اقتباس شده از يونيکس ) را ايجاد که نام آن را لينوکس ( Linux ) گذاشت . وی نسخه شماره 0.02 لينوکس را بر اساس GNU General Public Licens که شامل تعاريف قانونی جامعی در خصوص نرم افزارهای Open Source است ، ارائه نمود . تعداد زيادی از افراد در سرتاسر جهان اقدام به Download لينوکس و استفاده از آن نمودند . گروهی زيادی از افراد فوق خود برنامه نويسان حرفه ای بودند که توانائی انجام تغييرات مورد نياز در لينوکس را داشتند . Torvalds ، نسخه های اصلاح شده توسط ساير برنامه تويسان را دريافت و با لحاظ نمودن تغييرات ، در سال 1994 نسخه شماره يک لينوکس را عرضه نمود . • کد منبع می بايست بهمراه نرم افزار ،ارائه گردد .
• هر شخص می بايست اجازه تغيير کد اوليه برنامه را داشته باشد .
• نسخه های اصلاح شده را می توان مجددا" توزيع نمود .
• به مجوز ساير نرم افزارها نياز نخواهد بود .
يک نکته نگران کننده در خصوص نرم افزارهای Open Source ، فقدان ضمانت و پشتيبانی فنی از آنان است . با توجه به اين موضوع که همواره امکان و يا بهتر بگوئيم مجوز اعمال تغييرات و يا اصلاحات در اين نوع نرم افزارها وجود دارد ، تقريبا" حمايت از آنان غير ممکن و يا مشکل خواهد بود . بدين دليل برخی از شرکت های حامی نرم افزارهای Open Source با توجه به ارائه سرويس خدمات و پشتيبانی اينگونه نرم افزارها ، اقدام به فروش آنان می نمايند. مثلا" نرم افزار Red Hat در سال 1994 توسط Official Red Hat Linux عرضه گرديد. نرم افزار فوق رايگان نبوده و متقاضيان می بايست هزينه استفاده ( مالکيت ) از آن را پرداخت نمايند. مهمترين ويژگی Red Hat ، امکان پشتيبانی فنی از آن است. برای اغلب سازمان ها و موسسات تضمين حمايت های فنی و پشتيبانی يکی از عوامل مهم تصميم گيری در خصوص خريد لينوکس در مقابل Download نمودن آن به صورت رايگان می باشد. علاوه بر Red Hat ، شرکت های متعدد ديگری نيز اقدام به عرضه لينوکس با توجه به سياست ها و ديدگاه های خاص خود نموده اند .در اين رابطه نرم افزارهای متعددی با محوريت لينوکس نيز طراحی و پياده سازی شده است . Mozilla ( هسته مرورگر Netscape ) ، سرويس دهنده وب Apache ، زبان اسکريپت نويسی وب PERL و فرمت فايل های گرافکيی PNG ، نمونه هائی در اين زمينه بوده که بر اساس ايده Open Source طراحی و پياده سازی شده اند .
