تیروئیدیت: علائم و درمان

تیروئیدیت بیماری بوده که توسط التهاب غده‌ی تیروئید مشخص می‌شود. این مقاله اطلاعاتی را در رابطه با علائم و روش‌های درمان تیروئیدیت ارائه می‌دهد.
غده‌ی تیروئید یک غده‌ی درون ریز پروانه‌ای شکل بوده که درقسمت پایین گردن قرار دارد. این غده عمل ترشح هورمون‌های تیروئیدی به نام تیروکسین و تری‌یدوتیرونین را بر عهده دارد. این هورمون‌ها نقش مهمی در تنظیم فشار خون، دمای بدن و ضربان قلب بر عهده دارند. غده‌ی هیپوفیر باعث تولید هورمون تحریک کننده‌ی تیروئید شده که این هورمون تولید هورمون‌های تیروئیدی توسط غده‌ی تیروئید را تحریک می‌کند. آسیب به غده‌ی تیروئید می‌تواند در قالب پرکاری و یا کم کاری تیروئید ظاهر شود. هنگامی‌که این غده ملتهب می‌شود، تیروئیدیت بروز می‌کند.

عوامل موثر در بروز بیماری تیروئیدیت

تیروئیدیت به انواع زیر دسته بندی می‌شود:
تیروئیدیت هاشیموتو، تیروئیدیت پس از زایمان، تیروئیدیت حاد، تیروئیدیت خاموش، تیروئیدیت ناشی از دارو، تیروئیدیت ناشی از تابش امواج، تیروئیدیت عفونی حاد
تیروئیدیت هاشیموتو به واسطه ی پاسخ غیر طبیعی سیستم ایمنی رخ می‌دهد. این بیماری یک نوع بیماری خود ایمنی بوده که در آن سیستم ایمنی سلول های تیروئید را با سلول‌های خارجی اشتباه گرفته و به آن‌ها حمله کند. همچنان‌که بیماری پیشرفت می‌کند، سطوح TSH افزایش می‌یابد، و غده‌ی هیپوفیز تلاش می‌کند که هورمون‌های بیشتری را تولید کند. با این‌حال، از آن‌جا که غده‌ی تیروئید نمی‌تواند مقادیر کافی هورمون تولید کند، سطوح T4 کاهش می‌یابد.
اعتقاد بر این است که تیروئیدیت بعد از زایمان توسط پاسخ غیر طبیعی سیستم ایمنی ایجاد می‌شود. عوامل خطرساز این بیماری شامل بیماری‌های خود ایمنی از قبل موجود، سابقه‌ی خانوادگی تیروئیدیت و توسعه‌ی تیروئیدیت بعد از زایمان بعد از بارداری قبلی می‌باشد.
تیروئیدیت حاد به عفونت بخش بالایی دستگاه تنفسی که عمدتا عفونت ویروسی می‌باشد، نسبت داده می‌شود. تیروئیدیت خاموش عمدتا زنانی‌که دارای تنها یک کودک هستند را تحت تاثیر قرار می‌دهد. اعتقاد بر این است که داروهایی مانند اینترفرون و آمیودارون می‌توانند مسئول ایجاد التهاب باشند. تیروئیدیت عفونی حاد عمدتا توسط عفونت باکتریایی ایجاد می‌شود.

عوامل خطرساز

تیروئیدیت هاشیموتو شایع‌ترین اختلال تیروئیدی در آمریکا می‌باشد. این بیماری عمدتا زنان را مبتلا می‌سازد. افراد بالای 40 سال به میزان بیشتری به این بیماری دچار می‌شوند. فهرستی از عوامل خطرساز تیروئیدیت در زیر ارائه شده است.
سابقه‌ی خانوادگی یا سابقه‌ی فردی تیروئیدیت و یا اختلالات سیستم ایمنی

بارداری

عفونت‌های ویروسی و باکتریایی
پرتو درمانی و داروهایی مانند آمیودارون یا لیتیوم
انواع تیروئیدیت علل علائم درد گردن
تیروئیدیت هاشیموتو حمله ی آنتی بادی‌ها علائم کم کاری تیروئید خیر
تیروئیدیت حاد عفونت ویروسی تیروئید دردناک بله
تیروئیدیت خاموش حمله‌ی آنتی بادی‌ها علائم پرکاری تیروئید، به دنبال علائم کم کاری تیروئید خیر
تیروئیدیت بعد از زایمان حمله‌ی آنتی بادی‌ها بعد از زایمان علائم پرکاری تیروئید خیر
تیروئیدیت ناشی از دارو داروهایی مانند آمیودارون، لیتیم، اینترفرون و سیتوکین‌ها علائم پرکاری تیروئید خیر
تیروئیدیت ناشی از تابش پرتو درمانی تابش خارجی برای برخی سرطان‌ها علائم پرکاری تیروئید خیر
تیروئیدیت عفونی حاد عفونت به واسطه‌ی هر ارگانیزم و عمدتا به واسطه ی باکتری‌ها تیروئید دردناک، تب و علائم پرکاری تیروئید بل

علائم تیروئیدیت

جدول زیر اطلاعاتی را در رابطه با علل و علائم انواع مختلف تیروئیدیت ارائه می‌دهد.
حالا باید روشن شده باشد که علائم بر اساس نوع تیروئیدیت متفاوت می‌باشد. این علائم وابسته به سرعتی است که در آن غده‌ی تیروئید در حال بزرگ شدن می‌باشد.

علائم پرکاری تیروئید

تخریب سریع سلول‌های تیروئید که علائمی مشابه با پرکاری تیروئید ایجاد می کنند شامل موارد زیر می‌باشد:
کاهش ناگهانی وزن حتی با رعایت رژیم غذایی مناسب
ضربان قلب سریع و نامنظم، تومورها، تغییرات در الگوهای روده، حرکات مکرر روده، شکننده شدن موها، افزایش حساسیت به گرما، اضطراب، پریشانی و زود رنجی، خستگی، ضعف عضلانی، گراتر، مشکلات خواب، خشک شدن پوست، بروز اختلال در قاعدگی

علائم کم کاری تیروئید

در صورتی که غده‌ی تیروئید مقدار کافی هورمون تولید نکند، کم کاری تیروئید ایجاد می‌شود. علائم این بیماری به شرح زیر می‌باشد:
خستگی، یبوست، ریزش مو، کاهش ضربان قلب، افسردگی، افزایش حساسیت به سرما، افزایش وزن غیر منتظره، صورت پف کرده، ضعف عضلانی، سطوح بالای کلسترول خون، سفت شدن عضلات و مفاصل، اختلال در حافظه، دوره‌های سنگین و نامنظم قاعدگی

تشخیص و درمان

معاینه‌ی فیزیکی غده‌ی تیروئید به تعیین این که آیا غده‌ی تیروئید بزرگ شده یا خیر، کمک می‌کند. آزمایش خون مقدار هورمون‌های تیروئیدی موجود در خون را براورد می‌کند. اسکن تیروئید نیز به منظور بررسی غده‌ی تیروئید مورد استفاده قرار می‌گیرد. بیوپسی غده‌ی تیروئید نیز به شناسایی علل بروز این بیماری کمک می‌کند.
گزینه‌های درمانی می‌تواند تنها بعد از شناسایی نوع تیروئیدیت تشخیص داده شود. برای بیماری که مبتلا به پرکاری تیروئید می‌باشد، پزشک ممکن است مسدود کننده‌های بتا را به منظور پایین آوردن ضربان قلب تجویز کند. چنین بیمارانی ممکن است در معرض ید رادیواکتیو نیز قرار بگیرند که باعث کاهش غده‌ی تیروئید می‌شود. در موارد شدید، داروهای ضد تیروئیدی نیز می‌تواند به کاهش علائم کمک کند. داروهای جایگزین هورمون نیز به احیاء سطح هورمون‌ها کمک می‌کند و از این‌رو فعالیت‌های متابولیکی را تنظیم می‌سازد و مانع از التهاب بیشتر غده‌ی تیروئید می‌گردد. داروهای تسکین دهنده‌ی درد نیز ممکن است برای بیمارانی که از گلو درد رنج می‌برند، تجویز شود. در مورد کم کاری تیروئید، هورمون تیروئید سنتزی مانند لووتیروکسین تجویز می‌شود.
در صورتی‌که این بیماری درمان نشود، اختلالات تیروئیدی ممکن است منجر به بروز آسیب دائمی به غده‌ی تیروئید گردد. بنابراین، بعد از بروز و مشاهده‌ی علائمی این بیماری بلافاصله باید به پزشک مراجعه کرد.