اوپک - کارتل نفت جهانی

اوپک سازمان کشورهای صادر کننده نفت است. این سازمان در سال 1960 در بغداد تاسیس شد و در حال حاضر 11 عضو دارد. هدف اوپک تنظیم مقادیر نفتی است که کشورهای عضو تولید می کنند و قیمت ها را به میزان ثابت نگه می دارد. این کشورها دو بار در سال گرد هم می آیند و در مورد میزان تولید نفت به هر کشور اجازه تولید می دهند. مقر اوپک در وین، پایتخت اتریش است.
قبل از ایجاد اوپک، شرکت های نفتی بزرگی وجود داشت که تولید نفت در جهان را کنترل می کرد. آنها می خواستند تا آنجا که ممکن است نفت را به فروش برسانند و اجازه ندهند دولت ها تصمیمات خود را اعمال کنند. کشورهای غنی از نفت، به ویژه در خاورمیانه، خواستار کنترل بیشتری بر تولید نفت شدند. در نتیجه، ایران، عراق، عربستان سعودی، کویت و ونزوئلا، اوپک را تاسیس کردند. در سال های بعد قطر، اندونزی، لیبی، الجزایر، نیجریه، اکوادور، آنگولا و امارات متحده عربی نیز عضو شدند.
در دهه 1960، اوپک قدرت زیادی نداشت. تغییر در قدرت آن در سال 1973 هنگامی زخ داد که سومین جنگ اعراب و اسرائیل آغاز شد. ایالات متحده و چند کشور اروپایی از اسرائیل حمایت کردند. به عنوان یک نوع مجازات، کشورهای عضو اوپک تحت تاثیر کشورهای عربی، فروش نفت به غرب را متوقف کردند. در طی شش سال بعد از آن قیمت نفت تا ده برابر قیمت دهه 1970 افزایش یافت. کشورهای عضو اوپک با به اصطلاح دلارهای نفتی غنی شدند؛ غرب به رکود عمیق فرو رفت، زیرا به نفت اوپک نیاز داشت. پس از بحران انرژی دهه 1970، کشورهای غربی به دنبال یافتن اشکال جایگزین انرژی برای مستقل تر شدن از کشورهای عضو اوپک و کشورهای تولید کننده نفت بودند. قیمت نفت در سال 1986 به پایین ترین میزان در تاریخ رسید. کشورهای تولید کننده نفت بسیاری از درآمد خود را از دست دادند. در دهه های 80 و 90، قدرت اوپک کاهش یافت، اغلب به دلیل درگیری ها و استدلال های داخلی و به دلیل اینکه کشورهای عضو نمی توانستند در مورد تولید توافق کنند. برخی از کشورهای عضو اوپک موافقت نامه های خود را رعایت نکرده و نفت بیشتری تولید کردند، بنابراین قیمت ها کاهش یافت.
پس از سال 2000، قیمت نفت شروع به افزایش دوباره کرد و تا سال 2007 به بالاترین حد خود رسید. بحران مالی سال 2007 و 2008 اقتصاد جهان را به شدت کوبید و قیمت نفت یکبار دیگر افت کرد. از زمان بهار عربی در 2011، قیمت ها چندین بار افزایش یافته است.
امروز اوپک هنوز حدود 60 درصد از ذخایر نفت جهان را کنترل می کند و 40 درصد نفت جهان را تولید می کند. عربستان سعودی یکی از قدرتمندترین اعضای این گروه است، زیرا دارای بزرگترین ذخایر است. با وجود اینکه در 5 دهه گذشته تنازعاتی در کارتل وجود داشته است، این کارتل یک سازمان قدرتمند باقی مانده است.