معرفی درمنه و خواص درمانی آن

در ایران بیش از 30 گونه گیاه علفی چند ساله و یک ساله از جنس درمنه شناسایی شده است. بعضی از گونه‌ها روی زمین گسترده و بعضی دیگر از گونه‌ها افراشته‌اند. در اینجا به نام علمی و مشخصات مربوط به یک گونه از درمنه که نسبت به دیگرگونه‌ها مرغوبتر و در طب سنتی نیز کاربرد دارد اشاره شده است.
به طور معمول به صورت دم کرده یا جوشانده استفاده می‌کنند و در طب سنتی برای درمان بیماری‌ها نحوه و مقدار مصرف را پزشک تشخیص داده و تجویز می‌کند.

نام علمی:

Artemisia cina Berg.، نام فرانسه Aurone femelle و نام انگلیسی آن Worm wood می‌باشد. نام‌های دیگر آن به فارسی، عربی و در کتب طب سنتی، درمنه ترکی، شیح خراسانی و قیصوم ماده نامیده شده است.

تیره گیاه:

کاسنی Compositae

نوع گیاه:

بوته

مشخصات ظاهری:

گیاهی است بوته‌ای شکل به ارتفاع حدود 20 سانتی‌متر گاهی موارد بیشتر، قاعده‌ی ساقه‌های آن سخت و محصور شده در برگ‌های کوچکِ پوشیده از کرک، در انتهای ساقه‌ها، گل دهنده و گل‌های آن خوشبو و معطر و طعم گل‌ها تلخ می‌باشد.

طبیعت:

طبق نظر حکمای طب سنتی طبیعت آن خیلی گرم و خشک می‌باشد.

رویش جغرافیایی:

در نواحی کوهستانی و دشت‌های اغلب کشورها و در ایران بیشتر در استان‌های خراسان، اراک، کرمان و فارس انتشار دارد.

ترکیبات شیمیایی و مواد موجود در گیاه:

آرتمیزین، سانتونین و اسانسی شامل سینئول، پینن، سسکی‌ترین و کمی ترپنیئول در آن تشخیص داده شده است.

بخش مورد استفاده:

سرشاخه‌های گلدار

نحوه مصرف:

به طور معمول به صورت دم کرده یا جوشانده استفاده می‌کنند و در طب سنتی برای درمان بیماری‌ها نحوه و مقدار مصرف را پزشک تشخیص داده و تجویز می‌کند.

خواص درمانی:

از بین برنده کرم‌های دراز و کرم‌های روده (آسکاریس) و ضد عفونی کننده، ضد کرم معده قوی و تحلیل برنده گازهای معده و روده، ضد انگل و بازکننده قاعدگی، ادرارآور و کاهنده قند ادرار، خردکننده سنگ‌های کلیه و مثانه و بادشکن، بازکننده مجرای تنفسی و برطرف کننده سکسکه، ضد تشنج و خارج کننده بلغم، ضد دل‌پیچه و اشتهاآور، آرام کننده و خواب‌آور می‌باشد.
منبع مقاله :
صانعی، صمصام؛ (1395)، طبّ الصمصام -آشنایی با بیش از 400 نوع از گیاهان دارویی- (جلد دوم)، تهران: انتشارات حافظ نوین، چاپ اول.