سنگ هاي دستگاه ادراري

سنگ هاي دستگاه ادراري از جمله بيماري هاي شايع است و احتمال ايجاد آن ها در هر قسمت دستگاه ادراري وجود دارد.
افزايش غلظت موادي مانند کلسيم، فسفر، اسيد اگزاليک و اسيد اوريک از يک غلظت خاص موجب ايجاد سنگ مي شود که مي تواند رشد کرده و اندازه آن بزرگ شود. گاهي سنگ دفع مي شود ولي گاهي اندازه آن بيشتر شده و موجب بروز علايمي در بدن مي گردد.

علايم

-درد شديد
-دفع ادرار دردناک
-خون در ادرار
-تعريق
-حالت تهوع و استفراغ

عوامل مؤثر در بروز سنگ هاي ادراري

زماني که ادرار غليظ مي شود احتمال ايجاد سنگ افزايش مي يابد.
نوع رژيم غذايي (مصرف مواد غذايي اسيدي، نوشيدن چاي و قهوه غليظ، مصرف گوشت به مقدار زياد، شکر سفيد، آرد سفيد، ترشي و ادويه جات و...) و بي تحرکي از جمله علل مهم ايجاد سنگ هاي ادراري به شمار مي روند.
کمبود برخي از ويتامين ها مانند «آ» و «ب» نيز در بروز اين بيماري تأثير دارند. هم چنين عفونت هاي مکرر، پرکاري تيروئيد ازديگر عوامل محسوب مي شوند.
نوع درمان اين بيماري بسته به نوع سنگ متفاوت است؛ از جمله شايع ترين انواع سنگ مي توان کلسيم اگزالات و کلسيم فسفات، سنگ هاي اسيد اوريکي و عفوني را نام برد.

درمان

افراد مبتلا بايد از تغذيه مناسبي برخوردار باشند؛ همان طور که گفته شد درمان بسته به نوع سنگ متفاوت است.
در مورد سنگ هاي اگزالات يا اسيد اوريک مصرف ميوه جات و سبزي جات توصيه مي شود. در مقابل مصرف مواد غذايي اسيدي، مصرف قهوه، چاي، انگور، سبزي جات برگدار سبز، سيب زميني، شکلات، سويا، ترب، آلو و بادام بايد محدود گردد. اين افراد بايد از مقادير کم پروتئين استفاده نمايند.
براي درمان سنگ هاي کلسيم فسفات، بايد مصرف مواد غذايي حاوي کلسيم و فسفر کاهش يابد. مانند شير و لبنيات، سيب زميني، مواد نشاسته اي، زرده تخم مرغ، پياز، عدس، زنجبيل و گل کلم. پرهيز از مصرف چغندر، شلغم، بادام، هويج، سويا، نارگيل و آرد گندم کامل نيز لازم است.
بيمار بايد به مقدار زياد آب بنوشد و از نوشيدن بيش از حد قهوه و چاي خودداري کند.
تنقيه آب گرم، پياده روي روزانه (صبح و عصر) و انجام يوگا از جمله ساير اقداماتي است که فرد مي تواند انجام دهد.

توجه

امروزه داروهاي زيادي در خصوص سنگ هاي ادراري قابل دسترس است. توصيه مي شود قبل از مصرف هردارويي، حتماً با پزشک مشورت نمائيد.
منبع: ماهنامه و تغذيه سلامتي شماره 72 /س